1883ء وچ سائنس دی ٹور
1883ء وچ سائنس دی ٹور
[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]1883 سائنس تے ٹیکنالوجی دے شعبیاں وچ کئی اہم واقعات دا سال ہئی ۔ ایں سال ایسٹرونومی ، کیمسٹری ، زمینی علوم ، جینیات ، طب ، فزکس ، ٹیکنالوجی ، حیوانیات تے ایوارڈز وچ بھرویں اڳونہیں تھئی ۔
فلکیات وچ ، 2 مارچ کوں ہانگ کانگ آبزرویٹری قائم تھئی ۔ کیمسٹری وچ ، 5 اپریل کوں پہلی واری مائع آکسیجن تیار تھئی ۔ سوانٹے آرہینیئس الیکٹرولائٹس وچ چالکتا دی وضاحت کرݨ کیتے آئن تھیوری تیار کیتی ۔ جرمن کیمسٹ کارل فریڈرک کلاؤس ولوں کلاؤس دے عمل دا پہلی واری پیٹنٹ کرایا ڳیا ۔ کیمسٹ کارل شوتن تے یوجین بومن ولوں شوتن-بومن رد عمل دا پہلی واری بیان ݙتا ڳیا ۔ زمینی علوم وچ ، 26 اگست کوں کراکاٹوا مقامی ویلھے دے مطابق 1:06 وڄے اپݨے پھٹݨ دے آخری مرحلے دا آغاز کیتا ۔ ایں نال کئی سونامی پیدا تھئے ، خاص طور تے اڳلے ݙینہہ دی سویر دے ویلھے ، جیندے نتیجے وچ سماٹرا تے جاوا دے جزیریاں اتے تقریباً 36,000 موتاں تھیاں ۔ 27 اگست کوں سویرے 10:02 وڄے تھیوݨ والے آخری دھماکے کراکاٹوا جزیرے کوں تباہ کر ݙتا تے 3000 میل دے فاصلے تئیں ایندی آواز سݨی ڳئی ۔ واسیلی ڈوکوشیف "روسی چرنوزیم" شائع کیتا ۔ جینیات وچ ، فرانسس گالٹن ولوں یوجینکس دا تصور تے اصطلاح تیار کیتی ڳئی ۔ طب وچ ، جرمن ماہر نفسیات کارل لوڈوگ کاہلبام بار بار موڈ سائیکل دی خصوصیت والی ہک خرابی دی سنڄاݨ کیتی جینکوں انہاں تے انہاں دے شاگرد ایوالڈ ہیکر سائکلوتھائمیا دا ناں ݙتا ۔ تھامس کلاسٹن "کلینیکل لیکچرز آن مینٹل ڈیزیزز" شائع کیتا ۔ ایمیل کریپلن "کمپینڈیم ڈیر سائیکاٹری" شائع کیتا ۔ جرنل آف دی امریکن میڈیکل ایسوسی ایشن پہلی واری ایں عنوان دے تحت شائع تھیا ۔
طبیعیات وچ ، اوسبورن رینالڈز سیال میکانکس وچ رینالڈز نمبر دے استعمال کوں مقبول بݨایا ۔ ٹیکنالوجی وچ ، 19 جنوری کوں تھامس ایڈیسن ولوں نصب کیتا ڳیا ریاستہائے متحدہ امریکہ دے روزیل ، نیو جرسی وچ اوور ہیڈ تاراں دا استعمال کرݨ والا پہلا الیکٹرک لائٹنگ سسٹم سروس شروع کیتا ۔ 24 مئی کوں نیویارک وچ بروکلین برج ٹریفک کیتے کھل ڳیا ۔ اینکوں جان اے روبلنگ ولوں ڈیزائن کیتا ڳیا ہئی جیندے وچ انہاں دی ذال ایملی ولوں پراجیکٹ مینجمنٹ وچ مدد کیتی ڳئی ، ایندا 1,595 فٹ 6 انچ (486.31 میٹر) دا مرکزی معطلی اسپین 330 فٹ (100 میٹر) دے پچھلے ریکارڈ توں ودھ ڳیا ، تے ویہہ سالاں تک اینکوں پچھے نئیں چھوڑیا ونڄ سڳیا ۔ چارلس فرٹس ہک آلے دی تشکیل کیتے سونا دی ہک پتلی تہہ اتے سیمی کنڈکٹر سیلینیم استعمال کریندے ہوئے پہلا سولر سیل بݨایا جیندے وچ 1% توں گھٹ کارکردگی ہئی ۔ حیوانیات وچ ، 12 اگست کوں ایمسٹرڈیم دے آرٹیس میجسٹرا چڑیا گھر وچ آخری کواگا مر ڳیا ۔
ولیم تھامسن ، لارڈ کیلون کوں کوپلے میڈل ݙتا ڳیا ۔ ولیم تھامس بلینفورڈ کوں ارضیات کیتے وولسٹن میڈل ݙتا ڳیا ۔ جوہانا ویسٹرڈک ، ایڈتھ کلارک ، جولیس فروم ، اینا جانسن پیل وہیلر ، جارجیوس پاپانیکولاؤ ، وکٹر فرانسس ہیس ، اوری ہیوجیرو ، سڈنی سمتھ ، کانسٹیینس جارجینا ایڈمز ، کارل وون ٹیرزاگھی تے اوٹو ہینرک واربرگ جئیں اہم شخصیات دی پیدائش تھئی ۔ جارج ملر بیئرڈ ، مورس کریشابر ، ولیم فار ، ریورنڈ جان رسل ، جیمز ینگ ، جان واٹرسٹن ، جنرل سر ایڈورڈ سابین ، جوزف پلیٹیو ، فرانسوا لینورمینٹ تے جان سٹرنگ فیلو ایں سال فوت تھئے ۔