ماریو مولینا

ماریو مولینا

ماریو جوزے مولینا-پاسکیل ہینریکیز (19 مارچ 1943 – 7 اکتوبر 2020) ہک میکسیکو دا فزیکل کیمیاء دان ہا ۔ انہاں انٹارکٹک اوزون سوراخ دی دریافت اچ اہم کردار ادا کیتا ، تے کلوروفلورو کاربن (سی ایف سی) گیساں توں زمین دی اوزون تہہ کوں خطرے دی دریافت اچ کردار ادا کرݨ تے 1995 اچ کیمسٹری دا نوبل انعام حاصل کیتا ۔ او کیمسٹری اچ نوبل انعام حاصل کرݨ والا پہلا میکسیکو اچ پیدا تھیون والا سائنسدان ہا تے نوبل انعام حاصل کرݨ والا تریجھا میکسیکو اچ پیدا تھیون والا شخص ہا ۔

ماریو مولینا اپݨے کیریئر اچ یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، ارائن ، کیلیفورنیا انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی ، میساچوسٹس انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی ، یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، سان ڈیاگو تے سکریپس انسٹی ٹیوشن آف اوشیانوگرافی اچ سینٹر فار ایٹماسفیرک سائنسز اچ تحقیقی تے تدریسی عہدے سنبھالے ۔ مولینا میکسیکو سٹی اچ ماریو مولینا سینٹر فار انرجی اینڈ اینوائرمنٹ دا ڈائریکٹر وی ہا ۔ مولینا میکسیکو دے صدر اینریک پینا نیتو دا موسمیاتی پالیسی مشیر ہا ۔

ابتدائی زندگی

مولینا میکسیکو سٹی اچ رابرٹو مولینا پسکول تے لیونور ہینریکیز دے گھر پیدا تھیا ۔ ایندا پیو ہک وکیل تے سفارت کار ہا جئیں ایریٹیریا ، آسٹریلیا تے فلپائن اچ سفیر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ ایندی ماء ہک گھریلو خاتون ہائی ۔ اپݨے والدین توں کافی مختلف دلچسپی آں دے نال ، ماریو مولینا ماحولیاتی سائنس اچ سب توں وݙی دریافت اچوں ہک کیتی ۔

ماریو مولینا میکسیکو اچ پرائمری تے ایلیمنٹری سکول ڳیا ۔ پر ہائی سکول ونڄݨ توں پہلے ای ، ماریو مولینا دی کیمسٹری اچ گہری دلچسپی پیدا تھی ڳئی ہائی ۔ ٻلپݨ اچ انہاں اپݨے گھر دے ہک باتھ روم کوں اپݨی ہک نکی جہی لیبارٹری اچ تبدیل کر ݙتا ہا ، جیندے اچ کھلونے والے خوردبین تے کیمسٹری سیٹ استعمال کریندا ہا ۔ ماریو دی خالہ ایسٹر مولینا ، جیڑھی پہلے توں ای ہک قائم شدہ کیمیاء دان ہائی ، ایندی دلچسپی کوں ودھایا تے اینکوں ٻہوں پیچیدہ کیمسٹری تجربات مکمل کرݨ اچ مدد کیتی ۔ ایں وقت ، ماریو ڄاݨدا ہا کہ او کیمسٹری اچ کیریئر بݨاوݨا چاہندا ہا ، تے 11 سال دی عمر اچ ، اینکوں سوئٹزرلینڈ دے ہک بورڈنگ سکول انسٹی ٹیوٹ آف ڈیم روزنبرگ بھیڄا ڳیا ، جتھاں انہاں جرمن ٻولی سکھی ۔ ایندے توں پہلے ، ماریو شروع اچ ہک پیشہ ور وائلن نواز بݨݨا چاہندا ہا ، پر ایندی کیمسٹری نال محبت ایں دلچسپی تے غالب آ ڳئی ۔ شروع اچ ماریو سوئٹزرلینڈ دے بورڈنگ سکول پہنچݨ تے مایوس تھیا کیوں جو ایندے ٻہوں سارے ہم جماعتیں دی سائنس اچ اوہی دلچسپی نہ ہائی جیویں ایندی ہائی ۔

