عزیز سانکار

عزیز سانکار: ترک مالیکیولر بایولوجسٹ تے نوبل انعام یافتہ سائنسدان

عزیز سانکار (ڄمݨ 8 ستمبر 1946) ہک ترک مالیکیولر بایولوجسٹ ہن جیڑھے ڈی این اے ریپیئر ، سیل سائیکل چیک پوائنٹس تے سرکاڈیئن کلاک اچ مہارت رکھدن ۔ 2015 اچ ، انہاں کوں ٹامس لنڈاہل تے پاول موڈرچ دے نال ڈی این اے ریپیئر دے انہاں دے میکانکی مطالعات کیتے کیمسٹری دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔ انہاں بیکٹیریا اچ فوٹولائیس تے نیوکلیوٹائڈ ایکسائزن ریپیئر تے سانجھاں کیتیاں ہن ۔

سانکار فی الحال یونیورسٹی آف نارتھ کیرولینا سکول آف میڈیسن اچ سارہ گراہم کنان پروفیسر آف بایو کیمسٹری اینڈ بایو فزکس ہن تے یو این سی لائنبرگر کمپریہینسو کینسر سینٹر دے ممبر ہن ۔ او عزیز اینڈ گوین سانکار فاؤنڈیشن دے شریک بانی ہن ، جیڑھی ہک غیر منافع بخش تنظیم ہے جیڑھی ترک ثقافت کوں ودھاوݨ تے ریاستہائے متحدہ اچ ترک طلباء دی مدد کرݨ کیتے ہے ۔

ابتدائی زندگی

عزیز سانکار 8 ستمبر 1946 کوں لمے پوادھی ترکی دے صوبہ ماردین دے ضلع ساور اچ ہک تلویں متوسط ​​طبقے دے خاندان اچ پیدا تھیا ہا ۔ انہاں دے سبھ توں وݙے بھرا کنان سانکار ترک مسلح افواج اچ ہک ریٹائرڈ بریگیڈیئر جنرل ہن ۔ او سیاستدان میتھت سانکار دا ݙوجھا کزن ہے ، جیڑھا پارلیمنٹ دا ممبر تے ایچ ڈی پی دا چیئرمین ہے ۔ او اٹھ ٻالاں اچوں ستویں نمبر تے ہن ۔

انہاں دے والدین تعلیم یافتہ نہ ہن ۔ تاہم ، انہاں انہاں دی تعلیم تے ٻہوں زور ݙتا ۔ انہاں دی تعلیم مثالی استاداں کیتی جنہاں ولیج انسٹی ٹیوٹس اچ تعلیم حاصل کیتی ہائی ، انہاں بعد اچ آکھیا کہ ایہ انہاں کیتے ہک وݙی تحریک ہائی ۔ اپݨی سکول دی زندگی دے دوران ، سانکار وݙی تعلیمی سوبھ حاصل کیتی جیڑھی انہاں دے استاداں نوٹ کیتی ۔ او ہائی سکول اچ کیمسٹری پڑھݨا چاہندا ہا ، پر اینکوں طب پڑھݨ تے راضی کیتا ڳیا جݙاں انہاں دے پنج ہم جماعت وی انہاں دے نال طب اچ داخل تھی ڳئے ۔ ایں واسطے ، انہاں استنبول یونیورسٹی دی فیکلٹی آف میڈیسن اچ طب دی تعلیم حاصل کیتی ۔

نسل

انہاں دے اپݨے بیان دے مطابق ، او اپݨے والدین نال عربی تے اپݨے بھراواں نال ترکی الیندے ہن ۔ تاہم ، جݙاں انہاں دی نسل دے بارے اچ پچھا ڳیا تاں سانکار صرف اپݨی ترک قومیت تے زور ݙتا ۔ ول وی ، انہاں دے کزن ، میتھت سانکار ، ذکر کیتا کہ انہاں دا خاندان عرب نسل دا ہے ۔ عزیز سانکار دے بھرا طاہر ہک انٹرویو اچ دعویٰ کیتا کہ انہاں دا خاندان وسطی ایشیا دے اوغوز ترکاں توں ہے ۔

