ڄاݨ سنڄاݨ۔ سفیر لشاری

ج:1925ء ، م:8 دسمبر 2005ء  ٭

سفیر لشاری دا ناں محمد رمضان خاں ہا، اُنہاں دے ابا سئیں دا ناں خان محمد خاں لشاری ہا، سفیر لشاری 1925ء اچ محراب آلے دی وستی اچ جمیے اُنہاں اَٹھ جماعتاں پاس کیتیاں تے 1939ء اچ ریاست بہاول پور دی فوج اچ بھرتی تھی ڳئے۔ تے وَل 1980ء اچ صوبیدار میجر دے عہدے توں ریٹائر تھئے۔

سرائیکی شاعری دی تاریخ اچ سفیر لشاری اپݨی ہک نویکلی سنڄاݨ رکھدن۔ سفیر سئیں دے درج ذیل شعری مجموعے چھپ چکن۔

                       (۱)وپرے                                                (۲)صابر پتر علی دا          (۳)اساں خیرات نی منگدے

                       (۴)مس لہو کاغذ لہو       (۵)سفارت                   (۶)نور گر

                       سفیر لشاری سئیں سرائیکی زبان و ادب دی ترقی کیتے ٻہوں لمبے پندھ کیتے جتھاں مشاعرہ ہوندا اُتھائیں پُڄدے ہن سفیر لشاری سئیں اُو شاعر ہن جیڑھے قدیم تے جدید دے درمیان پُل دا کردار ادا کریندن۔ اُنہاں ہر صنف اچ لکھئے ۔ سفیر لشاری غزل وی ݙاڈھی سوہݨی لکھی اے ۔ اُنہاں دی زبان ݙاڈھی سوہݨی ہئی ٹھیٹھ زبان ورتیندے ہن سفیر لشاری سئیں سیاسی تے سماجی شعور رکھݨ آلے شاعر ہن انہاں دی غزل اچ جتھاں زبان سوہݨی ورتی ڳئی اے اُتھاں پیار محبت دے علاوہ جگ جہان دے قصے وی کیتے ڳن۔ سفیر سئیں تھوڑیاں غزلاں لکھین پر اُنہاں غزلاں وچ سارے رنگ موجود ہن ۔ سفیر سئیں  دے ٻہوں سارے سینگے سنگتی شاعر اُنہاں وانگوں غزل نی لکھ سڳیے۔ ایہ سفیر لشاری دا اعزاز اے ۔ اُنہاں دے شعراں اچ ایجھی ڳالھ ضرور ہوندی ہئی جیڑھی قاری کوں اپݨی وکڑ اچ گھن گھندی اے۔ سفیر لاشاری اپݨے پچھوں شاگرداں دی ٻہوں وݙی تعداد چھوڑی اے ۔لشاری صاحب ۸ دسمبر ۲۰۰۵ ء خمیس دے ݙینہہ اللہ کوں پیارے تھئے تے اُنہاں کوں محراب آلے دے غُستان اچ دفنایا ڳیا۔

؎                     نہ ݙے فاتحہ نہ توں پُھل چڑھا         او ہس قبر ݙہدا تاں ونڄ

٭                      بمطابق کتبہ قبر، گستان مہراب آلا تحصیل احمد پور شرقیہ۔ یکم مارچ 2012ء

کلام  ٭

(1)

کچا کوٹھا ہے میں بارش دی دُعا کیویں کراں

رَڑھ وی سُکدی پئی اے توں میکوں ݙسا کیویں کراں

ہر کہیں منہ پھیر چھوڑے ایں میݙا چھوڑیا نی ساتھ

آپݨے کولھوں میں غربت کوں جُدا کیویں کراں

ہے نیاݨی سِروں راݨی آپ وی بیمار ہاں

سِر کڄاں اُوندا گھناں اپݨی دوا کیویں کراں

جھوپڑی میݙی توں اُوڈھر تھی تے ونج چمکیے کتھائیں

چندر دی ایں بے رُخی دا میں گِلہ کیویں کراں

ویندیں ویندیں چھوڑ ݙیندی ہے جیڑھی ہتھ راہ وچ

ایجھی کھوٹی زندگی دا آسرا کیویں کراں

میݙی حالت دا اندھارے رکھیا ہویا ہے بھرم

آپݨے ویران گھر وچ سوجھلا کیویں کراں

ساہ دا پکھی سوچ دی ٹِنگ تے خیالیں وات ہے

میں سفیراؔ ایں غزل دی انتہا کیویں کراں

(2)