مولینا دے ابتدائی کیریئر اچ مختلف تعلیمی اداریاں اچ تحقیق شامل ہائی ۔ مولینا 1965 اچ نیشنل خودمختار یونیورسٹی آف میکسیکو (UNAM) توں کیمیکل انجینئرنگ اچ بیچلر دی ڈگری حاصل کیتی ۔ ایندے بعد ، مولینا دو سال تک البرٹ لوڈوگ یونیورسٹی آف فرائیبرگ ، پچادھی جرمنی اچ پولیمرائزیشن کائنیٹکس دی تعلیم حاصل کیتی ۔ چھیکڑ بازی ، اینکوں یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے اچ گریجویٹ تعلیم کیتے قبول کر لیا ڳیا ۔ ڈاکٹریٹ دی ڈگری حاصل کرݨ دے بعد ، او یو سی ارائن ڳیا ۔ ول او میکسیکو واپس ڳیا جتھاں انہاں اپݨے مادر علمی اچ پہلے کیمیکل انجینئرنگ پروگرام دا آغاز کیتا ۔ ایہ ایندے کیمسٹری دی کوششاں دی صرف شروعات ہائی ۔

سائنسی پرکھ پرچول

ماریو مولینا 1968 اچ یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے اچ اپݨیاں پڑھائیاں شروع کیتیاں ، جتھاں انہاں فزیکل کیمسٹری اچ پی ایچ ڈی حاصل کیتی ۔ برکلے اچ اپݨے سالاں دوران ، انہاں مختلف تحقیقی منصوبیاں اچ حصہ گھدا جیویں کہ کیمیکل لیزر استعمال کر تے مالیکیولر ڈائنامکس دا مطالعہ تے کیمیکل تے فوٹو کیمیکل ری ایکشنز دی مصنوعات اچ اندرونی توانائی دی تقسیم دی تحقیقات ۔ ایں سفر اچ انہاں اپݨے پروفیسر تے استاد جارج سی پیمینٹل نال کم کیتا جئیں ایندی کیمسٹری نال محبت کوں مزید ودھایا ۔ فزیکل کیمسٹری اچ پی ایچ ڈی مکمل کرݨ دے بعد ، 1973 اچ ، انہاں یو سی برکلے اچ شیرووڈ رولینڈ نال ہک تحقیقی پروگرام اچ داخلہ گھدا ۔ دلچسپی دا موضوع کلوروفلورو کاربن (سی ایف سی) ہا ۔ ایں ݙوہیں بعد اچ ماحولیاتی کیمسٹری اچ سب توں وݙی دریافت اچوں ہک کرݨ گے ۔ انہاں اوزون دی کمی دا نظریہ تیار کیتا ، جئیں بعد اچ عام لوکاں کوں سی ایف سی دے استعمال کوں گھٹ کرݨ کیتے متاثر کیتا ۔ ایں چیز ایندے ہک وسیع پیمانے تے مشہور کیمیاء دان دے طور تے کیریئر دا آغاز کیتا ۔

1974 تے 2004 دے درمیان ، مولینا یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، ارائن ، کیلیفورنیا انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی اچ جیٹ پروپلشن لیبارٹری تے میساچوسٹس انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی (MIT) اچ مختلف تحقیقی تے تدریسی عہدے سنبھالے ، جتھاں انہاں ڈیپارٹمنٹ آف ارتھ ایٹماسفیئرک اینڈ پلینیٹری سائنسز تے ڈیپارٹمنٹ آف کیمسٹری اچ مشترکہ تقرری رکھی ۔ 1 جولائی 2004 کوں ، مولینا یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، سان ڈیاگو تے سکریپس انسٹی ٹیوشن آف اوشیانوگرافی اچ سینٹر فار ایٹماسفیرک سائنسز اچ ڈیپارٹمنٹ آف کیمسٹری اینڈ بائیو کیمسٹری اچ شمولیت اختیار کیتی ۔ ایندے علاوہ انہاں ہک غیر منافع بخش تنظیم قائم کیتی ، جئیں 2005 اچ میکسیکو سٹی اچ ماریو مولینا سینٹر فار اسٹریٹجک اسٹڈیز انہاں انرجی اینڈ دی اینوائرمنٹ (ہسپانوی سینٹرو ماریو مولینا پیرا اسٹڈیوز ایسٹریٹیجکوس سوبرے اینرجیا ی میڈیو ایمبیئنٹ) کھولیا ۔ مولینا ایندے ڈائریکٹر دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔

