کارل زیگلر

کارل زیگلر

کارل والڈیمار زیگلر (26 نومبر 1898 – 12 اگست 1973) ہک جرمن کیمیا دان ہن جنہاں 1963 وچ جولیو ناٹا دے نال پولیمرز تے کم کرݨ تے کیمسٹری دا نوبل انعام جتیا ۔ نوبل کمیٹی انہاں دے "آرگنو میٹالک مرکبات تے بہترین کم" کوں سراہا جیندے پاروں نویں پولیمرائزیشن ری ایکشنز تھئے تے نویں تے ٻہوں مفید صنعتی عمل دی راہ ہموار تھئی ۔ انہاں کوں فری ریڈیکلز ، ٻہوں سارے ممبران والیاں رنگز تے آرگنو میٹالک مرکبات وچ انہاں دے کم دے نال نال زیگلر-ناٹا کائٹالسٹ دی تیاری کیتے وی ڄاݨیا ویندے ۔ زیگلر کوں ملݨ والے ٻہوں سارے ایوارڈز وچوں ہک ورنر وان سیمنز رنگ ہئی جیڑھا 1960 وچ اوٹو بائر تے والٹر ریپے دے نال سانجھے طور تے نویں مصنوعی مواد دی سائنسی معلومات تے تکنیکی ترقی کوں ودھاوݨ کیتے ݙتا ڳیا ۔

ابتدائی زندگی تے تعلیم

کارل زیگلر 26 نومبر 1898 کوں کیسل ، جرمنی دے قریب ہیسلا وچ پیدا تھئے تے کارل زیگلر ، ہک لوتھرن وزیر تے لوئیس رال زیگلر دے ݙوجھے پتر ہن ۔ انہاں ایلیمنٹری سکول وچ کیسل-بیٹن ہاؤسن وچ تعلیم حاصل کیتی ۔ فزکس دی ہک تعارفی کتاب پہلی واری زیگلر دی سائنس وچ دلچسپی پیدا کیتی ۔ ایندے پاروں انہاں اپݨے گھر وچ تجربے کیتے تے ہائی سکول دے نصاب توں ٻاہر وی ٻہوں پڑھیا ۔ انہاں کوں اپݨے والد دے ذریعے ٻہوں سارے مشہور لوکاں نال وی ملوایا ڳیا ، جنہاں وچ ایمیل اڈولف وان بیرنگ وی شامل ہن ، جنہاں کوں ڈفتھیریا ویکسین کیتے ڄاݨیا ویندے ۔ انہاں دے اضافی مطالعے تے تجربات نال ایہ ڳالھ سمجھ آ ویندی ہے کہ انہاں کیسل ، جرمنی دے ہائی سکول وچ اپݨے چھیکڑی سال وچ سب توں نشابر طالب علم دا ایوارڈ کیوں حاصل کیتا ۔ انہاں یونیورسٹی آف ماربرگ وچ تعلیم حاصل کیتی تے اپݨے وسیع پس منظر دے علم دی وجہ توں اپݨے پہلے ݙو سمسٹرز کوں چھوڑݨ دے قابل تھئے ۔ تاہم ، انہاں دی تعلیم وچ خلل پیا ، کیوں جو 1918 دے دوران انہاں کوں پہلی عالمی جنگ وچ بطور سپاہی خدمات انجام ݙیوݨ کیتے محاذ تے بھیڄا ڳیا ۔ انہاں 1920 وچ کارل وان اوورز دے ماتحت تعلیم حاصل کرݨ دے بعد پی ایچ ڈی حاصل کیتی ۔ انہاں دا مقالہ "سیمیبینزول تے متعلقہ مرکبات تے مطالعے" ہئی جیڑھا ترے اشاعتاں دا باعث بݨا ۔

کیریئر

کارل زیگلر ٻہوں گھٹ عمری وچ سائنس کیتے شوق ݙیکھایا ۔ انہاں سکولنگ وچ تیزی نال ترقی کیتی تے 1920 وچ یونیورسٹی آف ماربرگ توں ڈاکٹریٹ حاصل کیتی ۔ ستت ، انہاں یونیورسٹی آف ماربرگ تے یونیورسٹی آف فرینکفرٹ وچ مختصر طور تے لیکچر ݙتا ۔

