اسلم رسول پوری۔

ستر دے ݙہاکے سرائیکی زبان و ادب دی تاریخ ہک نویں دور اِچ داخل تھیندی پئی ہئی ۔ ہر کوئی اپݨی جا تے کم کوں لڳا پیا ہا۔ ایں سلسلے احمد پور شرقیہ ‘ رسول پور تے جندو پیر کمال لیاقت پور دے لکھاری اہم کردار ادا کریندے پئے ہن ۔ اونویں تاں کئی ݙوجھے علاقیاں اِچ وی لکھاری ذاتی طور تے کم کریندے پئے ہن پر اُتے ذکر تھئے علاقیاں اِچ لکھاری رسالیاں تے کٹھاں دی صورت ڳالھ اڳوں تے ٹوری کھڑے ہَن ۔ احمد پوروں نقوی احمد پوری ‘ حافظ عبدالکریم دلشاد ‘ سفیر لاشاری تے وَل نویں پُور اِچ ظفر لاشاری ‘ حفیظ خان ‘ مظہر مسعود ‘ ممتاز عاصم ‘ ثاقب قریشی تے کئی ݙوجھے سنگتی تخلیقی کم اِچ مصروف ہَن ۔ اینویں رسول پوروں بہشتی اسماعیل احمداݨی ‘ اسلم رسول پوری ‘ جمشید کمتر رسول پوری تے وَل اڳوں نویں پُور اِچوں امتیاز فریدی ‘ غزالہ احمداݨی تے ݙوجھے کئی سنگتی تخلیقی کم اِچ جُتے ہوئے ہِن۔ جندو پیر کمال اِچ بہشتی صوفی فیض محمد دلچسپ مشاعرے دا پِڑ ٻدھا ہویا ہا ۔ ہزاراں لوک ایں مشاعرے اِچ شریک تھیندے ہَن ۔ ڳالھ اڳوں تے ٹُردی پئی ہئی ۔ پندھ سوڑا تھیندا ویندا ہا ۔ اَسّی دے ݙہاکے اے کم اپݨے عروج کوں پُڄ ڳیا ۔ علمی ‘ ادبی تنظیماں بݨیاں ‘ رسالے تے کتاباں چھاپے چڑھݨ پئے ڳیاں۔ میں ہوں زمانے اسلامیہ یونیورسٹی بہاول پور اِچ ایم اے معاشیات کریندا پیا ہم پر ڈھیر توجہ زبان و ادب تے ہوندی ہئی ۔ کراچی اِچوں بہشتی یٰسین فخری دے رسالے ’’سُنڄاݨ‘‘ تے رسولپوروں سئیں اسلم رسولپوری دے رسالے ’’سوچاں‘‘ دی جدت تے نویں انداز دے طفیلوں ساݙی سئیں  اسلم رسولپوری نال رام ست تھئی ۔

طالب علمی دے ݙینہہ ہَن ۔ گزر گزران اوکھی ہئی ۔ میں ہک دفعہ رسالے کیتے خط اِچ ݙاہ روپے پا چھوڑے تے لکھیا سوہݨا سئیں  میکوں سرائیکی لکھݨ پڑھݨ دا وݙا شوق ہے ۔ پر سال دا چندہ کٹھا نمہی بھر سڳدا ۔ اسلم رسولپوری سئیں  ولدی ݙتی جیوݨ جوڳا سرائیکی زبان واسطے تیݙی حب سِک کافی اے۔ چندے دی لوڑ نی ۔ ایہ ہک وݙے لکھاری دی ہک طالب علم واسطے محبت ہئی۔ وَل جے تئیں رسالہ چھپدا ریہا میکوں باقاعدگی نال مِلدا ریہا ۔ وَل اللہ ڄاݨے کیا ڳالھ تھئی جوسرکار اسلم رسولپوری نال کوڑیج ڳئی تے رسالے تے پابندی لڳ ڳئی ۔ اسلم رسولپوری سئیں  کئی عرصہ پیشیاں بھگیندے ریہے ۔ ایں سبھ کجھ دے باوجود سرکار اسلم رسولپوری دیاں سوچاں کوں قید نہ کر سڳی ۔ حوصلے نہ تروڑ سڳی تے اسلم رسولپوری دا قلم مزید جوش تے جذبے نال اڳونہی دا پندھ کریندا ریہا ۔