استنبول یونیورسٹی اچ انہاں دے سالاں دے دوران ، او ترک نیشنلسٹ تنظیم آئیڈیلسٹ ہیرتھس (Ülkü Ocakları) نال جڑیا ریہا ۔

تعلیم

سانکار اپݨی ابتدائی تعلیم اپݨے آبائی شہر ساور دے نیڑے حاصل کیتی ۔ ول انہاں 1969 اچ ترکی دی استنبول یونیورسٹی توں ایم ڈی دی ڈگری مکمل کیتی تے او سکول توں سب توں وݙے طالب علم دے طور تے گریجویٹ تھئے ۔ انہاں 1977 اچ ٹیکساس یونیورسٹی ایٹ ڈیلاس اچ کلاڈ سٹین روپرٹ دی لیبارٹری اچ ای کولی دے فوٹو ری ایکٹیویٹنگ اینزائم تے پی ایچ ڈی دی ڈگری مکمل کیتی ۔

جیوݨ جوڳ تے سائنسی پرکھ پرچول

سانکار ترک اکیڈمی آف سائنسز دے آنریری ممبر تے امریکن اکیڈمی آف آرٹس اینڈ سائنسز دے ممبر ہن ۔

استنبول یونیورسٹی توں گریجویشن کرݨ دے بعد ، سانکار ساور واپس ڳیا ۔ حالانکہ او ریاستہائے متحدہ ونڄݨا چاہندا ہا ، انہاں کوں ڈاکٹر بݨݨ دی کوشش کرݨ دی سفارش کیتی ڳئی ، تے انہاں ایں شعبے اچ 1.5 سال تک ڈاکٹر دے طور تے کم کیتا ۔ ول انہاں جانز ہاپکنز یونیورسٹی اچ بایو کیمسٹری اچ مزید تعلیم حاصل کرݨ کیتے TÜBİTAK توں سکالرشپ حاصل کیتی ، پر سماجی مشکلات ہووݨ تے امریکی طرز زندگی نال مطابقت نہ ہووݨ دی وجہ نال 1.5 سال بعد ڈاکٹر دے طور تے ساور واپس ڳیا ۔ جݙاں او امریکہ پہنچے تاں او صرف فرانسیسی الیندے ہن ، پر انہاں جانز ہاپکنز اچ اپݨی تعلیم دے دوران انگریزی سکھی ۔

ستت، انہاں روپرٹ کوں لکھیا ، جیڑھا ڈی این اے ریپیئر دی دریافت اچ شامل ہا تے جانز ہاپکنز اچ سانکار دے وقت اتھائیں ہا پر اوں وقت ٹیکساس یونیورسٹی ایٹ ڈیلاس منتقل تھی ڳیا ہا ۔ انہاں کوں قبول کر گھدا ڳیا تے انہاں اتھائیں مالیکیولر بائیولوجی اچ اپݨی پی ایچ ڈی مکمل کیتی ۔ انہاں دی دلچسپی بیکٹیریا دی بحالی نال ودھائی ڳئی ہائی ، جیڑھا الٹرا وایلیٹ شعاعاں دی مہلک مقدار دے سامݨے ریہا ہا ، نیلی روشنی نال روشن ہووݨ تے ۔ 1976 اچ ، اپݨے ڈاکٹریٹ مقالے دے حصے دے طور تے ، انہاں فوٹولائیس کیتے جین کوں نقل کرݨ اچ سوبھ حاصل کیتی ، جیڑھا ہک اینزائم اے جیڑھا الٹرا وایلیٹ نقصان دے نتیجے اچ تھامین ڈائمرز دی ڳنڈھ تروپ کریندا ہے ۔

