ولیم لپسکومب

ولیم لپسکومب

ولیم نون لپسکومب جونیئر (9 دسمبر 1919 – 14 اپریل 2011) ہک نوبل انعام یافتہ امریکی آن آرگینک تے آرگینک کیمیاء دان ہئی جیڑھا نیوکلیئر میگنیٹک ریزوننس ، تھیوریٹیکل کیمسٹری ، بوران کیمسٹری تے بائیو کیمسٹری وچ کم کریندا ہئی ۔

جیوݨ جوڳ

لپسکومب کلیولینڈ ، اوہائیو وچ ہک طبیب پیو تے گھریلو خاتون دے گھر پیدا تھیا ہئی ۔ انہاں دے ݙاݙا تے پڑݙاݙا ݙوہیں طبیب ہن ۔ انہاں دا خاندان 1920 وچ لیکسنگٹن ، کینٹکی منتقل تھی ڳیا ، تے او اتھاں ریہا جݙݨ تئیں انہاں 1941 وچ یونیورسٹی آف کینٹکی توں کیمسٹری وچ بیچلر آف سائنس دی ڈگری حاصل نہ کر گھدی ۔ انہاں 1946 وچ کیلیفورنیا انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی (Caltech) توں کیمسٹری وچ ڈاکٹر آف فلاسفی دی ڈگری حاصل کیتی ۔

1946 توں 1959 تئیں انہاں یونیورسٹی آف منی سوٹا وچ پڑھایا ۔ 1959 توں 1990 تئیں او ہارورڈ یونیورسٹی وچ کیمسٹری دے پروفیسر ہن ، جتھاں او 1990 توں پروفیسر ایمریٹس ہن ۔

لپسکومب دی شادی 1944 توں 1983 تئیں سابقہ ​​میری ایڈیلی سارجنٹ نال تھئی ہئی ۔ انہاں دے ترائے ٻال ہن ، جنہاں وچوں ہک کجھ گھنٹے ای زندہ ریہا ۔ انہاں 1983 وچ جین ایونز نال شادی کیتی ۔ انہاں دی ہک گود لی ہوئی دھی ہئی ۔

لپسکومب کیمبرج ، میساچوسٹس وچ 2011 وچ نمونیا نال اپݨی موت تئیں ریہا ۔

ابتدائی سال

"میݙا ابتدائی گھریلو ماحول ... ذاتی ذمہ داری تے خود انحصاری تے زور ݙیندا ہئی ۔ آزادی دی حوصلہ افزائی کیتی ڳئی خاص طور تے ابتدائی سالاں وچ جݙݨ میری ماء سر سنگیت پڑھیندی ہئی تے جݙݨ میرے والد دی طبی مشق انہاں دا زیادہ تر وقت گھیر لیا ۔ "

گریڈ سکول وچ لپسکومب جانور ، کیڑے ، پلوڑ جانور ، پتھر تے معدنیات جمع کریندا ہئی ۔

فلکیات وچ دلچسپی انہاں کوں یونیورسٹی آف کینٹکی دی آبزرویٹری وچ وزیٹر نائٹس تے ڳیا ، جتھاں پروفیسر ایچ ایچ ڈاؤننگ انہاں بیکر دی فلکیات دی ہک کاپی ݙتی ۔ لپسکومب ایں کتاب تے ڈاؤننگ نال اپݨی ڳالھ مہاڑ توں ٻہوں سارے بدیہی فزکس دے تصورات حاصل کرݨ دا سہرا ݙیندے ہن ، جیڑھا لپسکومب دا زندگی بھر دا دوست بݨ ڳیا ۔

نوجوان لپسکومب ٻئے منصوبیاں وچ وی شرکت کریندا ہئی ، جیویں کہ تاراں تے مورس کوڈ والے پیغامات تے کرسٹل ریڈیو سیٹ ، پنج قریبی دوستاں دے نال جیڑھے طبیعیات دان ، طبیب تے ہک انجینئر بݨ ڳئے ۔

