جارج ویلز بیڈل

جارج ویلز بیڈل

جارج ویلز بیڈل (22 اکتوبر 1903 – 9 جون 1989) ہک امریکی جینیٹکسٹ ہن ۔ 1958 وچ انہاں ایڈورڈ ٹیٹم دے نال ادھا نوبل انعام فزیالوجی یا میڈیسن وچ ونڈیا جاندار خلیات وچ بائیو کیمیائی واقعات کوں کنٹرول کرݨ وچ جینز دے کردار دی دریافت کیتے ۔ انہاں یونیورسٹی آف شکاگو دے 7ویں صدر دے طور تے وی خدمات انجام ݙتیاں ۔

بیڈل تے ٹیٹم دے اہم تجربات وچ بریڈ مولڈ نیوروسپورا کراسا کوں ایکس ریز نال بے نقاب کرݨا شامل ہا ، جیندے نال میوٹیشنز تھئے ۔ تجربات دی ہک سیریز وچ انہاں ݙکھایا جو ایہ میوٹیشنز مخصوص اینزائمز وچ تبدیلیاں دا سبب بݨدے ہن جیڑھے میٹابولک رستیاں وچ شامل ہن ۔ انہاں تجربات انہاں جینز تے اینزیمیٹک رد عمل دے درمیان براہ راست تعلق تجویز کرݨ تے مجبور کیتا ، جینکوں ہک جین-ہک اینزائم مفروضہ دے ناں نال ڄاݨیا ویندا ہے ۔

تعلیم تے ابتدائی زندگی

جارج ویلز بیڈل واہو ، نیبراسکا وچ پیدا تھئے ہن ۔ او چاونسی ایلمر بیڈل تے ہیٹی البورو دے پتر ہن ، جیڑھے نیڑے ہی 40 ایکڑ (160,000 مربع میٹر) دا فارم چلیندے ہن ۔ جارج واہو ہائی سکول وچ تعلیم حاصل کیتی تے او خود وی ہک کسان بݨ سڳدا ہا اگر سکول وچ انہاں دے ہک استاد انہاں دا ذہن سائنس دی طرف نہ موڑیا ہوندا تے انہاں لنکن ، نیبراسکا دے کالج آف ایگریکلچر وچ ونجݨ تے راضی نہ کیتا ہوندا ۔ 1926 وچ انہاں یونیورسٹی آف نیبراسکا توں سائنس دی بیچلر ڈگری حاصل کیتی تے بعد وچ پروفیسر ایف ڈی کیم دے نال ہک سال کم کیتا ، جیڑھے ہائبرڈ کݨک دا مطالعہ کریندے ہن ۔ 1927 وچ انہاں سائنس دی ماسٹر ڈگری حاصل کیتی ، تے پروفیسر کیم انہاں کارنیل یونیورسٹی وچ ٹیچنگ اسسٹنٹ دی پوسٹ حاصل کیتی ، جتھاں انہاں 1931 تک پروفیسر آر اے ایمرسن تے ایل ڈبلیو شارپ دے نال زی میز وچ مینڈیلین ایسناپسس تے کم کیتا ۔ ایں کم کیتے انہاں 1931 وچ فلسفہ دی ڈاکٹر ڈگری حاصل کیتی ۔

کیریئر تے تحقیق

1931 وچ کیلیفورنیا انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی وچ پاساڈینا وچ فیلوشپ حاصل کیتی ، جتھاں او 1931 توں 1936 تک ریہے ۔ ایں عرصے دے دوران انہاں انڈین کارن تے اپݨا کم جاری رکھیا تے پروفیسر تھیوڈوسیئس ڈوبزہانسکی ، ایس ایمرسن ، تے الفریڈ سٹرٹیوینٹ دے نال مل تے فروٹ فلائی ، ڈروسوفلا میلانوگاسٹر وچ کراسنگ اوور تے کم شروع کیتا ۔

