ضلع چکوال

وکیپیڈیا توں
Jump to navigation Jump to search

ضلع چکوال صوبہ پنجاب پاکستان دا ہک ضلع ہے۔ راولپنڈی ڈویژن وچ شامل ہے۔

انتظامی ونڈ[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

  • تحصیل تلہ گنگ
  • تحصیل چکوال
  • تحصیل چوا سیدن شاہ
  • تحصیل کلرکہار
  • تحصیل لاوہ

جغرافیہ[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

پہاڑی علاقہ ہے۔

ضلع چکوال دیاں وادیاں:

لُنڈی پٹی[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

سہگل آباد کنوں کالس تائیں لُنڈی پٹی ہے۔۔ ایہ علاقہ چکوال دے ابھردے پاسوں ابھے کنوں لمے تائیں کھنڈیا ہو ہویا علاقہ ہے۔[١] لنڈی پٹی وچ سہگل آباد، ڈہمن، چوآگنج علی شاہ، جند خانزادہ، ملہال مغلاں، موگلہ اتے جند اعوان یونین کونسلاں اتے جھاٹلہ جسوال، خان پور دے علاقے شامل ہن۔ ملہال مغلاں لُنڈی پٹی دا مرکزی شہر ہےـ شاہ مراد شاعر خان پور دا ہائی۔ تکیہ شاہ مراد خانپور دے لمے پاسوں ہک کلومیٹر دے پندھ تے ہے۔

جھنگڑ وادی:[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

ایہ اٹھ کلومیٹر لمبی وادی ہے.  آڑہ تے کوٹلی دے درمیان ہے.   بشارت، وَہالی، آڑہ، کوٹلی، لہڑ سلطان پور دے علاقے شامل ہن.

وادی کہُون: [لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

وادی کہون دی آبادی ترائے لکھ ہے، کہون وادی وچ چوآسیدن شاہ، ڈنڈوت، ملوٹ، خیرپور( کھر دیر تحصیل کلر کہار)،  دلیل پور،  کھنڈوعہ،  کھوکھر بالا،.ڈلوال  وعولہ،   دوالمیال،   تترال،   ڈھریالہ کہون شامل ہن.

وادی دھن:[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

چکوال تحصیل۔ کلر کہار کنوں چکوال تے ڈھڈیال کنوں ݙاہ کلومیٹر اڳوں سید تائیں دھنی علاقہ ہے۔ نیلہ، ڈھڈیال، بھون، کلرکہار، بھین، بلکسر، بھگوال، کریالہ ،بھرپور مشہور علاقے ہن۔ بابا پیلُو، پیلُو مہرو دا ہائی۔ مائی مہرو تے بابا پیلُو دیاں وستیاں نال نال ہن، ہُݨ رل تے ہک تھی ڳیاں ہن۔

وادی ونہار:[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

کلر کہار کنوں منارہ تے سرداہی کنوں وسنال تائیں وادی ونہار دا علاقہ ہے،

بوچھال کلاں وادی ونہاد دا مرکز ہے،

مکھیال ، میانی،بوچھال کلاں، بوچھال خورد،وسنال، بھلیال، سرکلاں، بولہ، دھرکنہ، نورپور،چک مصری ،پہاڑ خان، جھامرہ ،مورجھنگ، سرداہی، رنسیال، مانک پور ،بھسین، لاپھی ، منارہ،،گفانوالہ،گاہی، سیتھی،بھال، نورپور، کہوٹ ،مہال کلیجی،ماٹن خورد،دئیاں،ماٹن کلاں، کلر کہار وادی ونہار دے مشہور علاقے ہن۔

وادی پکھڑ[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

ایں وادی وچ لاوہ، دھندہ شاہ بلاول، اکوال، بِدھڑ ، ملتان خورد، کوٹ گلہ، ونہار تے لیٹی شامل ہن۔
ہردیْو باہری دے موجب اعواݨکاری دے ترائے لہجے ہن:

١۔ وان٘ڈھی: تلہ گنگ تے نال نال علاقے، نالہ انکاڑ کنوں مشرق دا علاقہ

٢۔ ریْشی: ریش نالے دا علاقہ

٣۔ پاکھڑی:

تاریخ[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

زباناں[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

  • سرائیکی
  • اعواݨکاری
  • دھنی
  • ونہاری
  • جھنگڑی
  • کہونی
  • لُنڈی


ونہاری[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

کلر کہار توں منارہ تائیں،. سرداہی توں وسنال تائیں

دھنی[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

کلر کہار توں ڈھڈیال تائیں, بھیں تے موہڑہ شریف تائیں،. کلر کہار توں بھرپور تے نیلہ تائیں

کہون[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

کلر کہار توں چوآسیدن شاہ تائیں،

جھنگڑ[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

چوآسیدن کنوں آڑہ تائیں

لُنڈی[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

سہگل آباد کنوں کالس تائیں لُنڈی زبان ہے۔

اعواݨی[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

وادی پکھڑ تے باقی علاقے وچ اعواݨکاری لہجہ ہے، لاوہ، تلہ گنگ،. اعواݨی لہجہ ہے،

ہردیْو باہری دے موجب اعواݨکاری دے ترائے لہجے ہن:

١۔ وان٘ڈھی: تلہ گنگ تے نال نال علاقے، نالہ انکاڑ کنوں مشرق دا علاقہ

٢۔ ریْشی: ریش نالے دا علاقہ

٣۔ پاکھڑی:

تعلیم[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

  • ٹیکسلا یونی ورسٹی چکوال کیمپس
  • گورنمنٹ پوسٹ گریجویٹ کالج چکوال
  • گورنمنٹ کالج برائے خواتین چکوال

مشہور چیزاں[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

  • ݙاند
  • گھوڑے

ریوڑیاں

گلوکار[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

  • معروف کلاسیکل گائیک استاد حسین بخش گلُو

ساز[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

  • ڈھول
  • شہنائی پسندیدہ ساز

صنفاں[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

  • ہمیڑی (لوک گیت جہڑا ٻہوں سارے نینگر مل تے ڳندے ہن۔ اینکوں ڳاوݨ ٻہوں اوکھا ہے اتے ڳلے وچ سُر دے نال نال قوت وی درکار ہوندی ہے)
  • ماہیا

میلے[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

پنجاہ [٢]کنوں ودھ مقاماں تے درباراں تے عرس تے میلے تھیندے ہن۔ چکوال وچ مشہور میلے خیرپور، چوآسیدن شاہ، پادشہان، دھرابی، جھامرہ، چکوال، پتالیاں، ولانہ، ڈھاب پڑی، ڈنڈوت، تکیہ شاہ مراد، کرسال، کھوکھر زیر، نارنگ سیداں، علاول شریف اتے قادر پور وچ لڳدے ہن ڄݙاں جو ڈھڈیال، ارڑ کہون اتے مرید وچ جشن نوروز تے میلہ ہوندا ہے۔

شخصیات[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]

  • صوبیدار خداداد خان جیکوں وکٹوریہ کراس ملا،
  • جنرل افتخار خان
  • جنرل عبدالمجید ملک،
  • جنرل عبدالقیوم
  • ذوالفقار علی خاں ایم این اے[٣]

حوالے[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]