صوفی مراد فقیر

کلام دے حوالے نال مراد فقیر دا شمار سندھ دے ممتاز شاعراں وچ تھیندے۔ آپ دا روحل فقیر نال وݙا دِلّی تعلق ہئی۔ݙوہاں بزرگاں دی عمراں وچ چھڑا ݙاہ سال دا فرق ہئی۔ اے ݙوہیں درویش ہر ویلے کٹھے راہندے ہن‘ آپ دے ابے ہوراں دا ناں محمد حیات ہا۔ لطف اللہ بدوی ہک روایت دی روشنی وچ آپ دی تاریخ پیدائش 1742مقرر کریندن(40)۔ آپ دی ابتدائی تعلیم ٻہوں چنگی تھئی۔ صوفی روحل فقیر دی صحبت دا اثر ہئی کہ آپ دی شخصیت وچ درویشی رَچ وس ڳئی۔ آپ دے ہندی دیوان دا ناں’’پریم گیان‘‘ ہے۔ اینویں آپ فارسی ‘ سندھی تے سرائیکی دے ہک نامور شاعر ہن۔ کلہوڑا خاندان تے مشکل پیش آئی تاں آپ کوٹ ڈیجی لڳے آئے ۔ آپ دے کلام وچ پختگی ہے۔ سارا کلام دردنال بھریاہویا ہے۔ آپ دے نزدیک اسلام دی وݙی حقیقت اے ہے کہ انسان اپݨے رب کوں سُنڄاݨیں اَتے حضور نبی کریمؐ جو ہک مکمل انسانی پیکر ہن انھاں دی پیروی کرے۔ کلام سوزو گداز تے علم و حکمت دیاں ڳالھیں نال پُر ہے قلبی واردات دے جوش اتے جذبے دیاں صداقتاں کلام دی سُنڄاݨ ہئی۔ سرائیکی زبان وچ مراددے ݙوہڑے‘ سی حرفی ہیر رانجھا تے کافیاں ملدن۔ مراد فقیر ݙکھلاوے دی عبادت توں روکیندن او آہدن کہ اندر دی صفائی تے طہارت دے بغیر اے نماز ‘ حج زکوٰتاں تیݙے کہیں کم نہ آسن۔

ݙوہڑہ

کیا مقصود مسیت ونڄݨ دا ہے توں نفس نہ ماریں

من دی میل نہ دھویں من توں ول ول وضو سنواریں

منہ کعبے ݙے سرت سیلانی ‘پنج نماز گزاریں

لوک ریائی کرکے کمائی عمر اَڄائی ہاریں

پر سبھے فرض مراد تھیوݨ جے دوست نا دلوں وساریں(41)  

ہک ٻئے ݙوہڑے دی ونکی ݙیکھو۔ ایں ݙوہڑے وچ عشق سرمستی تے عشق کوں دین ایمان بݨاوݨ دا درس ہے:

عاشق چشمے عشق وچوں سر ݙے وضو سنوارِن

ترک کرݨ تدبیراں سئیں مر تکبیراں مارِن

دل بیت اللہ دے وچ ہر دم نال نماز گزارِن

عشق امام مراد جنھاں داسے کیویں وقت وِسارِن

کافی

سودا عجب سامان ہے

میں گھر آیاں ڈھول

سر سرواہ سب سودے دے وچ

تن من ݙتم تول

سبھرت نجرت سو ڳݨوا کے آکھاں

وسن ہمیشہ کول

گھر گھروندا سب کجھ ݙترم

ساہ سڄݨ تاں گھول

مفت مراد کتوسے سودا

جنھاں دا تول نہ ٻول

سودا عجب سامان ہے

میں گھر  آیا ڈھول

حوالہ

کتاب: سرائیکی شاعری دا اِرتقاء، مصنف: ڈاکٹر نصراللہ خان ناصر، چھاپہ خانہ : جھوک پبلشرز ملتان