مولینا 2000 توں 2005 تک سائنس سروس دے بورڈ آف ٹرسٹیز کیتے خدمات انجام ݙتیاں ، جینکوں ہݨ سوسائٹی فار سائنس اینڈ دی پبلک دے ناں نال ڄاݨیا ویندے ۔ انہاں جان ڈی اینڈ کیتھرین ٹی میک آرتھر فاؤنڈیشن (2004–2014) دے بورڈ آف ڈائریکٹرز اچ وی خدمات انجام ݙتیاں ، تے میک آرتھر فاؤنڈیشن دی انسٹیٹیوشنل پالیسی کمیٹی تے ایندی کمیٹی آوݨ گلوبل سیکیورٹی اینڈ سسٹین ایبلٹی دے رکن دے طور تے وی خدمات انجام ݙتیاں ۔

مولینا کوں 24 جولائی 2000 کوں پونٹیفیکل اکیڈمی آف سائنسز کیتے نامزد کیتا ڳیا ہا ۔ انہاں ویٹیکن ورکشاپ دے شریک چیئرمین تے ویرابھادران راماناتھن تے ڈور ووڈ زیلکے نال رپورٹ ویل انڈر 2 ڈگری سیلسیس فاسٹ ایکشن پالیسیز ٹو پروٹیکٹ پیپل اینڈ دی پلینٹ فرام ایکسٹریم کلائمیٹ چینج (2017) دے شریک مصنف دے طور تے خدمات انجام ݙتیاں ۔ رپورٹ اچ 12 قابل پیمائش تے عملی حل تجویز کیتے ڳئے جیڑھے موسمیاتی تبدیلی کوں گھٹ کرݨ کیتے تریخی کولنگ حکمت عملی دا حصہ ہن ۔

مولینا کوں امریکی صدر بارک اوباما 2008 اچ ماحولیاتی مسائل تے ہک عبوری ٹیم بݨاوݨ کیتے نامزد کیتا ہا ۔ صدر اوباما دے تحت ، او سائنس تے ٹیکنالوجی تے ریاستہائے متحدہ دے صدر دی کونسل آف ایڈوائزرز دے رکن ہن ۔

2020 اچ ، ماریو مولینا SARS-COV-2 وبائی مرض دے دوران ماسک پہنݨ دی اہمیت دے حوالے نال تحقیق اچ حصہ پاتا ۔ تحقیقی مضمون جئیں دا ناں "ہوائی منتقلی کوں COVID-19 دے پھیلاؤ دے غالب رستے دے طور تے سنڄاݨ کرݨا" رینی ژانگ ، یکسین لی ، اینی ایل ژانگ تے یوآن وانگ دے نال مل تے پروسیڈنگز آف دی نیشنل اکیڈمی آف سائنسز آف دی یونائیٹڈ سٹیٹس آف امریکہ جرنل اچ شائع تھیا ۔

سی ایف سی تے کم

مولینا 1973 اچ پروفیسر ایف شیرووڈ رولینڈ دی لیب اچ پوسٹ ڈاکٹریٹ فیلو دے طور تے شامل تھیا ۔ اتھاں ، مولینا رولینڈ دی "ہاٹ ایٹم" کیمسٹری اچ اہم تحقیق جاری رکھی ، جیڑھا کہ ریڈیو ایکٹیو عمل دی وجہ توں اضافی ٹرانسلیشنل انرجی والے ایٹم دی کیمیائی خصوصیات دا مطالعہ ہے ۔