سرائیکی زبان و ادب دی تحقیق تے تنقید اِچ ودھارا تھیندا ڳیا۔ اسلم رسولپوری سرائیکی بزرگاں سئیں  ظامی بہاول پوری ‘ پروفیسر دلشاد کلانچوی تے مہر عبدالحق وانگوں ساری حیاتی زبان و ادب کوں دان کیتی اے۔

اساں روزی وی کیتی ہے

تیݙے رستے وی بھالیے ہِن

اسلم رسولپوری سئیں  سکول ٹیچر دے طور تے حیاتی دا پندھ شروع کیتا ۔ ٻال وی پڑھیندے ریہے تے آپ وی پڑھدے ریہے ۔ وَل ایل ایل بی کر وکیل بݨ ڳئے۔ اسلم رسولپوری نہ پیراں دے چھالے ݙٹھے نہ اَڑانداں توں ہار مَنی۔ ہمیشہ ہر قدم اڳونہاں رکھیا۔ بندہ ایویں اسلم رسولپوری نی بݨ ویندا جبلاں دے پندھ جھاڳݨے پوندن۔ تپشے کٹݨے پوندن تے وَل سوجھلے دے مینار اُسردِن ۔ اَڄ ایہ سوجھل مینار سرائیکی زبان و ادب دے محبتیاں کوں سوجھل لاٹاں ݙیندا تے راہ رستہ ݙکھیندا ٻیٹھے ۔ اللہ کرے صحت دی بادشاہی ہووس۔

تنقید تے تحقیق اسلم رسولپوری دا خاص میدان رہ ڳئین ۔ اسلم سئیں  تھک نہ ٻہݨ آلے قلمکار ہِن۔ حیاتی دے رولیاں رودھیاں دے باوجود وی قلمی پورھیا جاری رکھیندن ۔ نویں نینگراں کوں پڑھݨ کیتے کتاباں وی ݙیندن  تے راہ رستہ وی لیندن۔ ایہ ٻئی ڳالھ جو لوک سئیں  دیاں کتاباں پچا ویندن ۔ اسلم رسولپوری سئیں  پُراݨے کامریڈ ہِن ۔ اَڄکل اللہ اللہ کریندن تے مسیت اِچ وی مِل پوندن ۔ سیاست دا چسکا وی پُراݨا ہِنیں۔ کئی دفعہ سرائیکی پارٹی اِچ شریک تِھن تے کئی دفعہ چھوڑ ڳئین ۔ طبیعت اِچ اَچوی ہِنیں ۔ رُسدے وی ہِن ‘ کوڑیندے وی ہِن ‘ منیج وی پوندن ۔ اسلم رسولپوری سئیں  علمی و ادبی لوکاں دا وسیع حلقہ رکھیندن پر رَل وسدیاں نال ڈھیر سوڑے نی تھیندے ۔ اپݨی مستی اِچ مست راہندن ۔ اپݨی ذات دی مستی تے کم دا ماݨ اُنھاں کوں ٹھہندا وی ہے ۔ حیاتی دے پچھلے پہرے اِچ وی ہرݨ ودِن ۔ جڳ جہان دے رودھیمیاں دے باوجود کمپیوٹر تے انٹرنیٹ دا استعمال وی کریندن۔ ایجھے اَݨ کُھٹ لکھاری کہیں وی قوم دا ماݨ ہوندن تے اسلم رسولپوری سرائیکی قوم دا ماݨ اے ۔ میکوں فخر اے میں اسلم رسولپوری کوں پڑھیے ۔ اُنھاںکوں ملیاں‘ اُنھاں نال یاری دا دعویٰ وی کر سڳداں ۔ اڳوں جیویں سئیں  دی مرضی ۔ ٻال سمجھنِ یار بݨاوِن یا ادبی خلیفہ ۔ میں خرقہ خلافت دا طالبگار ہاں۔ایݙے وی نگاہِ کرم بختیں والا

حوالہ

سانول سلوݨے(خاکے)، مصنف: عبدالباسط بھٹی۔ ناشر: جھوک پبلشرز ملتان