صالحہ عابد حسین

صالحہ عابد حسین
معلومات شخصیت
پیدائش	18 اگست 1913ء   پانی پت ،  برطانوی ہند
وفات	8 جنوری 1988ء (75 سال)  نئی دہلی ،  دہلی
شہریت	بھارت (26 جنوری 1950–) برطانوی ہند (–14 اگست 1947) ڈومنین بھارت (15 اگست 1947–26 جنوری 1950)
عملی زندگی
پیشہ	بچوں کی ادیبہ ،  ناول نگار ،  افسانہ نگار ،  سفرنامہ نگار
پیشہ ورانہ زبان	اردو
اعزازات
پدم شری اعزاز برائے ادب و تعلیم
باب ادب

صالحہ عابدہ حسین (پیدائش: 18 اگست، 1913ء – وفات: 8 جنوری، 1988ء) اردو زبان دی مشہور تے معروف بھارتی مصنفہ، ناول نگار، افسانہ نگار تے ڈراما نویس ہئیں۔ اوہ خواجہ غلام الثقلین دی بیٹی تے نامور شاعر خواجہ الطاف حسین حالی دی نواسی ہئیں۔ انہاں دی شہرت ناول نگار دی ہے، انہاں نے آٹھ ناول لکھے۔ ݙو جلداں وچ انیس دے مرثیے ترتیب ݙیوݨ دے علاوہ بچیاں کِیتے وی ڳݨتری کتاباں تحریر کیتیاں۔ انہاں نے سفرنامہ، ڈراما تے افسانہ نگاری دی صنف تے وی طبع آزمائی کیتی۔ انہاں کوں ادب تے تعلیم دے شعبے وچ پدم شری اعزاز ݙتا ڳیا۔

حالات زندگی

صالحہ عابدہ حسین 18 اگست 1913ء کوں پانی پت، ہریانہ، برطانوی ہندوستان وچ پیدا تھئیں۔ انہاں دا اصلی نام مصداق فاطمہ تے قلمی نام صالحہ ہئی۔ والد دے انتقال دے بعد پرورش تے تعلیم دا بوجھ والدہ مشتاق فاطمہ تے چچا غلام الحسنین نے چاتا۔ انہاں نے علی گڑھ، پانی پت تے پنجاب وچ تعلیم حاصل کیتی۔ ادیب فاضل تے میٹرک دا امتحان کامیابی نال پاس کیتا۔ چونکہ انہاں کوں گھر وچ علمی ماحول ملا ہئی، ایں سانگے بچپن توں ہی لکھݨا شروع کر ݙتا ہئی۔ ݙہ سال دی عمر توں انہاں نے لکھݨا شروع کیتا۔ 17 اپریل 1933ء کوں انہاں دی شادی ڈاکٹر سید عابد حسین نال تھئی۔ صالحہ عابد حسین نے آٹھ ناول لکھے، جنہاں وچ عذرا (1941ء)، آتش خاموش (1953ء)، راہ عمل (1963ء)، قطرہ توں گہر تئیں (1957ء)، یاداں دے چراغ (1966ء)، اپݨی اپݨی صلیب (1972ء)، الجھی ڈور (1972ء)، گوری سویے سیج تے (1978ء) تے ساتواں آنگن (1984ء) شامل ہن۔ انہاں دے افسانوی مجموعیاں وچ نراس وچ آس (1968ء)، درد و درماں (1977ء)، تین چہرے تین آوازاں تے (1986ء)، ساز ہستی، نونگے (1959ء)، ڈرامیاں دے مجموعیاں وچ ساز ہستی (1940ء)، عفت (1946ء)، زندگی دے کھیل (1963ء، ناشر آئینۂ ادب لاہور) شامل ہن۔ نقشِ اول (1939ء) دے نام نال کہانیاں تے ڈرامیاں دا مجموعہ شامل ہے۔ صالحہ عبد حسین نے انیس دے مرثیے (جلد اول 1977ء، جلد دوم 1980ء) ݙو جلداں وچ مرتب کیتے۔ انہاں دے علاوہ سلک گوہر مذہبی مضامین دا مجموعہ ہے۔ انہاں نے بچیاں کِیتے وی ڳݨتری کتاباں لکھیاں، جنہاں وچ حالی (1983ء)، وݙا مزا ایں ملاپ وچ ہے، امتحان (1952ء)، بنیادی حق (ڈرامے) وغیرہ شامل ہن۔ انہاں نے ڳݨتری کتاباں دے تراجم وی کیتے۔ انہاں دے کیتے ڳئے تراجماں وچ کثرت وچ وحدت (از گاندھی)، باپو (بچیاں کِیتے، 1968ء)، مجمدار: وݙا پاپی (بچیاں کِیتے، 1971ء) شامل ہن۔ رہِ نوردِ شوق (1979ء، ناشر: لبرٹی آرٹ پریس دہلی) تے سفر زندگی دے ییے سوز و ساز (1982ء) وی تحریر کیتا۔ سلسلہ روز و شب دے نام نال آپ بیتی وی لکھی جیڑھی اردو دی بہترین آپ بیتیاں وچ شمار کیتی ویندی ہے۔ ایہ آپ بیتی انہاں دی وفات توں چار سال پہلے شائع تھئی۔

اعزازات

صالحہ عابدہ حسین دی ادبی خدمات دے صلے وچ حکومت بھارت نے 1983ء وچ پدم شری اعزاز نال نوازا۔ 1987ء وچ غالب اکیڈمی دہلی نے انہاں کوں غالب ایوارڈ ݙتا۔

وفات

صالحہ عابدہ حسین 8 جنوری 1988ء کوں نئی دہلی، بھارت وچ انتقال کر ڳئیں۔