1926 وچ او یونیورسٹی آف ہائیڈلبرگ وچ پروفیسر بݨئے جتھاں انہاں اڳلے ݙاہ سال نامیاتی کیمسٹری وچ نویں پیش رفت تے تحقیق کرݨ وچ گزاریئے ۔ انہاں ترائے ویلنٹ کاربنز تے ریڈیکلز دے استحکام دی تحقیق کیتی جیندے پاروں انہاں آرگنو میٹالک مرکبات تے انہاں دی تحقیق وچ درخواست دا مطالعہ کیتا ۔ انہاں ملٹی ممبرڈ رنگ سسٹم دی ترکیب تے وی کم کیتا ۔ 1933 وچ زیگلر وݙے رنگ سسٹم تے اپݨا پہلا وݙا کم شائع کیتا ، "Vielgliedrige Ringsysteme" جیڑھا رگلی-زیگلر ڈائلیوشن اصول دی بنیاد پیش کریندا ہئی ۔

میکس پلانک انسٹی ٹیوٹ فار کول ریسرچ

1936 وچ او یونیورسٹی آف ہالے-سالے وچ کیمیکل انسٹی ٹیوٹ (Chemisches Institut) دے پروفیسر تے ڈائریکٹر بݨئے تے یونیورسٹی آف شکاگو وچ وی مہمان لیکچرر ہن ۔ زیگلر ، جیڑھے ایس ایس دے سرپرست رکن ہن ، اکتوبر 1940 وچ وار میرٹ کراس سیکنڈ کلاس حاصل کیتا ۔

1943 توں 1969 تئیں ، زیگلر میکس پلانک انسٹی ٹیوٹ فار کول ریسرچ دے ڈائریکٹر ہن ، جیڑھا پہلے قیصر ولہیم انسٹی ٹیوٹ فار کول ریسرچ دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہئی ، ملہیم این ڈیر روہر وچ فرانز فشر دے جانشین دے طور تے ۔

کارل زیگلر کوں جرمنی وچ جنگ دے بعد کیمیائی تحقیق دے ٻہوں سارے احیاء دا سہرا ݙتا ویندا ہے تے انہاں 1949 وچ جرمن کیمیکل سوسائٹی دی بنیاد رکھݨ وچ مدد کیتی ۔ انہاں پنج سال تک صدر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ او 1954 توں 1957 تئیں جرمن سوسائٹی فار پیٹرولیم سائنس اینڈ کول کیمسٹری دے صدر وی ہن ۔ 1971 وچ ، رائل سوسائٹی ، لندن انہاں کوں بطور غیر ملکی رکن منتخب کیتا ۔

ذاتی زندگی

1922 وچ ، زیگلر ماریا کرٹز نال شادی کیتی ۔ انہاں دے ݙو ٻال ہن ، ایرہارٹ تے ماریانا ۔ انہاں دی دھی ، ڈاکٹر ماریانا زیگلر وٹے طب دی ڈاکٹر ہن تے انہاں روہر وچ (اوں ویلھے) ہک ٻالاں دے ہسپتال دی چیف فزیکل نال شادی کیتی ۔ انہاں دا پتر ، ڈاکٹر ایرہارٹ زیگلر ، طبیعیات دان تے پیٹنٹ اٹارنی بݨا ۔ اپݨے ٻالاں دے علاوہ ، کارل زیگلر دے اپݨی دھی توں پنج ݙوہترے ݙوہتریاں تے اپݨے پتر توں پنج پوترے پوتریاں ہن ۔ انہاں دے پوتریاں وچوں گھٹ از گھٹ ہک ، کورڈولا وٹے ، انہاں دی نوبل انعام دی استقبالیہ تقریب وچ شرکت کیتی کیوں جو انہاں ݙوہاں دی خوشی نال رقص کرݨ دی ہک تصویر موجود ہے ۔ زیگلر اپݨے خاندان نال دنیا بھر وچ سفر کرݨ ، خاص طور تے بحری جہازاں تے سفر کرݨ دا شوقین ہن ۔ انہاں گرہن ݙیکھݨ کیتے خصوصی بحری جہاز تے ہوائی جہاز وی چارٹر کیتے ۔ ایہ 1972 وچ اپݨے پوترے نال گرہن ݙیکھݨ دے بحری سفر دے دوران ہئی کہ کارل زیگلر بیمار تھی ڳئے ۔ او ہک سال بعد فوت تھی ڳئے ۔