ایں مطالعہ ستت کلوروفلورو کاربنز (سی ایف سی) اچ تحقیق کیتی ، بظاہر بے ضرر گیساں جیڑھیاں ریفریجرینٹس ، ایروسول سپرے تے پلاسٹک فوم بݨاوݨ اچ استعمال تھیندیاں ہن ۔ سی ایف سی انسانی سرگرمیاں توں خارج تھیندے ہن تے ماحول اچ جمع تھیندے ہوئے ڄاتے ویندے ہن ۔ بنیادی سائنسی سوال جیڑھا مولینا پچھیا او ہا "معاشرے دا ماحول اچ کجھ ایہو جہی چیز جاری کرݨ دا کیا نتیجہ نکلسی جیڑھی پہلے اتھاں موجود نہ ہائی؟"

رولینڈ تے مولینا پہلے سی ایف سی نال ملدے جلتے مرکبات دی تحقیقات کیتی ہائی ۔ انہاں ݙوہاں مل تے سی ایف سی اوزون دی کمی دا نظریہ تیار کیتا ، جیندے اچ اوزون ، سی ایف سی تے ماحولیاتی حالات دی کیمسٹری دے بارے اچ بنیادی سائنسی ڄاݨ کوں کمپیوٹر ماڈلنگ نال ملایا ڳیا ۔ پہلے مولینا ایہ معلوم کرݨ دی کوشش کیتی کہ سی ایف سی کوں کیں توڑیا ونڄ سڳدے ۔ ماحول دے نچلے سطحاں تے ، او غیر فعال ہن ۔ مولینا محسوس کیتا کہ اگر ماحول اچ جاری کیتے ڳئے سی ایف سی ٻئے عمل توں خراب نہ تھیون ، تاں او مسلسل ودھدی ہوئی بلندی تے ونڄن گے ۔ ماحول اچ اتے ، مختلف حالات لاگو تھیندن ۔ سٹریٹوسفیئر دی سب توں اتے والی سطح سورج دی الٹرا وائلٹ روشنی دے سامنے ہندی ہے ۔ سٹریٹوسفیئر اچ تیردی ہوئی اوزون دی ہک پتلی تہہ ماحول دے نچلے سطحاں کوں ایں قسم دی تابکاری توں بچیندی ہے ۔

مولینا نظریہ پیش کیتا کہ الٹرا وائلٹ روشنی توں فوٹون ، جیڑھے آکسیجن دے مالیکیولز کوں توڑݨ کیتے ڄاتے ویندن ، او سی ایف سی کوں وی توڑ سڳدن ، جیندے اچ کلورین ایٹم سمیت کئی مصنوعات سٹریٹوسفیئر اچ جاری تھیندن ۔ کلورین ایٹم (Cl) ریڈیکلز ہن انہاں اچ ہک غیر جوڑا الیکٹران ہوندے تے او ٻہوں رد عمل ظاہر کریندن ۔ کلورین ایٹم اوزون مالیکیولز (O3) نال آسانی نال رد عمل ظاہر کریندن ، ہک آکسیجن ایٹم کوں ہٹا تے O2 تے کلورین مونو آکسائیڈ (ClO) چھوڑ ݙیندن ۔

Cl· + O3 → ClO· + O2

ClO وی ہک ریڈیکل ہے ، جیڑھا ہک ٻئے اوزون مالیکیول نال رد عمل ظاہر کریندے ہوئے ٻئے ݙو O2 مالیکیول تے ہک Cl ایٹم جاری کریندے ۔

ClO· + O3 → Cl· + 2O2

ریڈیکل Cl ایٹم ایں ݙو رد عملاں دے جوڑے نال استعمال نی تھیندا ، ایں واسطے ایہ سسٹم اچ موجود رہندے ۔ مولینا تے رولینڈ پیش گوئی کیتی کہ کلورین ایٹم ، جیڑھے سی ایف سی دے ایں تحلیل توں پیدا تھیندن ، اوزون دی تباہی کیتے ہک مسلسل اتپریرک دے طور تے کم کرݨ گے ۔ جݙاں انہاں شامل مقداراں دا حساب لایا ، تاں انہاں محسوس کیتا کہ سی ایف سی سٹریٹوسفیئر اچ اوزون تہہ کیتے ہک سنگین نقصان دہ زنجیری رد عمل شروع کر سڳدن ۔

