بستی خیبر
خیبر سعودی عرب وچ مدینہ منورہ توں شمال دی طرف 95 میل دے فاصلے تے واقع ہک شہر ہے۔ قبل از اسلام اے علاقہ یہودیاں دا مسکن ہئی۔
غزوہ خیبر
خیبر کوں محمد صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نے 629ء وچ فتح کیتا ایندی تفصیل غزوہ خیبر دے مقالے وچ ݙٹھی ونج سڳدی ہے۔ ایں وستی وچ یہود دے چھ قلعے ہن جنہاں وچ قموص سب توں زیادہ مستحکم ہئی۔ عرب وچ اے مقام یہود دی قوت دا مرکز ہئی۔ 7 ھ وچ جݙݨ انہاں نے حضور صلی اللہ علیہ وسلم نال لڑݨ کیتے تیاری شروع کیتی تاں حضور صلی اللہ علیہ و آلہ وسلم نے وی فوج جمع کیتی۔ ایں موقع تے آپ نے پہلی واری علم تیار کروائے اتے خاص علم جیہڑا حضرت عائشہ رضی اللہ تعالیٰ عنہا دی چادر توں بݨایا ڳیا ہئی حضرت علی کوں عطا فرمایا۔ مرحب پہلوان نے قموص دی مدافعت وچ سردھڑ دی بازی لڳا ݙتی۔ آخر وچ ویہہ ݙینہہ دے محاصرے دے بعد مرحب مارا ڳیا۔ اتے قلعہ حضرت علی دے ہتھوں فتح تھی ڳیا۔ یہودیاں نے مجبور تھی کے صلح کر ڳھدی۔ مزروعہ زمین تے یہودیاں دا قبضہ رہوݨ ݙتا ڳیا اتے اے شرط طے پاتی کہ پیدوار دا نصف ہر سال مسلماناں کوں ݙتا ویسی۔ خلیفہ ثانی حضرت عمر فاروق دے عہد وچ یہودیاں نے عہد شکنی کیتی تاں انہاں کوں عرب دی حدود توں ٻاہر کڈھ ݙتا ڳیا۔