زیگلر تے انہاں دی ذال فنون دے وݙے شوقین ہن ، خاص طور تے پینٹنگز دے ۔ کارل تے ماریا ہک ٻئے کوں سالڳنڈھ ، کرسمس تے سالڳنڈھ دیاں تقریبات وچ پینٹنگز ݙیندے ہن ۔ انہاں پینٹنگز دا ہک وݙا مجموعہ جمع کیتا ، ضروری نئیں کہ کہیں خاص دور دا ، بھل جو او پینٹنگز جیڑھیاں انہاں کوں پسند ہن ۔ ماریا ، جیڑھی ہک شوقین باغبان ہن ، خاص طور تے ایمیل نولڈے ، ایرک ہیکل ، اوسکر کوکوشکا تے کارل شمٹ-روٹلف دیاں پھلاں دیاں پینٹنگز پسند کریندیاں ہن ۔ کارل کوں او تصویراں پسند ہن جیڑھیاں انہاں تے انہاں دی ذال گھر آندیاں ہئی ، جنہاں وچ ہالے تے روہر وادی دیاں تصویراں وی شامل ہن ۔ انہاں دے سانجھے مجموعہ دیاں ٻتالی تصویراں ہک فاؤنڈیشن وچ شامل کیتیاں ڳئیاں ، جیڑھا ملہیم زیگلر آرٹ میوزیم کوں ݙتا ڳیا ہئی ۔

ٻہوں ساریاں دریافتاں دے آدمی ہووݨ دے ناطے ، کارل زیگلر ٻہوں سارے پیٹنٹس دے وی آدمی ہن ۔ میکس پلانک انسٹی ٹیوٹ نال انہاں دے پیٹنٹ معاہدے دے نتیجے وچ ، زیگلر ہک امیر آدمی ہن ۔ ایں دولت دے ہک حصے نال ، انہاں تقریباً 40 ملین ڈوئچے مارک نال زیگلر فنڈ قائم کیتا تاں جو انسٹی ٹیوٹ دی تحقیق کوں سپورٹ کیتا ونڄ سڳے ۔ ہک ٻیا ناں کارل-زیگلر-شولے ہے ، جیڑھا ہک ہائی سکول ہے جیڑھا 4 دسمبر 1974 کوں قائم تھیا ہئی ، جیڑھا پہلے توں موجود ہک سکول دا ناں تبدیل کر تے رکھیا ڳیا ہئی ۔ ایہ سکول ملہیم ، جرمنی وچ واقع ہے ۔

کارل زیگلر 12 اگست 1973 کوں ملہیم ، جرمنی وچ فوت تھی ڳئے  انہاں دی ذال 1980 وچ فوت تھئی ۔

سائنسی سوبھاں

اپݨی پوری زندگی وچ ، زیگلر ہر قسم دی تحقیق دی ضروری ناقابل تقسیمیت دے پرجوش وکیل ہن ۔ ایں وجہ توں ، انہاں دیاں سائنسی سوبھاں بنیادی توں گھن تے انتہائی عملی ہن ، تے انہاں دی تحقیق کیمسٹری دے شعبے وچ موضوعات دی ہک وسیع رینج تے محیط ہے ۔ ہک نوجوان پروفیسر دے طور تے ، زیگلر ایہ سوال پچھیا کیڑھے عوامل ہن جیڑھے متبادل ایتھین مشتقات وچ کاربن-کاربن بانڈز دے انج تھیوݨ وچ حصہ ݙیندے ہن؟ ایہ سوال زیگلر کوں فری ریڈیکلز ، آرگنو میٹالکس ، رنگ مرکبات تے چھیکڑ بازی پولیمرائزیشن دے عمل دے مطالعہ تے گھن ڳیا ۔

