مزاری بلوچ
مزاری قبیلہ بلوچیں دا ہک وݙا قبیلہ ہے۔ مزاری بلوچی لفظ "مزار" کنوں نکھتا ہے جیندا مطلب بلوچی زبان وچ "شیر" ہے۔ روجھان مزاری، پنجاب دے ضلع راجن پور دا ہک قصبہ ہے جیہڑا بلوچستان، سندھ تے پنجاب دیاں بین الصوبائی سرحدیں دے نیڑے ہے۔ ایہ مزاری قبیلے دا ڳڑھ ہے۔ ایں قبیلے وچ مختلف شاخاں ہن۔ ایں قبیلے دی سرداری بالاچانی قبیلے دے کولھ ہے۔ ایںدے بعد ہک ٻیا قبیلہ سیلاتانی ہے جیندے راج وچ سات مزاری قوماں آندین۔ ایں قبیلے دیاں ٻیاں شاخاں درج ذیل ہن: بالاچانی، لہلانی، دولانی، جورکہانی، سنجرانی، ڈیہوانی، گہلانی، سرگانی، سوڈوانی (زونوانی، چار بھرا غریب نواز، غلام رسول، ساون، گامن زنو دی اولاد ہن، ایں واسطے ایندی ہک شاخ کوں زنونی وی آکھیا ویندے)، عمرانی، کیٹاری، لاٹھاڑی، گلرانی، مسیدانی، بنگیانی تے ٻیاں 170 توں زائد شاخاں ہن۔
سرداران:
[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]بلخ شیر مزاری، عاطف خان مزاری، دوست محمد خان مزاری۔
ایہ قبیلہ پنجاب دے علاقیاں رحیم یار خان، صادق آباد، بھونگ، احمد پور لمہ، چوک سویترا، بھونگ دے اڳوں سارے کچے دے علاقے، روجھان مزاری، راجن پور، علی پور، عمر کوٹ، ڈیرہ غازی خان وغیرہ وچ کثیر تعداد وچ موجود ہے۔ ایں قبیلے دا وجود ہوت + رند قبیلیاں کنوں تھیا۔ ایندا ماخذ ایہ ݙو قبیلے ہن۔ مغلاں دے دور وچ جݙݨ ہمایوں نے خطی خان کنوں خوش تھی کے بلوچیں کوں پنجاب تے سندھ دیاں زمیناں ݙتیاں، تاں جنہیں قبیلیاں نے ہجرت کیتی، انہاں وچ مزاری وی شامل ہن۔ ایہ پہلے کشمور آئے تے ول آہستہ آہستہ پورے پنجاب وچ پھیل ڳئے۔ انہاں دی اکثریت کچے دے علاقیاں وچ پائی ویندی ہے۔[١]