1974 اچ ، یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، ارائن اچ پوسٹ ڈاکٹریٹ محقق دے طور تے ، مولینا تے ایف شیرووڈ رولینڈ جرنل نیچر اچ ہک پیپر مشترکہ طور تے لکھیا جیندے اچ سٹریٹوسفیئر اچ اوزون تہہ کیتے سی ایف سی دے خطرے کوں اجاگر کیتا ڳیا ۔ اوں وقت ، سی ایف سی وݙے پیمانے تے کیمیائی پروپیلنٹ تے ریفریجرینٹ دے طور تے استعمال تھیندے ہن ۔ مولینا تے رولینڈ مختصر نیچر پیپر دے بعد یونائیٹڈ سٹیٹس اٹامک انرجی کمیشن (AEC) کیتے 150 صفحات دی رپورٹ پیش کیتی ، جیڑھی انہاں ستمبر 1974 اچ امریکن کیمیکل سوسائٹی دی اٹلانٹک سٹی اچ تھیوݨ والی میٹنگ اچ دستیاب کیتی ۔ ایں رپورٹ تے اے سی ایس دی طرفوں منعقدہ ہک پریس کانفرنس ، جیندے اچ انہاں ماحول اچ سی ایف سی دے مزید اخراج تے مکمل پابندی دا مطالبہ کیتا ، قومی توجہ حاصل کیتی ۔

رولینڈ تے مولینا دے نتائج کوں کمرشل مینوفیکچررز تے کیمیائی انڈسٹری گروپس متنازعہ قرار ݙتا ، تے کارروائی دی ضرورت تے عوامی اتفاق رائے صرف 1976 اچ نیشنل اکیڈمی آف سائنسز دی طرفوں سائنس دے جائزے دی اشاعت دے نال ابھرنا شروع تھیا ۔ رولینڈ تے مولینا دے کم کوں انٹارکٹیکا دے اتے سٹریٹوسفیئرک اوزون اچ طویل مدتی کمی دے ثبوت نال مزید حمایت ملی ، جیڑھا جوزف سی فارمین تے انہاں دے شریک مصنفاں 1985 اچ نیچر اچ شائع کیتا ہا ۔ جاری کم دے نتیجے اچ 1987 اچ 56 ملکاں دی طرفوں مونٹریال پروٹوکول (سی ایف سی دی پیداوار تے استعمال کوں گھٹ کرݨ دا معاہدہ) اپنایا ڳیا ، تے ایروسول کین تے ریفریجریٹر توں سی ایف سی دے عالمی خاتمے کیتے مزید اقدامات کیتے ڳئے ۔ ایں پروٹوکول قائم کر تے ، ماحول اچ خارج تھیوݨ والے سی ایف سی دی مقدار اچ نشابر کمی واقع تھئی ، تے ایں کریندے ہوئے ، انہاں اوزون دی کمی دی رفتار کوں وی گھٹ کیتا تے موسمیاتی تبدیلی کوں وی سست کر ݙتا ۔ ایں کم کیتے مولینا بعد اچ 1995 اچ پال جے کرٹزن تے ایف شیرووڈ رولینڈ نال کیمسٹری دا نوبل انعام مشترکہ طور تے حاصل کیتا ۔ سائٹیشن خاص طور تے انہاں تے انہاں دے شریک انعام یافتگان کوں "ماحولیاتی کیمسٹری اچ انہاں دے کم کیتے ، خاص طور تے اوزون دی تشکیل تے تحلیل دے حوالے نال" تسلیم کیتا ۔

