مینن سیگ بہن

مینن سیگ بہن

کارل مینن جارج سیگ بہن (Karl Manne Georg Siegbahn) ہک سویڈش طبیعیات دان ہا جئیں 3 دسمبر 1886 کوں جنم گھدا تے 26 ستمبر 1978 کوں فوت تھیا۔ اینکوں 1924 وچ ایکس رے سپیکٹروسکوپی دے شعبے وچ ایندیاں دریافتاں تے تحقیق کیتے طبیعیات دا نوبل انعام ݙتا ڳیا۔

سوانح عمری

سیگ بہن سویڈن دے شہر اوریبرو وچ پیدا تھیا، ایندے پیو دا ناں جارج سیگ بہن تے ما دا ناں ایما زیٹربرگ ہا ۔ انہاں 1906 وچ سٹاک ہوم وچ گریجویشن کیتی تے اوں سال لنڈ یونیورسٹی وچ اپݨا مطالعہ شروع کیتا۔ تعلیم دے دوران او جوہانس رائیڈبرگ دا سیکرٹریل اسسٹنٹ ہا ۔ 1908 وچ انہاں گوٹنگن یونیورسٹی وچ تعلیم حاصل کیتی۔ انہاں 1911 وچ لنڈ یونیورسٹی توں ڈاکٹریٹ (پی ایچ ڈی) کیتی، ایندا مقالہ "Magnetische Feldmessungen" (مقناطیسی فیلڈ پیمائش) دے عنوان نال ہا۔ جݙاں رائیڈبرگ دی صحت خراب تھئی تاں او انہاں کیتے قائم مقام پروفیسر بݨ ڳیا، تے 1920 وچ انہاں دی جاہ مکمل پروفیسر بݨیا۔ 1922 وچ انہاں لنڈ چھوڑ ݙتا تے اپسالا یونیورسٹی وچ پروفیسرشپ اختیار کر گھدی۔ 1937 وچ، سیگ بہن کوں رائل سویڈش اکیڈمی آف سائنسز دے نوبل انسٹی ٹیوٹ دے شعبہ طبیعیات دا ڈائریکٹر مقرر کیتا ڳیا۔ 1988 وچ ایندا ناں بدل تے مینن سیگ بہن انسٹی ٹیوٹ (MSI) کر ݙتا ڳیا۔ ایں ادارے دے تحقیقی گروپاں کوں اوں ویلھے توں نویں سرے نال منظم کیتا ڳیا ہے، لیکن ایہ ناں سٹاک ہوم یونیورسٹی دی میزبانی وچ مینن سیگ بہن لیبارٹری وچ زندہ ہے۔

ایکس رے سپیکٹروسکوپی

مینن سیگ بہن 1914 وچ ایکس رے سپیکٹروسکوپی دا مطالعہ شروع کیتا۔ شروع وچ انہاں اوں قسم دا سپیکٹومیٹر استعمال کیتا جیویں ہنری موزلی کجھ عناصر دی ویولینتھ تے متواتر جدول وچ انہاں دی جاہ دے درمیان تعلق ڳولݨ کیتے کیتا ہا ۔ کجھ عرصے بعد انہاں بہتر تجرباتی آلات تیار کیتے جئیں دی مدد نال او مختلف عناصر دے ایٹماں ولوں پیدا تھیوݨ والی ایکس رے ویولینتھ دی ٻہوں درست پیمائش کر سڳدے ہن۔ انہاں ایہ وی ڳولیا جو موزلی جیڑھیاں کئی سپیکٹرل لائناں دریافت کیتیاں ہن او زیادہ حصیاں تے مشتمل ہن۔ انہاں حصیاں دا مطالعہ کر تے سپیکٹومیٹر کوں بہتر بݨا تے، سیگ بہن کوں تقریباً الیکٹران شیل دی مکمل سمجھ آ ڳئی۔ انہاں ایکس رے سپیکٹروسکوپی وچ عناصر دی خاصیت والیاں مختلف سپیکٹرل لائناں دے ناں رکھݨ کیتے ہک کنونشن تیار کیتا، جیڑھا سیگ بہن نوٹیشن دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہے۔ سیگ بہن دی درست پیمائش کوانٹم تھیوری تے ایٹمی طبیعیات وچ ٻہوں ساریاں تبدیلیاں کوں اڳوں تے ودھایا۔

ایوارڈز تے اعزازات

سیگ بہن کوں 1924 وچ طبیعیات دا نوبل انعام ݙتا ڳیا۔ انہاں 1934 وچ ہیوز میڈل تے 1940 وچ رومفورڈ میڈل جیتیا۔ 1944 وچ، انہاں سیگ بہن پمپ دا پیٹنٹ کرایا۔ سیگ بہن 1954 وچ رائل سوسائٹی دا غیر ملکی رکن چݨا ڳیا۔ سی ای آر این وچ، پریویسن سائٹ تے، سیگ بہن دے ناں تے ہک ڳلی، روٹ سیگ بہن، موجود ہے۔

نجی زندگی

سیگ بہن 1914 وچ کارین ہوگبوم نال شادی کیتی۔ انہاں دے ݙو ٻال ہن: بو سیگ بہن (1915–2008)، ہک سفارت کار تے سیاست دان، تے کائی سیگ بہن (1918–2007)، ہک طبیعیات دان جئیں 1981 وچ ایکس رے فوٹو الیکٹران سپیکٹروسکوپی دی ترقی وچ اپݨی شراکت کیتے طبیعیات دا نوبل انعام حاصل کیتا۔

ایوارڈز

• آرڈر آف دی پولر سٹار دے کمانڈر گرانڈ کراس (6 جون 1947) • طبیعیات دا نوبل انعام (1924) • ہیوز میڈل (1934) • رومفورڈ میڈل (1940)