اندھاری رات ہے اُوجھڑ سفر ہے

خدایا خیر ݙاکو راہبر ہے

ایں پتھر شہر وچ ہن لوک پتھر

کیویں بچسی میݙا شیشے دا گھر ہے

میں یوسف وانگ نِت نیلام تھیواں

میکوں میݙے بھرانویں دا اَمر ہے

میں اُوں وستی دا وسدا ہاں نِماݨاں

جتھاں ظالم سݙیندا معتبر ہے

گناہ بݨدے جیڑھے اَجڑ دا ٻاکݨ

اوندا راکھا بݨیا چھتا نہر ہے

مریندن مار تے رووݨ نی ݙیندے

ݙساوے کوئی جو ایہ کیجھا قہر ہے

نہیں ملیا میݙے ٻالاں کوں ٹکر

اُوندے کتے کیتے مکھݨ مگر ہے

میݙا گھر لُٹ تے وی آدھن جو لاہور

چورنگی تے فوارے دی کثر ہے

اونکوں اپݨا مسیحا من گھدے میں

جیڑھا  ہتھیں پلا ݙیندا زہر ہے

جیندے عشق اچ سفیر آ رُل ڳیا ہاں

میݙی چاہت کنوں اُو بے خبر ہے

(3)

ترامیں دی ہے زمین تے جوبن ہے ہاڑ تے

چھاں کیں کنوں منگیجے اِتھاں وات پھاڑ تے

بجلی دی ہک لسک پُڄالیا ہے میݙا گھر

اسمان کھِل پیا ہے میݙی سالھ ساڑ تے

زُلفاں جیندیاں گھٹا تے نظر جیندی میکدہ

اُوں شوخ نال کیویں جیویجے وِگاٖڑ تے

اسمان کوئی ڈھاندے یا میں وانگ حال ہس

آئو   ݙکھیجے شیخ دی دستار پھاڑ تے

اُتھ اُو بھریندے ڈسکی تاں جھم تھی ویندا ہے جگ

اِتھ کوئی کائو نی ݙیندا میݙی دھاڑ دھاڑ تے

راوی دی چھل نے ٻوڑ ݙتے گھر غریب دا

بچ ڳئے محل بھُتار دا اُو ہا اُچاڑ تے

خود قافلے دا میر جتھاں رہزن بݨیے

رَنبہ رکھیندے مالی گلابیں دی پاڑ تے

ہر وار ارباں نال سنگردے چھڑا لاہور

لنگھ ویندے ہر بجٹ میݙی روہی لتاڑ تے

لا تقنطو  دی آس نہ چھوڑو سفیر سئیں

اللہ ضرور ݙیسی کݙہیں میہنہ ماڑ تے

(4)

سارے شیشے اندھے تھی ڳن کیویں اپݨا آپ سُنڄاݨاں

سچ ٻولاں تاں کُوڑ نظردے ذہناں دیوچ پئے ڳن کاݨاں

پوہ مہینہ ٹھڈیاں لُریاں میݙا کھولا بن دروازے

گھر دی ولتݨ ہِکا گِندی، آپ ولھیٹاں دَر تے تاݨاں

اوݙوں پُھلاں دیاں پتریاں وی  تلواراں توں تکھیاں تھی ڳن

ایݙوں میکوں ٹُرݨاں پئے ڳئے پیار دے دڳ تے پیروں راݨاں

تیݙے میݙے اندر سوہݨا ٻس اَکھیں دے ظرف دا فرق اے

تیݙی اَکھ وچ میں نہ ماݨیُم میݙی اَکھ وچ جڳ نہ ماݨاں

میݙی بدنامی نے یارو کجھ ݙوجھیاں کوں وی داپھ چھوڑیے

ہر او شخص بُرا سمجھدے جیڑھا میݙے نال اَلاݨاں

میکوں دَر توں ہٹک ݙتا ہے دِلبر تروڑ ترنڈکے ݙے تے

خود وی میݙے خاباں دے وچ آوݨ چھوڑ سڳے تاں ڄاݨاں

وَل وی سنگت ٹوری ویندوں توݨیں حال سفیراؔ ایہ ہے

نِت اَسمان ٹہکارے مارے دھرتی جھلے روز مُکاݨاں

٭                      سفیر لشاری"وپرے"مہراب آلہ ، سفیر پبلی کیشنز احمد پور شرقیہ1980ء؁

حوالہ

کتاب احمد پور شرقیہ اِچ سرائیکی غزل دی ٹور، مصنف : عبدالباسط بھٹی ، ناشر : جھوک پبلشرز ، ملتان