سہی کڈھ ٻیٹھا ، سلھاں ݙے ٻیٹھا
سونہارے آپݨے گھر دی جاہ جا ویچی تے اللہ ݙیوائے گِدھی۔ ترئے مرلے جاہ ہئی جیندی قیمت اُوں ویلے اَٹھ سو روپے ہئی۔ محلے وچ ترئے چار گھریں توں علاوہ باقی سارے گھر کچے ہن۔ ترئے مرلے لگدڑ جا ہئی تاں اللہ ݙیوائے کوں ایہا جاہ گھِنݨی پئے ڳئی۔ اللہ ݙیوائے دا اڳواڑ وݙ ا تھی ڳیا۔ اوندی جاہ کوں ݙو ڳلیاں لڳݨ پئے ڳیاں۔اللہ ݙیوائے وچلی کندھی سَٹ گھتی تے گھر ترئے مرلے وݙا تھی ڳیا۔
سونہارا اَکھیں کنوں اندھا ہا۔ اندھے ہووݨ دی وجہ توں اُونکوں حافظ سونہارا آہدے ہن۔ جݙاں جو او حافظ نہ ہا۔ محلے وچوں ٹکر گھِن گزارا کر گھِندا ہا۔ حافظ سونہارے ایں شرط تے جاہ ویچی جے توݨی او مسیت لݙ نی ویندا اُو توݨی او ایں جاہ تے ٻیٹھا راہسی۔ شرط قبول تھئی۔ ایں واسطے جو اے جاہ کوئی ٻیا نہ گھِن ونڄے۔ حافظ کجھ ݙینہہ ٻیٹھا رہ ڳیا۔ اللہ ݙیوائے دے ترئے پُتر ہن۔ وݙا پُتر اَٹھویں وِچلا پنجویں تے نِکا پُتر ݙوجھی پڑھدا ہا۔ نکا پُتر اپݨی کلاس وچ مانیٹر ہا۔ ایں واسطے اُوں کوں مانیٹر ہووݨ دی پھوت وی ہئی۔ اپݨے سکول دے کم کار پہلے کریندا ہابعد اِچ گھر دے کم،ا تے وَل کھیݙاں کھیݙا ہا۔
حافظ سونہارا سٹھ سال ٹپیا ودا ہا۔ منجھ لٹھے دا منجھلا ٻدھیندا ہا تے ڳل چولا اَساں کݙاہیں نہ ݙٹھا ہا۔ سِر تے پٹکا ضرور ٻدھیندا ہا۔ پٹکے دا پاندھ کنڈھ تے سَٹی رکھدا ہا۔ کالا دھوں رنگ ، بُت ایویں جینویں پتھر ہووے۔ حافظ دے ݙولے تے انگل مارو ہا تاں انگل پاہندی نہ ہئی بلکہ انگل ݙوہڑی تھی ویندی ہئی۔ اینجھا ٹھُلا موٹھا تے سخت ہا۔ لوکیں آکھیا حافظ صیب آ، اے جاہ کیوں ویچی جیندیں تاں نہ ویچیں ہا۔ حافظ آکھیا جیندیں نہ ویچاں ہاں تے کیا موئیں ویچاںہا؟ ہر شئے سٹ ونڄݨی ہے ۔ جاہ کوں کوئی نال چا ویسوں کیا؟ وَل لوک آہدے ہن۔ جاہ نال نہ چا ویسیںتاں کیا پیسے نال چا ویسیں؟حافظ آہدا ہا ، ڳالہے ٻالو پیسے ہاں دی ٹیکی ہوندن۔ رات کوں پیسے ہاں نال لا کے سمداں تا ں سکون ملدے۔وَل لوک آہدے ہن باقی عمراں کتھاں لُک گذریسیں۔ حافظ آہدا ہا مسیت وچ ٹِکسوں ، ٹُکر پاݨی آویندے میݙی کیڑھی ذال ٻیٹھی ہے جو گھر دی لوڑھ پوسی۔
بارشاں لہہ پیاں ایں دفعہ تاں بارشاں پورا ہفتہ کھڑ ڳیاں ۔ پتہ لڳدا ہا جو اَڄ فلاݨے ہمسائے دی کندھ ڈھہہ پئی اے۔ فلاݨے دا کوٹھا ڈھہہ پئے۔ کہیں دے کچے پردے ڈھہہ پئین۔ کہیں دا چھپر دُھو اَن تھئے۔ کہیں دی سالھ ٹھیڑھ تھئی۔ایں دفعہ کیا آکھوں اللہ ݙیوائے دی ایں نویں جاہ دی ٻاہرلی کندھ دی واری آڳئی۔ ٻاہرلی کندھ دے ایرے کھادے کھڑے ہَن ۔ چَویڑی کندھ جو ہئی۔ہفتہ بارشیں نال تاں اُو کُولی بھت تھئی کھڑی ہئی۔ پتہ اُوہو لڳا جو رات کوں کہیں ویلے کندھ ڳلی اِچ دُھو اَن تھئی۔ ڳلی دی اَدھی وِچ واہندی نالی بند تھی ڳئی ۔ اُتلے پاسوں محلے دا سارا پاݨی ڈٹھی کندھ دی وجہ توں کٹھا تھیندا ڳیا۔ ٹپݨ دا رستہ نہ ریہا۔ لوکی تنگ تھیوݨ پئے ڳئی۔ ڳلی دے وچ گارا ہی گارا ۔ اُݙوں گھر دے وچ بے پردگی ۔ ایں صورت وچ اللہ ݙیوائے اپݨے ٻالیں کوں آکھیا جو اَڄ سویرے کنوں شام توݨی اے کندھ اُسارݨی ہے۔ تاں جو پردے دا مسئلہ ختم تھیوے اَتے واہندی ڳلی زیادہ دیر بند نہ رہوے۔ اللہ ݙیوائے تے اُوندے ݙو وݙے پُتر مزدوری کیتی تے ہک مستری ،سݙ گِدھا ڳیا۔اللہ ݙیوائے دا نِکا پُتر سویرے نال بستہ چا سکول لنگھ ڳیا۔ اُو پیا وَلیا چار وڄے، جینویں جو نِکا پُتر سکولوں گھر آیا تاں اوندا وݙا بھرا ݙیہدا کھڑا ہا۔ نِکا بھرا چھوندا چھوندا کمرے وچ چلا ڳیا۔ پچھوں وݙے بھرا سݙ ماریا۔وو سکول کنوں وَل آئیں تاں آ رَل آ ساݙے نال کم کرا گھِن۔ نِکے بھرا جواب ݙتا جو’’میں سکول کنوں تھکا آیاںتے سہی کڈھینداں‘‘۔ وݙے بھرا وَل آکھیا میکوں پتہ ہے جو وݙا توں تھکا آئیں۔ جلدی آ اِتھاں مستری نال آن ٻہہ ’’سہی کڈھ ٻیٹھا تے سِلھاں ݙے ٻیٹھا۔
٭٭٭
حوالہ
[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]کتاب: وتر ساخ (سرائیکی کہاݨیاں) ، مصنف : عبداللطیف بھٹی، ناشر: جھوک پبلشرز ،ملتان