جارج بڈل ایری
جارج بڈل ایری
[لکھو | ماخذ وچ تبدیلی کرو]جارج بڈل ایری ، ہک وݙا انگریز فلکیات دان ، سروے کنندہ اتے ماہر طبیعیات ہا ، جیڑھا 1801 عیسوی وچ النوک (انگلینڈ) وچ پیدا تھیا اتے 1892 عیسوی وچ گرین وچ (انگلینڈ) وچ فوت تھیا ۔ اوندا کم فلکیاتی مشاہدات ، سروے دے کم اتے طبیعیات دے شعبیاں وچ اہم ثابت تھیا ۔
ایری اپݨی زندگی دا وݙا حصہ فلکیات اتے سروے دے کم وچ گزاریا ۔ اوں گرین وچ آبزرویٹری وچ شاہی فلکیات دان دے طور تے کم کیتا اتے فلکیاتی مشاہدات دے شعبے وچ اہم کم کیتا ۔ اوں سیاریاں دی حرکت دا مطالعہ کیتا اتے فلکیاتی جدول تیار کیتے ۔ اوں تاریاں دی پوزیشن دی پیمائش کیتی اتے انہاں دے بارے وچ درست معلومات فراہم کیتیاں ۔ اوں ٹائیڈز (tides) یعنی سمندری مد و جزر دے بارے وچ وی تحقیق کیتی ۔
ایری سروے دے کم وچ وی اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں برطانیہ وچ زمین دی پیمائش کیتی اتے نقشیاں دی تیاری وچ حصہ گھدا ۔ اوں مثلث بندی دے طریقے کوں استعمال کریندے ہوئے زمین دے مختلف علاقیاں دے درمیان فاصلے دی پیمائش کیتی ۔ اوندی پیمائشاں برطانیہ دے جغرافیائی علم کوں ودھایا اتے نقشیاں دی تیاری وچ مدد ݙتی ۔ اوں معیاری وقت دے تصور کوں وی فروغ ݙتا ۔
ایری طبیعیات دے شعبے وچ وی کم کیتا ۔ اوں روشنی دے نظریے دے بارے وچ تحقیق کیتی اتے روشنی دے انکسار (refraction) اتے انعکاس (reflection) دے بارے وچ معلومات کٹھیاں کیتیاں ۔ اوں لینز (lenses) اتے دوربیناں دی تیاری وچ وی اہم کردار ادا کیتا ۔ اوں ریاضیاتی طبیعیات دے شعبے وچ وی کم کیتا اتے کئی مسائل حل کیتے ۔
ایری اپݨی زندگی وچ ٻہوں سارے فلکیاتی مشاہدات کیتے اتے سروے دے کم وچ حصہ گھدا ۔ اوں اپݨی تحقیق اتے پیمائشاں دے ذریعے فلکیات ، سروے اتے طبیعیات دے شعبیاں کوں ودھایا ۔ اوندا کم سائنس دے طالب علماں اتے محققاں کیتے اہم ذریعہ بݨیا ۔