12 سال دی عمر وچ ، لپسکومب کوں ہک چھوٹا گلبرٹ کیمسٹری سیٹ ݙتا ڳیا ۔ انہاں سپلائرز توں آلات تے کیمیکلز منگوا تے تے اپݨے والد دے ہک طبیب ہووݨ دے استحقاق کوں مقامی دواخانے توں کیمیکلز رعایتی قیمت تے خریدݨ کیتے استعمال کر تے اینکوں ودھایا ۔ لپسکومب اپݨے آتش بازی بݨائے تے رنگ تبدیلیاں ، بدبو تے دھماکیاں نال مہماناں کوں محظوظ کیتا ۔ انہاں دی ماء انہاں دے گھریلو کیمسٹری دے شوق تے صرف ہک واری سوال چاتا ، جݙݨ انہاں پیشاب توں وݙی مقدار وچ یوریا کوں انج کرݨ دی کوشش کیتی ۔

لپسکومب اپݨے طبیب والد دی لائبریری وچ وݙیاں طبی کتاباں پڑھݨ تے سالاں بعد لینس پولنگ دے اثر کوں اپنے بعد دے سالاں وچ بائیو کیمیکل مطالعہ شروع کرݨ دا سہرا ݙیندے ہن ۔ اگر لپسکومب اپݨے والد وانگ طبیب بݨدا ، تاں او لپسکومب مردانہ لائن وچ قطار وچ چوتھا طبیب ہوندا ۔

تعلیم

لپسکومب دے ہائی سکول دے کیمسٹری دے استاد ، فریڈرک جونز لپسکومب کوں آرگینک ، اینالیٹیکل تے جنرل کیمسٹری تے انہاں دیاں کالج دیاں کتاباں ݙتیاں ، تے صرف ایہ آکھیا کہ لپسکومب امتحانات ݙیوے ۔ کلاس لیکچرز دے دوران ، لپسکومب کلاس روم دے پچھلے حصے وچ تحقیق کریندا ہئی جیڑھا انہاں سوچا کہ اصل ہے (لیکن انہاں بعد وچ پاتا کہ ایہ نئیں ہئی) سوڈیم فارمیٹ (یا سوڈیم آکسالیٹ) تے سوڈیم ہائیڈرو آکسائیڈ توں ہائیڈروجن دی تیاری ۔ انہاں گیس دے تجزیے کوں شامل کرݨ تے ممکنہ ضمنی رد عمل دی ڳولݨ تے توجہ ݙتی ۔

لپسکومب بعد وچ ہائی سکول دا فزکس دا کورس کیتا تے اوں مضمون تے ریاستی مقابلے وچ پہلا انعام جتیا ۔ انہاں کوں خاص اضافیت وچ وی ٻہوں دلچسپی تھئی ۔

لپسکومب سر سنگیت سکالرشپ تے یونیورسٹی آف کینٹکی وچ شرکت کیتی ۔ پروفیسر رابرٹ ایچ بیکر تجویز ݙتا کہ لپسکومب الکحلز دے براہ راست تیاری تے تحقیق کرے جیڑھا پتلے آبی محلول توں الکحل تے پاݨی کوں پہلے انج کیتے بغیر ، جیندے نتیجے وچ لپسکومب دی پہلی اشاعت تھئی ۔

گریجویٹ سکول کیتے لپسکومب Caltech کوں چݨیا ، جیڑھا انہاں کوں $20/مہینہ تے فزکس وچ تدریسی اسسٹنٹ شپ دی پیشکش کریندا ہئی ۔ انہاں نارتھ ویسٹرن یونیورسٹی توں زیادہ رقم ٹھکرا ݙتی ، جیڑھا $150/مہینہ تے تحقیقی اسسٹنٹ شپ دی پیشکش کریندا ہئی ۔ کولمبیا یونیورسٹی نوبل انعام یافتہ پروفیسر ہیرولڈ یوری ولوں لکھے ڳئے ہک خط وچ لپسکومب دی درخواست کوں مسترد کر ݙتا ۔

Caltech وچ لپسکومب دا ارادہ فزکس ڈیپارٹمنٹ وچ پروفیسر ڈبلیو وی ہیوسٹن دے نال نظریاتی کوانٹم میکینکس دا مطالعہ کرݨ دا ہئی ، پر ہک سیمسٹر دے بعد پروفیسر لینس پولنگ دے اثر ہیٹھ کیمسٹری ڈیپارٹمنٹ وچ تبدیل تھی ڳیا ۔ ݙوجھی عالمی جنگ دے کم لپسکومب دے گریجویٹ سکول وچ انہاں دے ٻئے تھیسس دے کم توں علاوہ وقت کوں تقسیم کر ݙتا ، کیوں جو انہاں جزوی طور تے دھوئیں دے ذرات دے سائز دا تجزیہ کیتا ، پر زیادہ تر نائٹروگلیسرین-نائٹرو سیلولوز پروپیلنٹ دے نال کم کیتا ، جیندے وچ کئی مواقع تے خالص نائٹروگلیسرین دی شیشیاں نال نمٹݨا شامل ہئی ۔ لپسکومب ولوں انہاں دے جنگ دے کم دے بارے وچ مختصر آڈیو کلپس ایں صفحے دے تلے ، حوالے دے بعد بیرونی لنکس سیکشن توں ڳولے ونڄ سڳدے ہن ۔