فری ریڈیکل مرکبات

یونیورسٹی آف ماربرگ وچ ہݨ وی ڈاکٹریٹ دے طالب علم ہووݨ دے دوران ، زیگلر اپݨا پہلا وݙا مضمون شائع کیتا جیڑھا ݙیکھیندا ہئی کہ کاربنزول توں ہالوکرومک (R3C+Z−) نمکیات کیویں بݨائے ونڄ سڳدے ہن ۔ پچھلے کم ایہ تاثر چھوڑیا ہئی کہ ہالوکرومک نمکیات یا فری ریڈیکلز (R3C•) کیتے R دا ایرومیٹک ہووݨ ضروری ہے ۔ انہاں کوں ایں طرحاں دے متبادل فری ریڈیکلز کوں ترکیب کرݨ دی کوشش کرݨ دی واݨی ݙتی ڳئی ، تے انہاں 1923 وچ سوبھ نال 1,2,4,5-ٹیٹرافینیلالیل تے 1925 وچ پینٹافینیل سائکلوپینٹاڈائینائل تیار کیتا ۔ ایہ ݙو مرکبات پچھلے ترائے ویلنٹ کاربن فری ریڈیکلز ، جیویں کہ ٹرائی فینیل میتھائل توں ٻہوں زیادہ مستحکم ہن ۔ ترائے ویلنٹ کاربن فری ریڈیکل مرکبات دے استحکام وچ انہاں دی دلچسپی انہاں کوں ٻہوں ساری اشاعتاں وچوں پہلی اشاعت شائع کرݨ تے گھن ڳئی جیندے وچ انہاں سٹیرک تے الیکٹرانک عوامل دی سنڄاݨ کرݨ دی کوشش کیتی جیڑھے ہیکسا-متبادل ایتھین مشتقات دے انج تھیوݨ دے ذمہ دار ہن ۔

ٻہوں سارے ممبران والے رنگ مرکبات

ٻہوں سارے ممبران والے رنگ مرکبات دے نال زیگلر دے کم وچ الکلی دھاتی مرکبات دی رد عمل والی نوعیت کوں وی استعمال کیتا ڳیا ۔ انہاں مضبوط بیسز جیویں کہ امائنز دے لیتھیم تے سوڈیم نمکیات استعمال کیتے ، ٹرمینل سائانو گروپس رکھݨ والے لمبی زنجیر والے ہائیڈرو کاربنز دی سائیکلائزیشن کوں پورا کرݨ کیتے ۔ شروع وچ بݨݨ والے رنگ کمپاؤنڈ کوں ول مطلوبہ میکرو سائکلک کیٹون پراڈکٹ وچ تبدیل کر ݙتا ڳیا ۔ زیگلر دا مصنوعی طریقہ ، جیندے وچ انٹرا مالیکیولر سائیکلائزیشن کوں مقابلہ کرݨ والے انٹرمالیکیولر ری ایکشنز تے ترجیح ݙیوݨ کیتے اعلیٰ کمزوری تے رد عمل چلاوݨ شامل ہئی ، موجودہ طریقہ کار (Laylin) دے مقابلے وچ بہتر پیداوار دا نتیجہ ݙتا او وݙے رنگ والے ایلی سائکلک کیٹونز ، C14 توں C33 ، 60-80 فیصد دی پیداوار وچ تیار کرݨ دے قابل ہن ۔ ایں ترکیب دی ہک شاندار مثال مسکون دی تیاری ہئی ، جیڑھا لیوپولڈ روزیکا ولوں جانوراں دی کستوری دا بودار اصول ہئی ۔ زیگلر تے انہاں دے سنگتیاں 1933 وچ وݙے رنگ سسٹم دی تیاری تے پیپرز دی سیریز وچوں پہلا پیپر شائع کیتا ۔ ایں شعبے تے فری ریڈیکل کیمسٹری وچ انہاں دے کم کیتے انہاں کوں 1935 وچ لیبیگ میموریل میڈل نال نوازا ڳیا ۔

آرگنو میٹالک مرکبات

زیگلر دے فری ریڈیکلز نال کم انہاں کوں الکلی دھاتاں دے آرگینو مرکبات تے گھن ڳیا ۔ انہاں دریافت کیتا کہ ایتھر سکیشن سوڈیم تے پوٹاشیم الکائلز تیار کرݨ دا ہک نواں طریقہ کھولیندا ہے ، تے کھوڄ کڈھیا کہ ایہ مرکبات ہیکسا-متبادل ایتھین مشتقات وچ آسانی نال تبدیل تھی سڳدے ہن ۔ متبادل دی نوعیت کوں ایں مصنوعی رستے نال آسانی نال تے منظم طریقے نال تبدیل کیتا ونڄ سڳدا ہئی صرف ایتھر سٹارٹنگ میٹریئل دی سنڄاݨ کوں تبدیل کر کے ۔

