گاذر نامہ

مولانا گل محمد چشتی قصہ دھولی یا گاذر نامہ 1296ھ وچ تصنیف کیتا۔ گاذر نامہ ہک نینگر دھوبی تے شہزادی دے اَݨ ݙٹھے عشق دی داستان ہے۔ ہک بیوہ دھوبݨ دا پتر شہزادی دے سوہݨے کپڑے ݙیکھ تے بݨ ݙٹھیں شہزادی دے عشق وچ مبتلا تھی ویندے تے سارا سارا ݙینہ اوندے لباس نال ڳالھیں کریندا رہندے۔ اوݙوں شہزادی وی ایݙے صاف کپڑے دھوتے ݙیکھ تے دھوبی کوں دل دل وچ چاہݨ لڳ پوندی اے۔ دھوبݨ کوں پتہ لڳدے تاں سزا دے ݙر توں پتر کوں نال لا تے کہیں ٻئے شہر چلی ویندی اے جتھاں اوندا پتر شہزادی دے فراق وچ دیوانہ تھی تے مر ویندے۔ شہزادی کوں حقیقتِ حال دی خبر لڳدی ہے تاں او وی عشق دی بھا وچ سڑ مردی ہے۔

مولوی گل محمد چشتی دی اے مثنوی 215شعراں اُتے مشتمل ہے۔ انھاں اے قصہ مثنوی شیرو شکر وچوں پڑھ تے سرائیکی وچ منظوم کیتا۔ ایں قصے دا اپݨا ہک وکھرا اسلوب ہے۔ جذبات نگاری ‘ جزئیات نگاری تے الفاظ دے انتخاب تے خصوصی توجہ ݙتی ڳئی ہے۔ مولوی صاحب ایں مثنوی دے اشعار تے ماخذ دا ݙس ݙیندن۔

پندھراں بالا ݙو سو بیتاں کیتم قصہ پورا

جے عمراں تیں پیاں بݨانواں رہیم شوق ادھورا

شیر شکر وچ قصہ ݙٹھم شیر شکر توں مٹھا

ایجھا عشق نہ کہیں سُݨیا نہ وت اکھیں ݙٹھا

دھوبی نینگر دا سُوہݨپ:

صورت مورت ہالا ثانی گویا یوسف ثانی

سگھڑ سوہݨاں تے من موہݨاں اول وقت جوانی

انگھیں ڈھنگیں انگیں نینگر گھبرو بے نظیرے

صورت سیرت کیرت اس دی کیا کراں تقریرے

دھوبی دا عشق ایں رنگ لیندے:

غالب بن مغلوب ڳیا مغلوب ڳیا بن غالب

طالب بن مطلوب ڳیا مطلوب ڳیا بن طالب

فکروں سکدی ‘ ہجروں پکدی بھج بھج تھئی کبابے

شرموں ڈردی شوقوں مردی گل گل تھی کبابے

فکریں وات رہن نت عاشق یا دلیلیں وات ان

نہ مردے نہ جیندے جگ اِچ جیندے تھے ہلاک اِن

دھوبی زادے دی شہزادی دے لباس نال ہمکلامی:

وچ خدمت ہر لوڑھی تروپا بخہ سیپ تے چھاپا

وسون گوناں گون کریندا قصہ درد سیاپا

وچ خدمت پوشاک دے آکھے عاشق ہتہ تتہ

تساں میݙا وٹا ہووو میں تساݙا وَٹا

وچ خدمت بوچھݨ دے آکھے جاں پہنچو وچ خدمت

چھک چھک نام اللہ دے ڈیویں میݙی یار کوں پارت

حوالہ

کتاب: سرائیکی شاعری دا اِرتقاء، مصنف: ڈاکٹر نصراللہ خان ناصر، چھاپہ خانہ : جھوک پبلشرز ملتان