سائنسی پرکھ پرچول

لپسکومب ترائے وݙے شعبیاں وچ کم کیتا ، نیوکلیئر میگنیٹک ریزوننس تے کیمیکل شفٹ ، بوران کیمسٹری تے کیمیائی بانڈ دی نوعیت ، تے وݙے بائیو کیمیکل مالیکیولز ۔ ایہ شعبے وقت وچ ہک ݙوجھے نال ملدے ہن تے کجھ سائنسی تکنیکاں سانجھی کریندے ہن ۔ گھٹ از گھٹ پہلے ݙو شعبیاں وچ لپسکومب اپݨے آپ کوں ہک وݙا چیلنج ݙتا جیڑھا ناکام تھیوݨ دا امکان ہئی ، تے ول درمیانی اہداف دا ہک کورس تیار کیتا ۔

نیوکلیئر میگنیٹک ریزوننس تے کیمیکل شفٹ

ایں شعبے وچ لپسکومب تجویز ݙتا کہ "... نویں پولیبورین پرجات تے متبادل بورینز تے کاربورینز کیتے بݨتر دا تعین وچ پیش رفت ٻہوں تیزی نال تھیسی اگر [بوران-11] نیوکلیئر میگنیٹک ریزوننس سپیکٹرا ، ایکس رے ڈفریکشن دی بجائے ، استعمال کیتا ونڄ سڳدا ۔ " ایہ ہدف جزوی طور تے حاصل تھیا ، حالانکہ ایکس رے ڈفریکشن اڄ وی ٻہوں سارے ایٹمی ڈھانچیاں دا تعین کرݨ کیتے ضروری ہے ۔ سڄے پاسے دی تصویر ہک بورین مالیکیول دا ہک عام نیوکلیئر میگنیٹک ریزوننس (NMR) سپیکٹرم ݙیکھیندی ہے ۔

لپسکومب تحقیق کیتی ، "... کاربورینز ، C2B10H12 ، تے نیوکلیئر میگنیٹک ریزوننس (NMR) سپیکٹروسکوپی استعمال کر تے انہاں مرکبات تے الیکٹروفیلک حملے دیاں جاہیں [لپسکومب دی جامع] کیمیکل شفٹس دے نظریے دی اشاعت دا باعث بݨیاں ۔ حساب کتاب انہاں مستقل اقدار کیتے پہلی درست اقدار فراہم کیتیاں جیڑھیاں مقناطیسی یا برقی شعبیاں وچ کئی قسم دے مالیکیولز دے رویے کوں بیان کریندیاں ہن ۔ "

بوران کیمسٹری تے کیمیائی بانڈ دی نوعیت

ایں شعبے وچ لپسکومب دا اصل ارادہ ہک زیادہ پرجوش منصوبہ ہئی "1940 دے ݙہاکے دے آخر وچ میݙا اصل ارادہ کجھ سال بورینز کوں سمجھݨ وچ گزارݨا ہئی ، تے ول الیکٹران دی کمی والے انٹرمیٹالک مرکبات دی وݙی تعداد دا ہک منظم ویلنس بیان دریافت کرݨ ہئی ۔ میں ایں بعد والے مقصد کیتے کجھ پیش رفت کیتی ہے ۔ ایندے بجائے ، بوران کیمسٹری دا شعبہ ٻہوں ودھ ڳیا ہے ، تے ایندے کجھ پیچیدگیاں دی ہک منظم سمجھ ہݨ شروع تھی ڳئی ہے ۔ " ایہناں انٹرمیٹالک مرکبات دیاں مثالاں KHg13 تے Cu5Zn7 ہن ۔ ایہو جیہے شئیت 24,000 مرکبات وچوں صرف 4,000 دے ڈھانچے ڄاݨئے ویندے ہن (2005 وچ) تے اسیں ٻیٹھیاں کیتے ڈھانچیاں دی پیش گوئی نئیں کر سڳدے ، کیوں جو اسیں کیمیائی بانڈ دی نوعیت کوں کافی حد تئیں نئیں سمجھدے ۔ ایہ مطالعہ جزوی طور تے کامیاب نہ ہئی ، کیوں جو انٹرمیٹالک مرکبات کیتے لوڑیندا حساب کتاب دا وقت 1960 دے ݙہاکے وچ پہنچ توں ٻاہر ہئی ، پر بوران بانڈنگ وچ درمیانی اہداف حاصل تھئے ، جیڑھے نوبل انعام نال نوازے ونڄݨ کیتے کافی ہن ۔

