سُݨ تاں سہی

سرائیکی زبان دا ناں 1962ء اِچ منظور تھیا تاں عوام وچ ڳانڈھا ودھیا اتے سارے لوک ہک لڑی اِچ پوتے ڳئے۔ یکیّاں آپݨی زبان دے ودھارے کیتے ٻاݨ مارݨ شروع کیتے ۔ ادب ‘ لسانیات ‘ تحقیق تے تخلیق دے سارے پُکھ سامݨے آوݨ لڳے ۔ سرائیکی صحافت اِچ ہفتے وار ‘ مہینے وار تے سہ ماہی رسالے پہلے کنوں نکلدے پئے ہَن ۔1990ء اِچ ݙینہ وار اخبار ’’جھوک‘‘ خان پور توں نِکلݨ لڳا ۔ ایندے وچ ٻٹ کڑاک دا کالم میاں انیس دین پوری لکھدے آندے ہَن ۔ 1994ء اِچ ’’جھوک‘‘ ݙینہ وار ملتان توں وی نِکلݨ لڳ ڳیا ۔ لوکاں وچ حقوق دی منگ چلی آندی ہئی ۔ میں وی ’’جھوک‘‘ وچ کݙانہیں کݙانہیں نیم سیاسی کالم لکھݨ شروع کیتے ۔ ایہ کالم اُنہاں خبراں دا’’ ردّعمل ‘‘ہوندے ہَن جہڑیاں مختلف حوالیاں نال اخباراں وچ چھپدیاں ہَن۔ آپݨیاں تصنیفی تے ملازمت دیاں مصروفیات پاروں میں یک تار تاں کالم نہ لکھ سڳیا ہم پر جھوک دے صفحے بھرݨ دے نال نال وسیب دیاں ݙکھاں کوں نشابر کرݨ کیتے وی آپݨاں حصہ پاوݨ ضروری ڄاݨدا ہم ۔ میں 1996ء اِچ ٻہوں سارے کالم لکھّے۔ بعضے ’’جھوک‘‘ وچ چھپ ڳئے ‘ بعضیاں کوں جاء نہ ملّی ۔ یاراں دوستاں ‘ پڑھݨ آلیاں پُچھیا جو کالم نگار کون ہے پر معاہدے مطابق ’’جھوک‘‘ دے چیف ایڈیٹر میݙا ناں ظاہر نہ کیتا۔ مجبوریاں وی ہَن …… تے ڈَھنگ وی … ڳالھ صاف ہئی پر لکھاری اوڈھر ہا … وَل میکوں زیادہ ویلھ نہ ملّی ۔ کالم گھٹدے ڳئے ۔آخری کالم 2006ء اِچ لکھیجا ۔ ہُݨ اصلوں ویلھ کائنیں ۔ سُچیندا ہَم جو لکھیا چھاپاں یا نہ چھاپاں ۔ ظہور دھریجہ آکھیا جو چھاپ چھوڑو اَتے پردے کنوں ٻاہر وی آ ونڄو ۔ میں آکھیا جیویں تہاݙی مرضی ۔ ایکوں جھوک آپ چھپیندا پئے ۔ چلو تاریخ دا ہک دور تاں یاد ریہ ویسی۔

20۔مئی2012ء

دھرتی واس: رانجھݨ ملتانی

حوالہ

کتاب: گِروان ہووے تاں. دھرتی واس : رانجھݨ ملتانی. چھپیندڑ: جھوک پبلشرز ‘ ملتان