اراتوستھينيز

اراتوستھينيز

اراتوستھينيز ، اڄ کنوں ہزاراں سال پہلے ، قديم يونان دا ہک وݙا عالم ہا ، جئیں جغرافيہ ، ریاضی اتے فلکیات دے ميدان وچ ٻہوں وݙے کم کیتے ۔ او 276 قبل مسيح دے لڳ بھڳ پيدا تھيا اتے 194 قبل مسيح دے لڳ بھڳ فوت تھيا ۔ او صرف ہک عالم نہ ہا ، بھل او ہک شاعر ، لائبريرين اتے استاد وی ہا ، جئیں اپݨی زندگی علم دی ڳول وچ گزاری ۔

اراتوستھينيز دا سب توں مشہور کم زمين دا گھیر (circumference) ناپݨ ہا ۔ او ہک کارگر طریقہ استعمال کریندے ہوئے زمين دا گھیر معلوم کرݨ وچ کامیاب تھيا ۔ او ڄاݨدا ہا جو سيين (Syene) شہر وچ (اڄ دا اسوان ، مصر) گرمیاں دے موسم وچ  ݙوپہریں  دے وقت سجھ دی روشنی کھوہ وچ سدھی پوندی ہئی ، جئیں توں پتا لڳدا ہا جو سجھ سدھا سر دے اتے ہوندے ۔ اتے سکندریہ شہر وچ اوہو سجھ دی روشنی ہک زاویہ بݨیندی ہئی ۔

اراتوستھينيز ایں زاویہ کوں ناپیا اتے سيين اتے اسکندریہ دے درمیان فاصلہ معلوم کیتا ۔ ایں معلومات دی مدد نال ، او زمين دا گھیر معلوم کرݨ وچ کامیاب تھيا ، اتے اوندے ناپے ہوئے گھیر دی قدر اصل قدر دے ٻہوں قريب ہئی ۔ ایں طرحاں ، او دنيا کوں زمين دے صحيح ناپ توں واقف کراوݨ والا پہلا شخص بݨيا ۔

اراتوستھينيز صرف زمين دا گھیر ناپݨ وچ ماہر نہ ہا ، بھل او جغرافيہ دے ميدان وچ وی وݙا عالم ہا ۔ او دنيا دا پہلا نقشہ بݨاوݨ والا ہا ، جئیں وچ او دنيا دے مختلف حصیاں دی معلومات ݙتی ۔ او دنيا کوں پنج موسمی حصیاں وچ ونڈݨ والا وی پہلا شخص ہا ، اتے اوں نيل دريا دے اتے ٻݨݨ والے بند دے بارے وچ وی لکھیا ۔

اراتوستھينيز ہک وݙا لائبريرين وی ہا ، اتے او سکندریہ دی لائبریری دا انچارج ہا ، جئیں وچ او ہزاراں کتاباں دا مطالعہ کریندا ہا ۔ او ہک شاعر وی ہا ، اتے او فلکیات دے بارے وچ نظماں لکھدا ہا ۔ او ہک استاد وی ہا ، اتے او اپݨے شاگرداں کوں جغرافيہ ، ریاضی اتے فلکیات دی تعلیم ݙیندا ہا ۔