سری لنکا

اسلامی جمہوریہ سری لنکا
دارالحکومت	کولمبو (تجارتی) سری جے وردھنے پورا کوٹے (انتظامی)
سرکاری زباناں	سنہالی، تمل
مذہب	بدھ مت (70%)، ہندو، اسلام، مسیحیت
حکومت	نیم صدارتی جمہوریہ
کرنسی	سری لنکن روپیہ
رقبہ	65,610 مربع کلومیٹر
آبادی (2023ء)	تقریباً 2 کروڑ 20 لاکھ

سری لنکا (سارائیکی: سری لنکا)، جینکوں سرکاری طور تے "ڈیموکریٹک سوشلسٹ ریپبلک آف سری لنکا" آکھیا ویندے، جنوبی ایشیا وچ واقع ہک جزیرہ ملک ہے۔ ایہ بحرِ ہند وچ پاکستان تے بھارت دے جنوب مشرق وچ واقع ہے۔ اینکوں اپنی خوبصورتی دی وجہ توں "بحرِ ہند دا موتی" وی آکھیا ویندے۔ سری لنکا دی تریخ ہزاراں سال پراݨی ہے تے ایندا ذکر قدیم مذہبی کتاباں وچ وی ملدے۔

تاریخ

سری لنکا دی تاریخ ٻہوں دلچسپ تے قدیم ہے:

• قدیم دور: قدیم روایات دے مطابق ایہ اوہ جگہ ہے جتھاں حضرت آدم علیہ السلام زمین تے تشریف لائے (آدم دی چوٹی)۔ بدھ مت اتھاں تیسری صدی قبل مسیح وچ شہنشاہ اشوک دے دور وچ پھیلا۔
• استعماری دور: 16ویں صدی توں سری لنکا تے پہلے پرتگالیاں، ول ڈچ (ہالینڈ) تے آخر وچ انگریزاں نے قبضہ کیتا۔
• آزادی: 4 فروری 1948ء کوں سری لنکا نے برطانیہ توں آزادی حاصل کیتی۔ آزادی دے بعد ایہ ملک ہک طویل خانہ جنگی (Civil War) توں وی گزرا جیہڑی 2009ء وچ ختم تھئی۔

جغرافیہ

سری لنکا ہک ناشپاتی دی شکل دا جزیرہ ہے جیہڑا خلیج بنگال تے بحرِ ہند دے سنگم تے واقع ہے۔

• ساحل: ایندے چاروں طرف خوبصورت ریتلے ساحل ہن۔
• پہاڑی علاقہ: ملک دے وسطی حصے وچ بلند و بالا پہاڑ ہن، جتھاں چائے دے باغات پائے ویندن۔
• آب و ہوا: اتھاں موسم گرم تے مرطوب (Tropical) ہوندے تے مون سون دی بارشاں کثرت نال تھیندن۔

آبادی تے زباناں

سری لنکا ہک کثیر القومی ملک ہے جتھاں مختلف نسلی گروہ آباد ہن:

1. سنہالی: ایہ آبادی دا 75 فیصد حصہ ہن۔ ایہ سنہالی زبان ٻولیندن جیہڑی ہند آریائی زباناں دے خاندان نال تعلق رکھدی ہے (جیویں سارائیکی)۔
2. تمل: ایہ تقریباً 15 فیصد ہن تے دراوڑی لسانی خاندان دی تمل زبان ٻولیندن۔
3. مسلمان (مورز): سری لنکا دے مسلمان تمل تے سنہالی ٻولیندن تے تجارت وچ پیش پیش ہن۔

مذہب

سری لنکا وچ مذہب کوں ٻہوں اہمیت حاصل ہے:

• بدھ مت: آبادی دی اکثریت (70%) بدھ مت دے پیروکار ہن۔
• ہندو مت: تمل آبادی دی اکثریت ہندو ہے۔
• اسلام: مسلمان کل آبادی دا تقریباً 10 فیصد ہن۔
• مسیحیت: اتھاں کیتھولک عیسائی وی وݙی تعداد وچ آباد ہن۔

معیشت

سری لنکا دی معیشت درج ذیل چیزاں تے منحصر ہے:

• چائے (Tea): "سیلون ٹی" (Ceylon Tea) پوری دنیا وچ مشہور ہے تے سری لنکا چائے برآمد کرݨ والا دنیا دا وݙا ملک ہے۔
• سیاحت: اپنی قدرتی خوبصورتی، قدیم مندروں تے ساحلاں دی وجہ توں پوری دنیا توں سیاح اتھاں آندن۔
• کپڑے تے ٹیکسٹائل: ایہ وی سری لنکا دی وݙی صنعت ہے۔
• قیمتی پتھر: سری لنکا اپنے یاقوت (Rubies) تے نیلم (Sapphires) دی وجہ توں مشہور ہے۔

ثقافت تے رواج

سری لنکا دی ثقافت سنہالی تے تمل روایات دا امتزاج ہے۔

• کھاݨے: چاول تے سالن (Rice and Curry) اتھاں دی بنیادی غذا ہے۔ ناریل دا استعمال ہر کھاݨے وچ تھیندے۔
• کھیݙ: کرکٹ سری لنکا دا سب توں مقبول کھیݙ ہے۔ سری لنکن کرکٹ ٹیم نے 1996ء دا ورلڈ کپ وی جیتا ہئی۔
• تہوار: بدھ مت دا تہوار "ویساک" تے تمل نویں سال دا تہوار ٻہوں جوش و خروش نال منائے ویندن۔

[attachment_0](attachment)

سیاسی نظام

سری لنکا ہک جمہوری ملک ہے جتھاں صدر ریاست دا سربراہ ہوندے تے وزیراعظم انتظامی معاملات چلیندے۔ ملک کوں نو (9) صوبیاں وچ ونڈیا گیا ہے۔ کولمبو ملک دا سب توں وݙا شہر تے معاشی مرکز ہے۔