ایندے بعد 1985 اچ ، جوزف فارمین انٹارکٹیکا اچ اوزون تہہ اچ ہک سوراخ دریافت کرݨ دے بعد ، ماریو مولینا انٹارکٹیکا اچ اوزون دی تیزی نال کمی دی وجہ دی مزید تحقیقات کیتے ہک تحقیقی ٹیم دی اڳواݨی کیتی ۔ ایہ معلوم تھیا کہ انٹارکٹیکا اچ سٹریٹوسفیئرک حالات کلورین ایکٹیویشن کیتے مثالی ہن ، جیڑھا چھیکڑ بازی اوزون دی کمی دا باعث بݨدا ہے ۔

آدر ماݨ

مولینا کوں ٻہوں سارے ایوارڈ تے اعزاز ملے ، جیندے اچ 1995 دا نوبل انعام برائے کیمسٹری پال کرٹزن تے ایف شیرووڈ رولینڈ نال اوزون دی کمی اچ سی ایف سی دے کردار دی دریافت کیتے مشترکہ طور تے شامل ہے ۔

مولینا 1993 اچ یونائیٹڈ سٹیٹس نیشنل اکیڈمی آف سائنسز کیتے منتخب تھیا ۔ او 1996 اچ یونائیٹڈ سٹیٹس انسٹی ٹیوٹ آف میڈیسن تے 2003 اچ دی نیشنل کالج آف میکسیکو کیتے منتخب تھیا ۔ 2007 اچ ، او امریکن فلاسوفیکل سوسائٹی کیتے منتخب تھیا ۔ او میکسیکن اکیڈمی آف سائنسز دا رکن وی ہا ۔ مولینا امریکن ایسوسی ایشن فار دی ایڈوانسمنٹ آف سائنس دا فیلو ہا تے 2014 AAAS کلائمیٹ سائنس پینل ، جیڑھا "اساں کیا ڄانݨدے ہیں حقیقت ، خطرات تے موسمیاتی تبدیلی دا جواب" دا شریک چیئرمین ہا ۔

مولینا 1987 دا ایسیلن ایوارڈ امریکن کیمیکل سوسائٹی دے اُبھے پوادھی حصے دا ، 1988 دا نیوکمب کلیولینڈ پرائز امریکن ایسوسی ایشن فار دی ایڈوانسمنٹ آف سائنس دا ، 1989 دا ناسا میڈل فار ایکسیپشنل سائنٹیفک ایڈوانسمنٹ تے 1989 دا اقوام متحدہ دے ماحولیاتی پروگرام گلوبل 500 ایوارڈ جیتیا ۔ 1990 اچ ، دی پیو چیریٹیبل ٹرسٹ سکالرز پروگرام انہاں کنزرویشن اینڈ دی اینوائرمنٹ اچ انہاں کوں ݙاہ ماحولیاتی سائنسداناں اچوں ہک دے طور تے اعزاز ݙتا تے انہاں کوں $150,000 دا گرانٹ ݙتی ۔ 1996 اچ ، مولینا امریکن اکیڈمی آف اچیومنٹ دا گولڈن پلیٹ ایوارڈ حاصل کیتا ۔ انہاں 1998 دا ولارڈ گبز ایوارڈ امریکن کیمیکل سوسائٹی دے شکاگو سیکشن دا تے 1998 دا امریکن کیمیکل سوسائٹی پرائز فار کریٹیو ایڈوانسز انہاں انوائرمنٹ ٹیکنالوجی اینڈ سائنس حاصل کیتا ۔ 2003 اچ ، مولینا 9واں سالانہ ہینز ایوارڈ انہاں دی انوائرمنٹ حاصل کیتا ۔

سیارچہ 9680 مولینا انہاں دے اعزاز اچ نامزد کیتا ڳیا ہے ۔

8 اگست 2013 کوں ، امریکی صدر بارک اوباما مولینا کوں صدارتی تمغہ آزادی وصول کرݨ والے دے طور تے اعلان کیتا ، پریس ریلیز اچ آکھیا