ترائے سینٹر ݙو الیکٹران بانڈ کوں ڈائی بورین (سڄے پاسے خاکے) وچ بیان کیتا ڳیا ہے ۔ ہک عام کوولنٹ بانڈ وچ الیکٹراناں دا ہک جوڑا ݙو ایٹم کوں ہک ݙوجھے نال بانڈ کریندا ہے ، ہک بانڈ دے سرے تے ، مثال کیتے ڈائی بورین B-H بانڈز خاکیاں وچ کھٻے تے سڄے پاسے ہن ۔ ترائے سینٹر ݙو الیکٹران بانڈ وچ الیکٹراناں دا ہک جوڑا ترائے ایٹم (ہک بوران ایٹم سرے تے تے وچکار ہائیڈروجن ایٹم) کوں بانڈ کریندا ہے ، مثال کیتے ڈائی بورین B-H-B بانڈز خاکیاں وچ اتے تے تلے ہن ۔

لپسکومب دے گروپ ترائے سینٹر ݙو الیکٹران بانڈ تجویز یا دریافت نئیں کیتا ، تے نہ ای انہاں او فارمولے تیار کیتے جیڑھے مجوزہ میکانزم ݙیندے ہن ۔ 1943 وچ ، لونگٹ-ہگنز ، جݙݨ او اڄ وی آکسفورڈ وچ انڈر گریجویٹ ہن ، بوران ہائیڈرائڈز دی بݨتر تے بانڈنگ کوں بیان کرݨ والے پہلے شخص ہن ۔ ایں کم دی رپورٹ کرݨ والے پیپر ، جیڑھا انہاں دے ٹیوٹر آر پی بیل دے نال لکھیا ڳیا ہئی ، دلتھے دے کم نال شروع تھیوݨ والے موضوع دی تریخ دا وی جائزہ ڳیندے ۔ اوندے تھوڑی دیر بعد ، 1947 تے 1948 وچ ، پرائس ولوں تجرباتی سپیکٹروسکوپک کم کیتا ڳیا جیڑھا ڈائی بورین کیتے لونگٹ-ہگنز دی بݨتر دی تصدیق کریندا ہئی ۔ ایہ بݨتر 1951 وچ تے ہیڈبرگ تے وی شومیکر ولوں الیکٹران ڈفریکشن پیمائش وچ دوبارہ تصدیق تھئی ، جیڑھا ایں صفحے تے خاکیاں وچ ݙیکھائی ڳئی بݨتر دی تصدیق دے نال ۔ لپسکومب تے انہاں دے گریجویٹ طلباء 1950 دے ݙہاکے وچ ایکس رے کرسٹالوگرافی استعمال کر تے بورینز (بوران تے ہائیڈروجن دے مرکبات) دی سالماتی بݨتر دا مزید تعین کیتا تے انہاں دے بانڈز کوں بیان کرݨ کیتے نظریے تیار کیتے ۔ بعد وچ انہاں ایہی طریقے متعلقہ مسائل تے لاڳو کیتے ، جیندے وچ کاربورینز (کاربن ، بوران تے ہائیڈروجن دے مرکبات) دی بݨتر وی شامل ہئی ۔ لونگٹ-ہگنز تے رابرٹس بوران ایٹم دے آئیکوسیہیڈرون تے MB6 بورائیڈز دی الیکٹرانک بݨتر تے بحث کیتی ۔ ترائے سینٹر ݙو الیکٹران بانڈ دے میکانزم تے لونگٹ-ہگنز دے ہک بعد دے پیپر وچ وی بحث کیتی ڳئی ، تے ہک ضروری طور تے مساوی میکانزم ایبرہارڈٹ ، کرافورڈ تے لپسکومب تجویز کیتا ۔ لپسکومب دے گروپ ایڈمسٹن تے روڈنبرگ تے بوائز دے فارمولے استعمال کر تے الیکٹران آربیٹل حساب کتاب دے ذریعے وی اینکوں سمجھا ۔