لیتھیم الکائلز

بعد وچ ، 1930 وچ ، انہاں براہ راست دھاتی لیتھیم تے ہیلوجنیٹڈ ہائیڈرو کاربنز توں میٹل-ہیلوجن ایکسچینج دے ذریعے لیتھیم الکائلز تے ایرائلز تیار کیتے ۔ ایں آسان ترکیب ٻئے لوکاں ولوں آر ایل آئی ری ایجنٹس دے ٻہوں سارے مطالعیاں کوں متحرک کیتا ، تے ہݨ آرگنولیتھیم ری ایجنٹس مصنوعی نامیاتی کیمیا دان دے سب توں زیادہ ورسٹائل تے قیمتی اوزاراں وچوں ہک ہن ۔ لیتھیم الکائلز تے اولیفنز تے زیگلر دی اپݨی تحقیق تقریباً 20 سال بعد انہاں دی ہک نویں پولیمرائزیشن تکنیک دی دریافت تے براہ راست گھن ڳئی ۔

زندہ پولیمرائزیشن

1927 وچ ، انہاں کھوڄ کڈھیا کہ جݙاں اولیفن سٹلبین کوں فینیلائسوپروپائل پوٹاشیم دے ایتھائل ایتھر محلول وچ شامل کیتا ویندا ہے ، تاں رنگ وچ اچݨ چیت تبدیلی تھیندی ہے جیڑھی سرخ توں پیلے رنگ وچ تبدیل تھی ویندی ہے ۔ انہاں کاربن-کاربن ڈبل بانڈ تے آرگنو الکلی میٹل کمپاؤنڈ دا پہلا اضافہ ݙٹھا ہئی ۔ مزید کم توں پتہ لڳا کہ او فینیلائسوپروپائل پوٹاشیم دے محلول وچ بتدریج زیادہ توں زیادہ اولیفینک ہائیڈرو کاربن بیوٹاڈائن شامل کر سڳدے ہن تے رد عمل والے آرگنوپوٹاشیم سرے کوں برقرار رکھݨ والے لمبی زنجیر والے ہائیڈرو کاربن حاصل کر سڳدے ہن ۔ ایں طرحاں دے اولیگومرز نام نہاد "زندہ پولیمرز" دے پیش خیمہ ہن ۔

پولیتھیلین

جیویں جو زیگلر میکس پلانک انسٹی ٹیوٹ فار کول ریسرچ وچ کم کریندے پئے ہن ، ایتھیلین کول گیس توں ضمنی پیداوار دے طور تے آسانی نال دستیاب ہئی ۔ ایتھیلین دے ایں سستے فیڈ سٹاک تے کول انڈسٹری نال مطابقت دی وجہ توں ، زیگلر ایتھیلین نال تجربہ کرݨ شروع کیتا ، تے اینکوں اعلیٰ مالیکیولر وزن دے پولیتھیلین تیار کرݨ دا ہدف بݨایا ۔ انہاں دیاں کوششاں ناکام تھی ڳئیاں کیوں جو ہک مقابلہ کرݨ والا خاتمہ رد عمل تھیندا ریہا جیندے پاروں ہک غیر معمولی نتیجہ نکھتا ایتھیلین کوں اعلیٰ ایلومینیم الکائلز دے مرکب وچ تبدیل کرݨ دی بجائے ، ایندا ڈائمر ، 1-بیوٹین ، تقریباً کلھا پراڈکٹ ہئی ۔ ایہ استدلال کیتا ڳیا کہ ہک آلودگی موجود ہووݨی چاہیدی ہے جیڑھی ایں غیر متوقع خاتمے دے رد عمل دا باعث بݨدی ہے ، تے ایندی وجہ بالآخر نکل نمکیات دے نشانات معلوم تھئے ۔ زیگلر ایں دریافت دی اہمیت کوں محسوس کیتا، جے ہک نکل نمک ایتھیلین-ایلومینیم الکائل رد عمل دے دوران ایں طرحاں دا ڈرامائی اثر پا سڳدا ہے ، تاں شئیت کوئی ٻئی دھات خاتمے دے رد عمل کوں موخر کر سڳدی ہے ۔ زیگلر تے انہاں دے شاگرد ایچ بریل کھوڄ کڈھیا کہ کرومیئم ، زرکونیئم ، تے خاص طور تے ٹائٹینیئم دے نمکیات آر 2 اے ایل ایچ-خاتمے کوں فروغ نئیں ݙیندے بھل جو ، ایندے بجائے ، "نمو" دے رد عمل کوں ٻہوں ودھیندے ہن ۔ صرف ایتھیلین کوں ، ایٹموسفیرک پریشر تے ، اتپریرک مقدار وچ TiCl3 تے Et2AlCl وچ گھولئے ڳئے اعلیٰ الکین وچ گھن ونڄݨ نال پولیتھیلین دی فوری جمع تھیندی ہے ۔ زیگلر اعلیٰ مالیکیولر وزن پولیتھیلین (MW > 30,000) حاصل کرݨ دے قابل ہن تے ، سب توں اہم ڳالھ ایہ ہے کہ اینکوں گھٹ ایتھیلین پریشر تے کرݨ دے قابل ہن ۔ زیگلر گروپ کول اچݨ چیت ایتھیلین کیتے ہک پولیمرائزیشن دا طریقہ ہئی جیڑھا موجودہ تمام عملاں توں بہتر ہئی ۔

