سرائیکی ادبی بورڈ دی تاریخ

سرائیکی ادبی بورڈ سرائیکی زبان دی خذمت کرݨ آلا قدیم ادارہ ہے جیڑھا ہک عرصے توں سرائیکی ماء ٻولی دی خذمت کریندا پے ۔سرائیکی ادبی بورڈ 1984ء اچ قائم تھیا ، ایندے پہلے صدر معروف سرائیکی شاعر ارشد ملتانی ہَن تے ایندے سیکرٹری ڈاکٹر مہر عبدالحق ۔ ایں ادارے دا سارا انتظام تے انصرام ڈاکٹر مہر عبدالحق دے کول ہوندا ہئی۔ جݙاں جو ارشد ملتانی محض سرپرست دی حیثیت نال کم کریندے ہَن ۔ ڈاکٹر مہر عبدالحق ایں ادارے دی معروفت اپݨے ڈھیر ساریاں کتاباں شائع کیتیاں تے سرائیکی دے نال نال اردو دیاں کتاباں وی شائع تھیاں ۔ اکادمی ادبیات تے صوبائی حکومت دی طرفوں ایں ادارے کوں گرانٹ ملدی ہئی ۔ ڈاکٹر مہر عبدالحق علیل رہݨ پے ڳئے تے انہاں اکادمی ادبیات کوں 1993 ء اچ خط لکھیا جو ایں ادارے کوں سنبھالݨ آلا کوئی کائنی تے اوندی گرانٹ بند کر ݙتی ونڄے ۔ جݙاں ایں ڳالھ دی خبر معروف سرائیکی لکھاری ڈاکٹر طاہر تونسوی کوں تھئی تاں او فوراً اکادمی ادبیات اسلام آباد نال رابطہ کر تے ادارے کوں بحال کرایا ۔ اے 1994ء دی ڳالھ اے ۔ ڈاکٹر طاہر تونسوی اپݨی ذاتی کوشش تے اپݨیں خوبیں دے باوصف نہ صرف 1994ء دی بلکہ ایں توں پچھلے سال 1993ء دی وی گرانٹ وصول کیتی ۔ ڈاکٹر طاہر تونسوی صاحب ادارہ بحال کرایا تاں اوندے صدر ارشد ملتانی رہ ڳے تے سیکرٹری ڈاکٹر طاہر تونسوی بݨیئے ۔ 1995ء اچ ارشد ملتانی دا انتقال تھی ڳیا تاں ایندا صدر ( پروفیسر شوکت مغل ) کوں بݨایا ڳیا ۔ پروفیسر شوکت مغل اپݨی انتھک محنتاں نال ادارے کوں ٻہوں وݙا ادارہ بݨایا تے ٻہوں ساریاں کتاباں شائع کیتیاں جیندے وچ لوک ادب ، شاعر ی، فریدیات، تحقیق، تنقید ، لسانیات، افسانے تے سالانہ جائزے خصوصی طور تے قابل ذکر ہِن ۔

محدود وسائل دے باوجود جݙاں جشن فرید ہئی تاں فریدیات دے حوالے نال خورشید عالم دی کتاب ’’ پاکستان میں مطالعہ فرید کی روایت‘‘ ، ڈاکٹر طاہر تونسوی دی کتاب ’’ عکس فرید ‘‘ مہر گل محمد دی کتاب ’’ فکر فریدی ‘‘ دلشاد کلانچوی دی کتاب ’’ کون فرید فقیر ‘‘ حمید الفت ملغانی دی کتاب ’’ سلک سلوک فریدی ‘‘ عامر حفیظ ملک دی انگریزی کتاب ’’ Salected Kafiaas of Kh. Farid‘‘ عائزہ قریشی دی کتاب ’’ تناظرات فرید‘‘ ڈاکٹر روبینہ ترین دی کتاب ’’ خواجہ فرید ، شخصیت اور شاعری ‘‘ ڈاکٹر طاہر تونسوی دی کتاب ’’ فرمودات فرید‘‘ ، ڈاکٹر محمد امین دی کتاب ’’ خواجہ فرید ۔ فکر و فن ‘‘ حیات چغتائی دی کتاب ’’نذر فرید ‘‘ تے ظہور دھریجہ دی کتاب ’’ خواجہ فرید دی شاعری دا اردو روپ ‘‘ اسلم میتلا دی کتاب ’’ تذکار فرید ‘‘ جیہاں اہم کتاباں شائع کر تے ٻہوں وݙا اعزاز حاصل کیتا۔

سرائیکی ادبی بورڈ توں سلیم احسن ، بہار النساء بہار، استاد فیض تونسوی ، اصغر عابد ، حبیب فائق، ڈاکٹر شہزاد قیصر، حمید الفت ملغانی ، تحسین صبائے والوی ، سجاد حیدر پرویز، ڈاکٹر بشیر انور ابورہری ملتانی ، ای اوبرائن، مسرت کلانچوی، ڈاکٹر اسلم عزیز درانی ، منیر رزمی ، ثمر نوف، نصر اللہ خان ناصر، صدیق اظہر تے ایہو جہے ٻے ٻہوں سارے اہل قلم دے نگارشات کوں چھاپݨ دا اعزاز حاصل ہے۔ سرائیکی ادبی بورڈ اپݨے محدود وسائل دے اندر رہندے ہوئیں سرائیکی ماء ٻولی دی ودھ توں ودھ خذمت دی کوشش کریندا پے ۔ ایں ویلھے تئیں سرائیکی ادبی بورڈ دی طرفوں 111 کتاباں شائع تھی چکین تے کجھ کتاباں زیر ترتیب وی ہِن ۔

باوجود ایں دے کہ سرائیکی کتاباں دی فروخت دا سلسلہ ٻہوں محدود ہے اور سرکاری ادارے وی کتاباں خرید نی کریندے ، تعلیمی اداریاں دے لائبریریں دے وچ وی کتاباں خرید کرݨ دا رحجان کم تھی ڳے۔ یا ول اگر او گھندے وی ہِن تاں اہلکار حضرات اتھوں کتاباں خرید کریندن جنہاں نال ڈیل ہووے ۔ جبکہ او ادارے جیرھے جو رضاکارانہ طور تے زبان ثقافت ، ادب دی خدمت کریندن جیویں جو سرائیکی ادبی بورڈ ہے انہاں توں کتاباں گھٹ خرید کیتیاں ویندن۔ ایندے باوجود سرائیکی ادبی بورڈ حوصلہ کائنی ہاریا تے اوں اپݨا کم تے سفر جاری رکھیا ہویا ہے تے کتاباں چھاپݨ دا اے سلسلہ ہمیشہ جاری راہسی۔

حوالہ

·        معروف سرائیکی دانشور سئیں ظہور دھریجہ دی کتاب سرائیکی قلم قبلیہ وچوں چوݨ