ایبرہارڈٹ ، کرافورڈ تے لپسکومب پیپر کجھ خاص قسم دی بوران-ہائیڈرائڈ بانڈنگ کنفیگریشنز کوں کیٹلاگ کرݨ کیتے "styx rule" طریقہ وی تیار کیتا ۔

گھمدے ہویا ایٹم ہک ٻجھارت ہئی جیڑھی لپسکومب انہاں دے کجھ پیپراں وچ حل کیتی جنہاں وچ کوئی شریک مصنف نہ ہئی ۔ بوران تے ہائیڈروجن دے مرکبات بند پنڄرے دی بݨتر بݨاوݨ دا رجحان رکھدے ہن ۔ کݙاہیں کݙاہیں انہاں پنڄریاں دے سرے تے ایٹم ہک ݙوجھے دے حوالے نال کافی فاصلہ طے کریندے ہن ۔ ڈائمنڈ-سکوائر-ڈائمنڈ میکانزم  لپسکومب ایں ورٹیکس دی دوبارہ ترتیب کوں بیان کرݨ کیتے تجویز کیتا ہئی ۔ مثال کیتے کھٻے پاسے خاکے وچ نیلے رنگ وچ شیڈڈ چہریاں وچ ، تکون چہریاں دے ہک جوڑے دی کھٻے-سڄے ہیرے دی شکل ہوندی ہے ۔ پہلے ، انہاں ملحقہ تکوناں دا مشترکہ بانڈ ٹٹ ویندا ہے ، ہک مربع بݨدا ہے ، تے ول مربع انہاں ایٹم کوں بانڈ کر تے واپس اتے تلے ہیرے دی شکل وچ ڈھیر ویندا ہے جیڑھے پہلے بانڈ نال جڑے ہوئے نہ ہن ۔ ٻئے محققاں انہاں دوبارہ ترتیب دے بارے وچ مزید دریافت کیتا ہے ۔

لپسکومب دے گروپ حساب کتاب دے طریقے تیار کیتے ، تجرباتی تے کوانٹم میکانیکل تھیوری ݙونہاں توں ۔ انہاں طریقیاں نال حساب کتاب درست ہارٹری-فوک خود موافق فیلڈ (SCF) سالماتی آربیٹلز پیدا کیتے تے بورینز تے کاربورینز دے مطالعہ کیتے استعمال تھئے ۔

ایتھین دی گردش وچ رکاوٹ پہلی واری پٹزر تے لپسکومب ہارٹری-فوک (SCF) طریقہ استعمال کر تے درست طریقے نال حساب لایا ۔

لپسکومب دا حساب کتاب جزوی بانڈنگ دی ہک تفصیلی جانچ پڑتال جاری ریہا "... کثیر مرکز کیمیائی بانڈز دے نظریاتی مطالعہ دے ذریعے جیندے وچ ڈی لوکلائزڈ تے لوکلائزڈ سالماتی آربیٹلز ݙونہاں شامل ہن ۔ " ایندے وچ "... مجوزہ سالماتی آربیٹل دی تفصیل وی شامل ہئی جیندے وچ بانڈنگ الیکٹران پورے مالیکیول وچ ڈی لوکلائزڈ ہوندے ہن ۔ "

"لپسکومب تے انہاں دے ساتھی کارکناں ایٹمی خصوصیات دی منتقلی دا خیال تیار کیتا ، جیندے ذریعے پیچیدہ مالیکیولز کیتے تقریبا theories زیادہ سادہ پر کیمیائی طور تے متعلقہ مالیکیولز کیتے زیادہ درست حساب کتاب توں تیار کیتیاں ویندیاں ہن ، ..."

بعد وچ نوبل انعام جیتنے والے روالڈ ہوفمین لپسکومب دی لیبارٹری وچ ڈاکٹریٹ دے طالب علم ہن ۔ لپسکومب دی ہدایت دے تحت سالماتی آربیٹل حساب کتاب دا ایکسٹینڈڈ ہکل طریقہ لارنس لوہر تے روالڈ ہوفمین تیار کیتا ۔ ایہ طریقہ بعد وچ ہوفمین ودھایا ۔ لپسکومب دی لیبارٹری وچ ایں طریقہ کوں نیوٹن تے بوئر خود موافق فیلڈ (SCF) تھیوری نال ملایا ۔