پی ایچ ڈی مکمل کرݨ دے بعد ، سانکار دیاں پوسٹ ڈاکٹریٹ پوزیشنز کیتے ترائے درخواستاں رد تھی ڳیاں تے ول انہاں ییل یونیورسٹی اچ ہک لیبارٹری تکنیشین دے طور تے کم سنبھالیا ۔ انہاں ییل اچ پنج سال کم کیتا ۔ اتھاں ، انہاں نیوکلیوٹائڈ ایکسائزن ریپیئر تے اپݨا فیلڈ بدلݨ والا کم شروع کیتا ، ہک ٻیا ڈی این اے میکانزم جیڑھا اندھیرے اچ کم کریندا ہے ۔ ڈین رپ دی لیبارٹری اچ ، انہاں ایں عمل دی مالیکیولر تفصیلات کوں واضح کیتا ، UvrABC اینڈونیوکلیئس تے جینز دی سنڄاݨ کیتی جیڑھے اینکوں کوڈ کریندن ، تے مزید ایہ دریافت کیتا کہ ایہ اینزائمز ڈی این اے دے خراب شدہ اسٹرینڈ تے ݙو وار کٹیندن ، 12–13 نیوکلیوٹائڈز کوں ہٹاوݨا جنہاں اچ خراب شدہ حصہ شامل ہا ۔

نیوکلیوٹائڈ ایکسچینج ریپیئر دی انہاں دی میکانکی وضاحت دے بعد ، انہاں کوں یونیورسٹی آف نارتھ کیرولینا اچ لیکچرر دے طور تے قبول کر گھدا ڳیا ، جو کلھی یونیورسٹی ہائی جتھوں انہاں کوں 50 درخواستاں اچوں مثبت جواب ملا ہا ۔ انہاں آکھیا ہے کہ انگریزی دا انہاں دا لہجہ انہاں دے لیکچرر دے طور تے کیریئر کیتے نقصان دہ ہا ۔ چیپل ہل اچ ، سانکار بیکٹیریا اچ نیوکلیوٹائڈ ایکسائزن ریپیئر دے ہیٹھ درج اقدامات دریافت کیتے تے انساناں اچ ایں ڳنڈھ تروپ دے طریقہ کار دے زیادہ پیچیدہ ورژن تے کم کیتا ۔

انہاں دی سب توں طویل عرصے توں جاری تحقیق اچ فوٹولائیس تے فوٹو ری ایکٹیویشن دے طریقہ کار شامل ہن ۔ PNAS اچ انہاں دے افتتاحی مضمون اچ ، سانکار فوٹولائیس ریڈیکلز کوں پکڑیا جیڑھا او تقریباً 20 سال توں پچھا کریندے پئے ہن ، ایں طرحاں تھامین ڈائمر ریپیئر کیتے فوٹو سائیکل دا براہ راست مشاہدہ فراہم کیتا ۔

عزیز سانکار کوں 2005 اچ نیشنل اکیڈمی آف سائنسز اچ پہلے ترک ممبر دے طور تے چݨیا ڳیا ہا ۔ او یونیورسٹی آف نارتھ کیرولینا ایٹ چیپل ہل اچ سارہ گراہم کنان پروفیسر آف بایو کیمسٹری ہن ۔ انہاں دی شادی گوین بولز سانکار نال تھئی ہے ، جنہاں نال انہاں دی ملاقات ڈیلاس اچ انہاں دی پی ایچ ڈی دے دوران تھئی ہائی ، جتھاں او وی مالیکیولر بائیولوجی دی تعلیم حاصل کریندی ہائی ۔ انہاں 1978 اچ شادی کیتی ۔