1935 وچ بیڈل چھی مہینے کیتے پیرس ڳئے تاں جو انسٹی ٹیوٹ ڈی بائیولوجی فزیکو-کیمیک وچ پروفیسر بورس ایفروسی دے نال کم کرن ۔ انہاں مل تے ڈروسوفلا وچ اکھ دے رنگ دی نشوونما دا مطالعہ شروع کیتا جیڑھا بعد وچ فنگس نیوروسپورا دی جینیات دی بائیو کیمسٹری تے کم تے مجبور تھیا جیندے کیتے بیڈل تے ایڈورڈ لاری ٹیٹم کوں 1958 وچ فزیالوجی یا میڈیسن دا نوبل انعام ݙتا ڳیا ۔

1936 وچ بیڈل کیلیفورنیا انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی چھوڑ ݙتا تے ہارورڈ یونیورسٹی وچ جینیٹکس دے اسسٹنٹ پروفیسر بݨ ڳئے ۔ ہک سال بعد انہاں سٹینفورڈ یونیورسٹی وچ بائیولوجی (جینیٹکس) دے پروفیسر مقرر کیتا ڳیا تے اتھاں او نو سال تک ریہے ، جیندے بیشتر عرصے ٹیٹم دے نال مل تے کم کریندے ریہے ۔ 1941 وچ ایں طرحاں دے ترائے آکسوٹروف میوٹینٹس دی اپݨی پہلی رپورٹ دے بعد ، بیڈل تے ٹیٹم متعلقہ میوٹینٹس دی سیریز بݨاوݨ کیتے ایں طریقے کوں استعمال کیتا تے ایہ طے کیتا جو امینو ایسڈز تے کجھ ٻئے میٹابولائٹس کئی میٹابولک رستیاں وچ کیویں ترتیب نال تیار تھیندن ۔ انہاں تجربات توں واضح نتیجہ ایہ ہا جو ہر جین میوٹیشن ہک سنگل اینزائم دی سرگرمی کوں متاثر کریندی ہے ۔ ایندے نتیجے وچ براہ راست ہک جین-ہک اینزائم مفروضہ سامݨے آیا ۔ جیویں جو ہورووٹز یاد کیتا ، بیڈل تے ٹیٹم دے کم ایہ وی ݙکھایا جو جینز دی بائیو سنتھیسس وچ ہک ضروری کردار ہے ۔ اڄ وی ٻہوں سارے معزز جینیٹکسٹاں دا خیال ہے جو جین دا عمل کہیں وی سادہ تجربے نال حل تھیوݨ کیتے ٻہوں پیچیدہ ہے ۔ ایں طرحاں بیڈل تے ٹیٹم جینیات دی اساݙی سمجھ وچ ہک بنیادی انقلاب برپا کیتا ۔

1946 وچ بیڈل کیلیفورنیا انسٹی ٹیوٹ آف ٹیکنالوجی وچ بائیولوجی دے پروفیسر تے ڈویژن آف بائیولوجی دے چیئرمین دے طور تے واپس ڳئے ۔ اتھاں او جنوری 1961 تک ریہے ۔ جݙݨ انہاں یونیورسٹی آف شکاگو دے چانسلر منتخب کیتا ڳیا تے اوں سال دے خزاں وچ ایں یونیورسٹی دے صدر بݨئے ۔

ریٹائر تھیوݨ دے بعد ، بیڈل مکئی دی جینیات وچ ہک قابل ذکر تجربہ شروع کیتا ۔ کئی لیبارٹریاں وچ انہاں ٹیوسنٹ/مکئی دے کراس دی ہک سیریز تیار کیتی ۔ مینڈیلین جینیات دے ریاضی کوں استعمال کریندے ہوئے ، انہاں حساب لایا جو ایں توں پتہ چلدا اے جو مکئی تے ٹیوسنٹ دے درمیان تقریباً 5 یا 6 جینیٹک لوکی دا فرق ہے ۔ ایہ مظاہرہ اتنا مجبور کرݨ والا ہا جو اڄ زیادہ تر سائنسدان ایں ڳالھ تے متفق ہن جو ٹیوسنٹ مکئی دا جنگلی جد امجد ہے ۔

