چارلس اڈوارڈ گلیاوم

چارلس ایڈوارڈ گلیاوم

چارلس ایڈوارڈ گلیاوم (15 فروری 1861 – 13 مئی 1938) ہک سوئس ماہر طبیعیات ہن جنہاں کوں 1920 وچ طبیعیات دا نوبل انعام ملیا۔ انھاں کوں ایہ انعام "نکل سٹیل الائیز وچ اݨ ملیاں دریافتاں کرݨ تے طبیعیات وچ درست پیمائشاں دی خدمت" دے اعتراف وچ ݙتا ڳیا۔ 1919 وچ انھاں لندن دے انسٹی ٹیوٹ آف فزکس وچ لیکچر ݙتا۔ گلیاوم دی تحقیق نہ صرف طبیعیات بھل جو انجینئرنگ تے ٹیکنالوجی دے شعبیاں تے وی گہرا اثر پاتا۔

ابتدائی زندگی تے تعلیم

چارلس ایڈوارڈ گلیاوم 15 فروری 1861 کوں سوئٹزرلینڈ دے قصبے Fleurier وچ پیدا تھئے۔ انھاں دے والد دا ناں جان ایڈوارڈ گلیاوم ہا، جیڑھے ہک گھڑی ساز ہن۔ گلیاوم ابتدائی تعلیم فلیریئر وچ حاصل کیتی تے بعد وچ Neuchâtel اتے زیورخ وچ تعلیم حاصل کیتی۔ 1883 وچ انھاں زیورخ پولی ٹیکنک سکول توں طبیعیات وچ ڈاکٹریٹ دی ڈگری حاصل کیتی۔

سائنسی کم

ڈاکٹریٹ دی ڈگری حاصل کرݨ دے بعد، گلیاوم پیرس چلے ڳئے جتھاں انھاں بین الاقوامی بیورو آف ویٹس اینڈ میئرز (BIPM) وچ کم شروع کیتا۔ ایہ ادارہ دنیا بھر وچ پیمائش دے معیار کوں برقرار رکھݨ تے بہتر بݨاوݨ کیتے قائم کیتا ڳیا ہا۔ گلیاوم اتھے تقریباً 40 سال کم کیتا تے ایں دوران انھاں کئی اہم سائنسی دریافتاں کیتیاں۔ گلیاوم دا سب توں اہم کم نکل سٹیل الائیز تے ہا۔ انھاں دریافت کیتا جو نکل تے سٹیل کوں ملا کے ہک خاص قسم دا الائی بݨایا جا سکدا ہے جیندی تھرمل ایکسپینشن (یعنی گرمی نال پھیلݨ دی صلاحیت) ٻہوں کم ہوندی ہے۔ ایں الائی کوں "انوار" (Invar) دا ناں ݙتا ڳیا۔ انوار اتنا مضبوط تے پائیدار ہا جو ایہ گھڑی سازاں، سائنسی آلات تے ٻئے کئی صنعتی استعمالات وچ ٻہوں مفید ثابت تھیا۔ انوار دی دریافت پیمائش دے شعبے وچ انقلاب برپا کر ݙتا۔ ایں الائی نال بݨائے ڳئے آلات ٻہوں زیادہ صحت مند تے قابل اعتماد ہوندے ہن۔ گلیاوم نہ صرف انوار بھل جو ٻئے کئی نکل سٹیل الائیز تے وی تحقیق کیتی تے انھاں دی خصوصیات کوں دریافت کیتا۔ انھاں دے کم سٹیل انڈسٹری تے میٹالرجی دے شعبے وچ وی اہم کردار ادا کیتا۔

نوبل انعام

1920 وچ گلیاوم کوں طبیعیات وچ نوبل انعام نال نوازیا ڳیا۔ انھاں کوں ایہ انعام "نکل سٹیل الائیز وچ اݨ ملیاں دریافت کرݨ تے طبیعیات وچ درست پیمائشاں دی خدمت" دے اعتراف وچ ݙتا ڳیا۔ نوبل کمیٹی انھاں دے کم دی اہمیت کوں سراہا تے اینکوں جدید سائنس تے ٹیکنالوجی کیتے ٻہوں اہم قرار ݙتا۔

گتھری لیکچر

1919 وچ گلیاوم لندن دے انسٹی ٹیوٹ آف فزکس وچ پنجواں گتھری لیکچر ݙتا۔ ایں لیکچر وچ انھاں نکل سٹیلز دی اݨ ملی تے اپݨے سائنسی کم تے تفصیل نال روشنی پاتی۔ انھاں دا لیکچر ٻہوں معلوماتی تے دلچسپ ہا تے سائنسداناں تے انجینئرز دی توجہ حاصل کیتی۔

وفات

چارلس ایڈوارڈ گلیاوم 13 مئی 1938 کوں فرانس دے شہر Sèvres وچ وفات پا ڳئے۔ انھاں دی وفات نال سائنس دی دنیا ہک عظیم سائنسدان توں محروم تھی ڳئی۔

گلیاوم دی میراث

چارلس ایڈوارڈ گلیاوم ہک عظیم سائنسدان ہن جنہاں دے کم طبیعیات، انجینئرنگ تے ٹیکنالوجی دے شعبیاں تے گہرا اثر پاتا۔ انھاں دی دریافت کردہ انوار الائی اڄ وی ٻہوں سارے صنعتی استعمالات وچ استعمال تھیندی ہے۔ گلیاوم دی زندگی تے کم سائنسداناں تے انجینئرز کیتے ہک دلچسپی دا باعث ہے۔ انھاں ثابت کیتا جو محنت، لگن تے تخلیقی سوچ نال وݙے سائنسی کارنامے انجام ݙتے ونڄ سڳدے ہن۔ انھاں دا ناں ہمیشہ سائنس دی تاریخ وچ زندہ رہسی۔