577ھ/ 1182ء وچ ناصر نے صلاح الدین ایوبی کوں تنبیہ کیتی کہ او اپݨا خطاب تبدیل کرے کیونکہ خلیفہ دا خطاب الناصر ہئی تے صلاح الدین ایوبی دا خطاب الملک الناصر ہئی۔
580ھ/ 1184ء میں ناصر نے احکام جاری کیتے کہ جیہڑا شخص امام موسی کاظم دے مشہد وچ پناہ گھن گھنے تاں او مامون ہے، اوندے کولوں بازپرس نہ کیتی ونڄے۔ ناصر دے اِوں حکم دے جاری تھیندے ہی کئی مجرم اتھاں پہنچݨ لڳے جیندے نال سخت مفاسد پھیلݨ لڳے جنہاں دا تدارک کیتا ڳیا۔
581ھ/ 1185ء وچ بلادِ مغرب (موجودہ مراکش) وچ ناصر دے ناں دا خطبہ جاری تھی ڳیا۔
582ھ/ 1186ء وچ ہفت سیارگان نظام شمسی یعنی ست سیارے برج میزان وچ جمع تھئے جیں توں نجومیاں نے حکم لایا کہ جمادی الثانی دی نویں تاریخ کوں سخت اندھاری آسی تے شہر مسمار تھیوݨ دا خدشہ ہوسی۔ جمادی الثانی بخیر و عافیت گزرا۔ رجب دا مہینہ وی گزر ڳیا مگر نہ کوئی زلزلہ آیا، نہ اندھاری، نہ آفتاب لکیا تے نہ ہی گرہن لڳے تے نہ ہی کوئی دُمدار تارا نکلا۔ بس نجومیاں دی اے پیشگوئی سچ ثابت نہ تھئی تے شعرا نے نجومیاں دے رد وچ قصیدے تے اشعار لکھے ڳئے۔
بروز جمعہ 27 رجب 583ھ/ 2 اکتوبر 1187ء، فتح بیت المقدس، سلطان صلاح الدین ایوبی نے فرنگیاں کولوں بیت المقدس دا تسلط چھڑوا گھدا تے تقریباً 90 سال بعد بیت المقدس فرنگی عیسائیاں دے تسلط توں آزاد تھیا۔
586ھ/587ھ مطابق 1191ء/ 1192ء، ترائن دے جنگاں، سلطان غزنی و سلطنت غوریہ شہاب الدین غوری نے ترائن دی جنگ وچ ہندوستان فتح کر گھدا۔ اِیں خبر دی اطلاع خلیفہ ناصر کوں کیتی ڳئی۔
بروز جمعرات 27 صفر 589ھ/ 4 مارچ 1193ء، دنیائے اسلام دا بطل حریت سلطان صلاح الدین ایوبی 57 سال قمری دی عمر وچ دمشق وچ فوت تھی ڳیا۔ خلیفہ عباسی ناصر لدین اللہ کوں اُوں دی موت دا بے حد صدمہ تھیا تے بغداد کئی روز تک سوڳ وچ ریہا۔
590ھ/ 1194ء وچ سلطان طغرل بیگ شاہ ابن ارسلان بن طغرل بیگ بن محمد بن ملک شاہ سلجوقی فوت تھی ڳیا، او خاندان سلجوقیہ دا آخری بادشاہ ہئی۔
590ھ/ 1194ء، جنگ چنداور وچ سلطان شہاب الدین غوری نے شاہِ ہند جے چندر کوں فیروزآباد دے قریب شکست ݙتی تے تمام شہر سلطان شہاب الدین غوری دے ہاتھ وچ آ ڳئے۔
592ھ/ 1196ء وچ مکہ مکرمہ وچ کالی اندھاری آئی جیں دی وجہ نال اندھارا تھی ڳیا، لوگاں تے سرخ ریت وسدی رہی۔ خانہ کعبہ دے رکن یمانی دا ہک ٹکڑا ڈھے پیا۔
592ھ/ 1196ء وچ خوارزم شاہ نے خلیفہ تے لشکر کشی کیتی تے پنجاہ ہزار فوج دے ہمراہ دریائے جیحون تک آ ڳیا تے خلیفہ کوں لکھا کہ میکوں سلطان دا خطاب عطاء کیتا ونڄے، میں بغداد آوݨ چاہنداں تے خلیفہ کوں ملوک سلجوقیہ دے ماتحت تھی کے رہݨا چاہیدا اے مگر موسم دی خرابی توں تے سلطنت خوارزم شاہی وچ انتشار دے سبب او واپس ول ڳیا۔
596ھ/ 1199ء وچ سلطان علاؤ الدین تکش شاہ خوارزم فوت تھیا۔
599ھ/ 1202ء وچ قلعہ دمشق دی فصیل دی تعمیر شروع تھئی۔
600ھ/ 1203ء میں مصر، شام، جزیرہ تے قبرص وچ عظیم زلزلہ آیا۔
600ھ/ 1204ء وچ سلطان روم ملک رکن الدین قلج ارسلان اول 28 سال دی عمر وچ فوت تھیا۔
605ھ/ 1209ء وچ نیشاپور وچ عظیم زلزلہ آیا جیندے وچ خلق کثیر ہلاک تھئی۔
606ھ/ 1209ء وچ اہل تاتار دا زور شروع تھیا۔ تاتاریاں نے مسلم حکومتاں کوں براہِ راست نقصان پہنچاوݨ شروع کیتا۔
618ھ/ 1221ء وچ اہل فرنگ کولوں دمیاط شہر چھک گھدا ڳیا۔
621ھ/ 1224ء میں خانہ کعبہ تے ساوے ریشمی پردے سٹے ڳئے حالانکہ اِیں توں قبل مامون الرشید دے زمانہ توں سفید ریشمی پردے پاتے ویندے ریہے۔ ساوے دے بعد سیاہ ریشمی پردیاں کوں وی استعمال کیتا ڳیا۔[١]