سانکار ہک صوم صلوٰۃ دے پابند مسلمان ہن ۔ ہک انٹرویو اچ ، انہاں آکھیا "میں مسلمان ہووݨ تے فخر کریندا ہاں ، پر میں ایں حقیقت کوں ریاستہائے متحدہ دے ٻہوں سارے علاقیاں اچ جاری مسائل دی وجہ نال بیان نی کر سڳدا ۔ " نوبل انعام ݙتے ونڄݨ دے فوری بعد ، انہاں دی نسل کوں سوشل میڈیا اچ پچھا ڳیا ۔ سانکار آکھیا کہ او "انہاں سوالاں توں پریشان ہن جیڑھے انہاں کوں ملئے ہن ، " خاص طور تے انہاں دی نسلی پس منظر دے بارے اچ سوالاں توں ۔ جݙاں بی بی سی ولوں پچھا ڳیا کہ کیا او "ہک ترک اے یا ادھ عرب ، " عزیز سانکار جواب ݙتا "میں انہاں کوں ݙسیا کہ میں نہ عربی الیندا ہاں نہ کردی تے میں ترک ہاں ، " انہاں آکھیا ۔ "میں ترک ہاں ، بس ایہ ہے ۔ " عزیز سانکار دے بھرا طاہر ہک انٹرویو اچ ݙسایا کہ انہاں دا خاندان اوغوز ترکاں توں اے جیڑھے ہک زمانے وسطی ایشیا توں ہجرت کر ڳئے ہن ۔ انہاں ایہ وی آکھیا کہ انہاں دے بھرا دا نوبل انعام کرداں سمیت پورے ترکی کیتے اعزاز ہے ۔

ہک انٹرویو اچ ، سانکار آکھیا کہ اپݨی جوانی اچ ، او ہک آئیڈیلسٹ ہا پر انہاں سرگرمیاں اچ حصہ نی گھدا ۔ ہک ٻئے انٹرویو اچ ، سانکار آکھیا کہ او اعتدال پسند پین ترکزم دی حمایت کریندن ۔ 26 ستمبر 2021 کوں ، سانکار ترک کونسل دے غیر ملکی سیکرٹریز دے رکن ممالک دی ملاقات دے موقع تے آنریری مہمان ہن تے انہاں "علم تے ترک دنیا دے قومی جڳارے" دے عنوان نال ہک پریزنٹیشن ݙتی ، جیویں کہ ترک وزیر خارجہ میولوت چاووشو اولو اعلان کیتا ہا ۔

ایوارڈ

انہاں کوں 2015 اچ ٹامس لنڈاہل تے پاول موڈرچ دے نال ڈی این اے ریپیئر دے انہاں دے میکانکی مطالعات کیتے کیمسٹری دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔ انہاں کوں 1984 اچ مالیکیولر بایو فزکس اچ نیشنل سائنس فاؤنڈیشن توں پریزیڈینشل ینگ انویسٹیگیٹر ایوارڈ ݙتا ڳیا ہا ۔ سانکار استنبول یونیورسٹی دے سابق طالب علم اورہان پاموک دے بعد ݙوجھے ترک نوبل انعام یافتہ ہن ۔

عزیز سانکار اپݨا اصل نوبل انعام گولڈن میڈل تے سرٹیفکیٹ 19 مئی 2016 کوں مصطفیٰ کمال اتاترک دے مقبرے کوں ہک صدارتی تقریب وچ دان کیتا ، جیڑھا اتاترک دے ترک جنگ آزادی شروع کرݨ دی 97ویں سالڳنڈھ ہے ۔ انہاں اپݨے نوبل میڈل تے سرٹیفکیٹ دی ہک نقل استنبول یونیورسٹی کوں ݙتی ، جتھوں انہاں ایم ڈی حاصل کیتی ۔

19 جنوری 2025 کوں ، امریکہ دی ریاست نارتھ کیرولینا اچ سانکار کلچرل سینٹر اچ منعقدہ ہک تقریب دے دوران ، TÜRKSOY دے جنرل سیکرٹری سلطان رایف سانکار کوں ترک دنیا دے ثقافتی سفیر دا آرڈر پیش کیتا ۔