زیگلر-ناٹا کائٹالسٹ

1952 وچ ، زیگلر اپݨے کائٹالسٹ کوں اٹلی دی مونٹیکاٹینی کمپنی دے اڳوں پدھرا کیتا ، جیندے کیتے جولیو ناٹا بطور کنسلٹنٹ کم کریندے پئے ہن ۔ ناٹا کائٹالسٹ دی ایں کلاس کوں "زیگلر کائٹالسٹ" دا ناں ݙتا تے پروپین جیویں کہ α-اولفنز کوں سٹیریوریگولرلی پولیمرائز کرݨ دی انہاں دی صلاحیت تے صلاحیت وچ ٻہوں دلچسپی ݙیکھائی ۔ زیگلر ، اوں ویلھے ، بنیادی طور تے پولیتھیلین تے ایتھیلین تے پروپیلین دے کوپولیمرز دی وݙی پیمانے تے تیاری تے توجہ مرکوز کریندے ہن ۔ ستت سائنسی برادری کوں انہاں دی دریافت دی خبر مل ڳئی ۔ ٻہوں زیادہ کرسٹلائن تے سٹیریوریگولر پولیمرز جیڑھے پہلے تیار نئیں کیتے ونڄ سڳدے ہن مصنوعی طور تے ممکن تھی ڳئے ۔ انہاں نویں آرگنو میٹالک کائٹالسٹ دی ورتوں نال ہائیڈرو کاربنز دی کنٹرولڈ پولیمرائزیشن تے کم کرݨ کیتے ، کارل زیگلر تے جولیو ناٹا 1963 دا کیمسٹری دا نوبل انعام سانجھا کیتا ۔

آدر اتے ایوارڈ

کارل زیگلر کوں ٻہوں سارے ایوارڈ تے اعزاز ملئے ۔ ہیٹھ درج کجھ سب توں اہم ایوارڈ کوں اجاگر کیتا ڳیا ہے:

لیبیگ-ڈینکمونزے میڈل (1935)  ایہ میڈل اڄ دی جرمن کیمیکل سوسائٹی ولوں ݙتا ڳیا ہئی تے ہک جرمن کیمیا دان کوں انہاں دیاں شاندار سوبھاں تے تخلیقی صلاحیت کیتے ݙتا ویندا ہے ۔ زیگلر کوں ایہ ایوارڈ ٻہوں سارے ممبران والے رنگ سسٹم تے مستحکم ترائے ویلنٹ کاربن ریڈیکلز دی ترکیب وچ انہاں دے کم کیتے ملیا ۔

وار میرٹ کراس ، سیکنڈ کلاس (19 اکتوبر 1940)

کارل ڈوئسبرگ پلاکیٹ (1953)  ایہ ایوارڈ جرمن کیمیکل سوسائٹی ولوں کیمسٹری دے فروغ کیتے شاندار خدمات کیتے ݙتا ویندا ہے ۔

لاوائزیئر میڈل (1955)  ایہ ایوارڈ فرانسیسی کیمیکل سوسائٹی ولوں کیمسٹری دے مختلف شعبیاں وچ سائنسداناں کوں ݙتا ویندا ہے ۔

کارل اینگلر میڈل (1958)  ایہ ایوارڈ جرمن سوسائٹی آف پیٹرولیم سائنس اینڈ کول کیمیکلز ولوں ݙتا ویندا ہے ، جیندے او پچھلے سالاں وچ صدر ہن ۔

ورنر وان سیمنز رنگ (1960)  ایہ رنگ ورنر وان سیمنز فاؤنڈیشن ولوں ݙتا ویندا ہے تے اینکوں جرمنی دا سب توں وݙا ایوارڈ سمجھا ویندا ہے جیڑھا انہاں افراد کیتے ہے جنہاں اپݨی کارکردگی تے صلاحیتاں نال نویں تکنیکی راہیں کھولیاں ہن ۔