اپݨے کیریئر دے دوران ، بیڈل کوں ٻہوں سارے اعزازات ملے ہن ۔ انہاں وچ مندرجہ ذیل یونیورسٹیاں دی آنریری ڈاکٹر آف سائنس شامل اے: ییل (1947) ، نیبراسکا (1949) ، نارتھ ویسٹرن یونیورسٹی (1952) ، رٹگرز یونیورسٹی (1954) ، کینیئن کالج (1955) ، ویسلیئن یونیورسٹی (1956) ، یونیورسٹی آف برمنگھم تے یونیورسٹی آف آکسفورڈ ، انگلینڈ (1959) ، پومونا کالج (1961) ، تے لیک فاریسٹ کالج (1962) ۔ 1962 وچ انہاں کیلیفورنیا یونیورسٹی ، لاس اینجلس ولوں ایل ایل ڈی دی آنریری ڈگری وی ݙتی ڳئی ۔ انہاں 1946 وچ امریکن اکیڈمی آف آرٹس اینڈ سائنسز دا فیلو منتخب کیتا ڳیا ۔ انہاں امریکن پبلک ہیلتھ ایسوسی ایشن دا لاسکر ایوارڈ (1950) ، ڈائر ایوارڈ (1951) ، ڈنمارک دا ایمیل کرسچن ہینسن انعام (1953) ، سائنس وچ البرٹ آئن سٹائن یادگاری ایوارڈ (1958) ، ایڈورڈ ٹیٹم تے جوشوا لیڈربرگ دے نال 1958 وچ فزیالوجی یا میڈیسن دا نوبل انعام ، امریکن کینسر سوسائٹی دا نیشنل ایوارڈ (1959) ، تے نیشنل اکیڈمی آف سائنسز دا کمبر جینیٹکس ایوارڈ (1960) وی ملا ۔

نوبل انعام دے علاوہ ، بیڈل کوں ٻہوں سارے ٻئے ایوارڈز وی ملے ۔ بیڈل کئی علمی societies دے رکن ہن ، او نیشنل اکیڈمی آف سائنسز دے رکن ہن (تے ایٹمی تابکاری دے جینیٹک اثرات تے کمیٹی دے چیئرمین ہن) ، جینیٹکس سوسائٹی آف امریکہ (1946 وچ صدر) ، امریکن ایسوسی ایشن فار دی ایڈوانسمنٹ آف سائنس (1955 وچ صدر) ، امریکن کینسر سوسائٹی (سائنسی مشاورتی کونسل دے چیئرمین) ، لندن دی رائل سوسائٹی دے غیر ملکی رکن (ForMemRS) ، ڈینش رائل اکیڈمی آف سائنس تے امریکن فلاسفیکل سوسائٹی دے وی رکن ہن ۔

جینیٹکس سوسائٹی آف امریکہ دا جارج ڈبلیو بیڈل ایوارڈ انہاں دے اعزاز وچ قائم کیتا ڳیا ہے ۔ ملارڈ ، نیبراسکا وچ جارج بیڈل مڈل سکول (ملارڈ پبلک سکولز ڈسٹرکٹ دا حصہ) انہاں دے ناں تے رکھیا ڳیا ہا ۔ ایہ 2001 وچ کھولیا ڳیا ۔ بیڈل سینٹر ، جیڑھا یونیورسٹی آف نیبراسکا-لنکن وچ شعبہ بائیو کیمسٹری دا گھر اے ، او وی جارج بیڈل دے ناں تے ہے ۔

ذاتی زندگی

بیڈل دی شادی ݙو وار تھئی ہئی ۔ انہاں دی پہلی ذال توں ہک پتر ، ڈیوڈ ہا ، جیڑھا ہݨ دی ہیگ ، نیدرلینڈز وچ رہندے ۔ انہاں دی ݙوجھی ذال ، موریل میکلور (1915–1994) ، ہک مشہور لکھاری ہئی ، جیڑھی کیلیفورنیا وچ پیدا تھئی ہئی ۔ بیڈل دے اہم مشاغل راک کلائمنگ ، سکینگ تے باغبانی ہن ۔ انہاں الاسکا وچ ماؤنٹ ڈونراک دی پہلی چڑھائی دا کریڈٹ ݙتا ویندا ہے ۔ او یونیورسٹی آف نیبراسکا وچ فارم ہاؤس برادری دے رکن ہن ۔

بیڈل 9 جون 1989 کوں پومونا ، کیلیفورنیا وچ ہک ریٹائرمنٹ کمیونٹی وچ الزائمر دی بیماری دی پیچیدگیاں نال 85 سال دی عمر وچ فوت تھی ڳئے ۔