1976 دا کیمسٹری دا نوبل انعام لپسکومب کوں "بورینز دی بݨتر تے انہاں دے مطالعہ کیتے ݙتا ڳیا جیڑھا کیمیائی بانڈنگ دے مسائل کوں روشن کریندا ہے ۔ " ہک طرحاں نال ایہ کیلیفورنیا انسٹیٹیوٹ آف ٹیکنالوجی وچ انہاں دے ڈاکٹریٹ دے مشیر ، لینس پولنگ ولوں کیمیائی بانڈ دی نوعیت تے جاری کم ہئی ، جنہاں کوں 1954 وچ کیمسٹری دا نوبل انعام "کیمیائی بانڈ دی نوعیت تے پیچیدہ مادیاں دی بݨتر کوں واضح کرݨ کیتے ایندے استعمال تے انہاں دی تحقیق کیتے" ݙتا ڳیا ہئی ۔

وݙے حیاتیاتی مالیکیول دی بݨتر تے فعل

لپسکومب دی بعد دی تحقیق پروٹین دی ایٹمی بݨتر تے خاص طور تے اینزائم کیویں کم کریندے ہن تے مرکوز ہئی ۔ انہاں دے گروپ ایکس رے ڈفریکشن استعمال کر تے انہاں پروٹین دی ترائے جہتی بݨتر کوں ایٹمی ریزولوشن تے حل کیتا ، تے ول ایہ تجزیہ کیتا کہ مالیکیول کیویں کم کریندے ہن ۔

کاربوکسیپیپٹائڈیز اے لپسکومب دے گروپ دی پہلی پروٹین بݨتر ہئی ۔ کاربوکسیپیپٹائڈیز اے ہک ہاضمہ اینزائم ہے ، ہک پروٹین جیڑھا ٻئے پروٹینز کوں ہضم کریندا ہے ۔ ایہ لبلبہ وچ بݨدا ہے تے غیر فعال شکل وچ آنتڑیاں وچ منتقل تھیندا ہے جتھاں ایہ فعال تھیندا ہے ۔ کاربوکسیپیپٹائڈیز اے پروٹین دے ہک سرے توں ہک ہک کر تے کجھ امینو ایسڈز کوں کٹ تے ہضم کریندا ہے ۔ ایں بݨتر دا سائز ٻہوں وݙا ہئی ۔ کاربوکسیپیپٹائڈیز اے ہک ٻہوں وݙا مالیکیول ہئی جیڑھا پہلے حل تھیوݨ والی کہیں وی چیز توں وݙا ہئی ۔

ایسپارٹیٹ کاربامولائل ٹرانسفریز ۔ لپسکومب دے گروپ دی ݙوجھی پروٹین بݨتر ہئی ۔ ڈی این اے دی کاپی بݨاوݨ کیتے ، ایندے نیوکلیوٹائڈز دے ہک نقل سیٹ دی لوڑ ہوندی ہے ۔ ایسپارٹیٹ کاربامولائل ٹرانسفریز پائریمڈین نیوکلیوٹائڈز (سائٹوسین تے تھائمین) بݨاوݨ وچ ہک قدم چائیندا ہے ۔ ایسپارٹیٹ کاربامولائل ٹرانسفریز ایہ وی یقینی بݨیندا ہے کہ پائریمڈین نیوکلیوٹائڈز دی صرف صحیح مقدار دستیاب ہے ، کیوں جو ایکٹیویٹر تے انہیبیٹر مالیکیول ایسپارٹیٹ کاربامولائل ٹرانسفریز نال جڑدے ہن تاں جو اینکوں تیز تے سست کیتا ونڄ سڳے ۔ ایسپارٹیٹ کاربامولائل ٹرانسفریز ٻارہاں مالیکیولز دا ہک کمپلیکس ہے ۔ اندرونی حصے وچ چھی وݙے کائٹیلیٹک مالیکیول کم کریندے ہن ، تے ٻاہرلے پاسے چھی چھوٹے ریگولیٹری مالیکیول کنٹرول کریندے ہن کہ کائٹیلیٹک یونٹس کتنے تیز کم کریندے ہن ۔ ایں بݨتر دا سائز ٻہوں وݙا ہئی ۔ ایسپارٹیٹ کاربامولائل ٹرانسفریز ہک ٻہوں وݙا مالیکیول ہئی جیڑھا پہلے حل تھیوݨ والی کہیں وی چیز توں وݙا ہئی ۔