ماریو مولینا ہک بصیرت مند کیمیاء دان تے ماحولیاتی سائنسدان ہے ۔ میکسیکو اچ پیدا تھیوݨ والے ، ڈاکٹر مولینا [یونائیٹڈ سٹیٹس] اچ اپݨی گریجویٹ ڈگری حاصل کرݨ کیتے آئے ۔ انہاں بعد اچ نوبل انعام برائے کیمسٹری حاصل کیتا جیڑھا ایہ دریافت کرݨ کیتے کہ کلوروفلورو کاربن کیں اوزون تہہ کوں ختم کریندن ۔ ڈاکٹر مولینا یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، سان ڈیاگو اچ پروفیسر ہن ماریو مولینا سینٹر فار انرجی اینڈ اینوائرمنٹ دے ڈائریکٹر ہن  تے صدر دی کونسل آف ایڈوائزرز آوݨ سائنس اینڈ ٹیکنالوجی دے رکن ہن ۔ مولینا نوبل انعام یافتگان اچوں ہک ہا جنہاں 2003 اچ تریجے ہیومنسٹ مینیفیسٹو تے دستخط کیتے ہن ۔

ماریو مولینا 2014 اچ لائف ٹائم اچیومنٹ ایوارڈ (چیمپئنز آف دی ارتھ) دا وصول کنندہ ہے ۔

19 مارچ 2023 کوں ، مولینا میکسیکو ، ریاستہائے متحدہ ، برازیل ، بھارت ، جرمنی ، فرانس تے ٻئے ملکاں اچ گوگل ڈوڈل دا موضوع ہا ۔

اعزازی ڈگریاں

مولینا تریہہ توں ودھ اعزازی ڈگریاں حاصل کیتیاں ۔

ییل یونیورسٹی (1997)

ٹفٹس یونیورسٹی (2003)

ڈیوک یونیورسٹی (2009)

ہارورڈ یونیورسٹی (2012)

میکسیکن وفاقی یونیورسٹیاں نیشنل آف میکسیکو (1996) ، میٹروپولیٹانا (2004) ، چاپنگو (2007) ، نیشنل پولیٹیکنک (2009)

میکسیکن ریاستی یونیورسٹیاں ہیدالگو (2002) ، ریاست میکسیکو (2006) ، میچوکان (2009) ، گواڈالاجارا (2010) ، سان لوئس پوتوسی (2011)

امریکی یونیورسٹیاں میامی (2001) ، فلوریڈا انٹرنیشنل (2002) ، سدرن فلوریڈا (2005) ، کلیرمونٹ گریجویٹ (اعلان 2013)

امریکی کالج کنیکٹیکٹ (1998) ، ٹرینیٹی (2001) ، واشنگٹن (2011) ، وٹیئر (2012) ، ولیمز (2015)

کینیڈین یونیورسٹیاں کیلگری (1997) ، واٹر لو (2002) ، برٹش کولمبیا (2011)

یورپی یونیورسٹیاں ایسٹ اینگلیا (1996) ، الفونسو ایکس (2009) ، کمپلوٹینس آف میڈرڈ (2012) ، فری آف برسلز (2010)

ذاتی زندگی

مولینا ساتھی کیمیاء دان لوئیسا وائی ٹین نال جولائی 1973 اچ شادی کیتی ۔ او ہک ٻئے نال اوں وقت ملئے ہن جݙاں مولینا یونیورسٹی آف کیلیفورنیا ، برکلے اچ اپݨی پی ایچ ڈی کریندے پئے ہن ۔ او اوں سال دے خزاں اچ ارائن ، کیلیفورنیا منتقل تھی ڳئے ۔ ایں جوڑے 2005 اچ طلاق گھدی ۔ لوئیسا ٹین مولینا ہݨ لا جولا ، کیلیفورنیا اچ ماریو مولینا سینٹر فار اسٹریٹجک اسٹڈیز انہاں انرجی اینڈ دی اینوائرمنٹ دی لیڈ سائنسدان ہے ۔ انہاں دا پتر ، فیلیپے جوز مولینا ، 1977 اچ پیدا تھیا ۔ مولینا فروری 2006 اچ اپݨی ݙوجھی ذال ، گواڈالوپے الواریز نال شادی کیتی ۔

مولینا 7 اکتوبر 2020 کوں 77 سال دی عمر اچ دل دا دورہ پووݨ نال فوت تھی ڳئے ۔