لیدا عبدل

لیدا عبدل
معلومات شخصیت
پیدائش	سنہ 1973ء (عمر 51–52 سال)  کابل
شہریت	افغانستان
عملی زندگی
پیشہ	مصور ،  فوٹوگرافر ،  فلمی ہدایت کارہ
اعزازات
پرنس کلاز ایوارڈ

لیدا عبدل یا لیدا عبد اللہ (ڄَمَّݨ 1973ء) ہک افغان نژاد مصورہ، فوٹوگرافر تے فلمی ہدایت کارہ ہَن۔ اوہ 1979ء وِچ کابل وِچ ڄَمّی ہَن تے سوویت حملہ دے دوران ٻالپݨ وِچ ای مُلک توں فرار تھی ڳئیاں۔ اوہ بھارت، جرمنی تے امریکا وِچ رہائش پذیر رہیاں۔

فن پارے

لیدا عبدل دے کم کوں 2005ء دے وینس بینالے، کنستھلے ویانا، میوزیم آف ماڈرن آرٹ آرنہم (نیدرلینڈز)، میامی کینٹرل، سی اے سی سینٹر ڈی آرٹ ہم عصر ڈی بریٹگنی (فرانس) تے فریک لورین میٹز وِچ نمایاں طور تے پیش کیتا ڳیا ہئی۔ انّھاں دے کم دی نمائش میکسیکو، سپین، جرمنی، ازبکستان، کرغیزستان تے افغانستان دے تہواراں وِچ وی تھئی ہئی۔

رہائش

لیدا عبدل لاس اینجلس تے کابل وِچ رہندی تے کم کریندی ہَن۔

ابتدائی زندگی

لیدا دسمبر 1979ء وِچ سوویت حملہ دے خطرے دے نال افغانستان توں فرار تھی ڳئیاں، جیندی وجہ توں اوہ بھارت، جرمنی تے امریکا وِچ پناہ گزین بݨ ڳئیاں تے ایں طرح اوہ ہک "فنکار خانہ بدوش" ہَن۔

روس-افغان تنازع 1838ء تک واپس ویندے۔ مطلق العنان روس (تے بعد وِچ یو ایس ایس آر) دے پاس توسیع پسندانہ اہداف ہَن، جو وسطی ایشیائی علاقے کِیتے برطانیہ دے نال مسلسل مقابلہ کریندے رہے۔ تاریخی طور تے، افغانستان دے مقاصد آزادی، علاقے دی بحالی تے تخت دی حفاظت رہے ہِن۔ اِیں دا موازنہ ݙو عظیم طاقتاں روس تے برطانیہ نال تِھیا، جو مشرق وسطی وِچ اقتدار کِیتے مقابلہ کریندے پئے ہَن۔ دوسری جنگ عظیم دے دوران سوویت یونین تے افغانستان "فطری اتحادی" ہَن۔ افغانستان تے سوویت حملہ کوں سرد جنگ دا ہک اہم واقعہ سمجھا ویندے۔ افغانستان وِچ سوویت موجودگی کوں بنیادی ڈھانچے وِچ مضبوطی نال محسوس کیتا ڳیا۔ افغان شہر، جنہاں دے درمیان سفر کرݨ ٻہوں مشکل ہئی، سوویت امداد دے نال ہک وݙے سڑک دے نظام نال ڳنڈھے ہوئے ہَن۔

لیدا عبدل نے 1997ء وِچ سیاسیات وِچ بیچلر آف آرٹس تے 1998ء وِچ کیلیفورنیا اسٹیٹ یونیورسٹی، فلرٹن توں فلسفہ وِچ بیچلر آف آرٹس مکمل کیتا۔ انّھاں نے 2000ء وِچ یونیورسٹی آف کیلیفورنیا، برکلے توں ماسٹر آف فائن آرٹس وی مکمل کیتا۔

اعزازات

لیدا عبدل دے کم کوں متعدد اعزازات مِل چُکے ہِن، جنہاں وِچ 2005ء وِچ وینس بینالے وِچ تائیوان ایوارڈ، ایمسٹرڈیم تے نیدرلینڈز وِچ پرنس کلاز ایوارڈ (2007ء)، متحدہ عرب امارات توں یونیسکو پرائز برائے پروموشن آف آرٹس (2009ء)، جرمنی دے شہر اوسنابرک وِچ ای ایم اے ایف ایوارڈ تے ماریو پرائز (2015ء) شامل ہِن۔