لیکھا

’’ ہیل تاں ڈھیر زیان تھی ڳے ، ملتانوں کپڑے دے جیرھے تھان چا آیا ہم چوہے ٹُک ڳن ۔ اڳلی رات آلے مینہ چھت تے سُکدے سارے مرچیں کوں ڳالھ ݙتے۔ ‘‘ مکھی بندی دے ورقے پھُرلیندا ٻیٹھے تے ذال کوں ݙکھ دے حال وی سݨیندا ٻیٹھے۔

ذال آکھدی اے ’’ مویا تیݙا حال اوہو ہے جو بُکھا کراڑ واہیاں پٹے۔ ‘‘

مکھی آکھدے ’’ سچ تاں ہے۔ بکھے تھے پیوں ، واہیاں نہ پٹوں تے کیا کروں ۔ دعا کر کوئی سامھیں آوے تے رقم روک ݙیوے۔ ‘‘

ذال آکھدی اے : ’’ میݙی دعا نال کوئی لہݨے لہاوݨ تے رقماں روک ݙیوݨ آوے ہا تاں میݙا بھرا شودا ہٹی کوں تالا لا تے ، موجے دی منشی گیری تھولی کرے ۔ ‘‘

پئے آکھدے ـ: ’’ بھلا تھیوی، دعا تاں کر ۔‘‘

اتنی دیر ءِ چ ٻوہا کھڑیئے ۔ ذال اپݨے پئے کوں آکھدی اے جو ٻوہے تے ونجٖ۔مکھی ٻوہا کھولیندے تاں بخشو آیا کھڑے۔ مکھی پُچھدے: ’’ ادا اڄ تاں خیر دے پیر کیتے نیں ۔ ‘‘

بکشو آکھدے : ’’ میں سوچیئے می جو ڈھیر مُد تھی ڳی اے ، مکھی نال لیکھا کر آواں ،بھیݨ بھرپی ہوندی اے پر دھی دھی دا حساب ہوندے۔ ‘‘

مکھی حساب ݙیکھݨ پے ویندے، عینک پا تے ہک ہک ورقہ پھرلیندے ۔ ہک ہک سطراں کوں دید ٹکا تے ݙیکھدے ، جتھ جتھ آنے دا ٹکے دا، پیسے ݙو پیسے دا، ادھار دا سودا نظر امدس لکھدا ویندے۔ ادھ ݙینیھ دی مغز ماری دے بعد لکھئے ہوئے کاغذیں کوں کٹھا کریندے ، ولا ہک ورقے تے میزان کریندے تے ول میزان تھئے ہوئے ورقیں دا کل میزان بݨیندے۔ مکھی کل میزان بݨاوݨ دے بعد سراے حساب کوں ولا ہک واری نظر مار تے آکھدے : ’’ اے گھن ادا بخشو پندرہ روپے بݨین ۔‘‘

بخشو ورقے کوں اتُلی نظروں ایݙے اوݙے کر تے آکھدے : ’’ مکھی ! میں منینداں توں ایماندار بندا ایں ، حساب ٹھیک ہوسے پر میں رقم دی چھوٹ گھنساں ، تاں جو لہݨا لہہ ونجٖے تے حساب چُکتا تھیوے ۔ ‘‘

مکھی آکھدے : ’’ حساب پراݨا ایں ، توں ودھا تے جوݙیویں ، اتھاؤں چھڑویندیں ۔‘‘

بخشو آکھدے : ’’ مکھی ایویں پاݨی دی مدھاݨی ماروں تے ویلہا ونجٖاؤں ، چھوٹ بناں ڳالھ اڳوں تے نہ ٹُرسے ۔ ‘‘

مکھی بخشو دی نیت ݙیکھ تے دل ءِ چ آکھدے ، چلو جو ملدے گھنو : ’’ ادا بخشو، ڳالھ سُݨ ، میں وݙا دل کر تے تیکوں پنج چھڑیندا، بچدے ݙاہ میکوں روک ݙے ۔ ‘‘

مکھی دی ڳالھ سُݨ تے بخشو آکھدے : ’’ ݙیکھ مکھی، پنج تئیں رعائت کیتی اے ، میں وی بخشو آں ، پنج تاں میں وی بخشویساں ۔ ‘‘

مکھی دا کاوڑ کنوں رنگ رَتا تھی ویندے تے آکھدے : ’’ ونڄ سر ءِ چ گھت ، جلتی کر بچدے پنج ݙے تے اکھیں کنوں پروبھرا تھی ۔ ‘‘

بخشو ، تلوں چادر چا ، چھنڈک تے مونڈھے تے رکھیندے تے آکھدے : ’’ مُکھی! پنج تئیں چھوڑین ، پنج میں بخشوائن ، بچدے پنج ءِ چ ہُݨ توں وی نی مردا، رام بھلی کریسے ۔ اللہ ٻیلی ‘‘

حوالہ

معروف سرائیکی لکھاری سئیں ظہور احمد دھریجہ دی کتاب (سرائیکی اجرک) وچوں چوݨ